Żośle (ros. Жосельская волость, lit. Žaslių valsčius) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1867–1919 na Wileńszczyźnie. Siedzibą gminy było miasteczko Żośle, obecnie na Litwie.
Historia Gmina zbiorowa Żośle powstała w wyniku reformy struktur administracyjnych państwa rosyjskiego w latach 1864–1867. Była częścią powiatu trockiego, należącego do guberni wileńskiej.
W 1874 roku obejmowała 87 miejscowości w 12 gromadach, zamieszkanych przez 7318 ludziПамятная книжка Виленской губернiи на 1875 годъ.. W 1890 roku gmina Żośle obejmowała 87 miejscowości w dwunastu gromadach (Giłuty, Iłgokiemie, Kowgany, Krzywany, Łowmiańce, Nerowy, Pojautiszki, Poporcie, Rusiany, Smilgi, Stabińciszki i Żośle) i zamieszkiwało ją 10,811 osóbПамятная книжка Виленской губернiи на 1890 годъ.
Gmina graniczyła od południa z gminą Żyżmory, od wschodu z gminą Jewie, od północy z gminami Muśniki i Giełwany w powiecie wileńskiem, a od zachodu z gubernią suwalską.
Po I wojnie światowej, gmina weszła w skład Republiki Litewskiej i nigdy nie podlegała pod administrację polską (zarówno Zarząd Cywilny Ziem Wschodnich jak i Litwę Środkową). Weszła w skład litewskiego powiatu trockiego, jako że funkcjonowały wówczas równocześnie dwie jednostki o nazwie powiat trocki – polska (większa) i litewska (mniejsza)Adam Janusz Mielcarek: Podziały terytorialno – administracyjne II Rzeczypospolitej w zakresie administracji zespolonej. Warszawa: Wydawnictwo Neriton, 2008..
Po wybuchu II wojny światowej, kiedy to Wileńszczyzna powróciła do Litwy, oba powiaty (litewski i polski) zostały ponownie połączone, a gmina Żośle stała się ponownie składową zjednoczonego powiatu trockiego. Podczas II wojny światowej gmina należała do Komisariatu Rzeszy WschódTarybų Lietuvos enciklopedija. – Vilnius: Vyriausioji enciklopedijų redakcija, 1985..
Po wojnie obszar stał się częścią Litewskiej SRR w Związku Radzieckim. W latach 1944–1946 gmina nadal należała do powiatu trockiego, a od 1946 do powiatu koszedarskiego. W 1947 roku część terytorium przekazano gminie Giegużynie w powiecie koszedarskim. Gminę zniesiono 20 czerwca 1950 wskutek reformy administracyjnej na Litwie, a jej obszar włączono do nowo utworzonego rejonu koszedarskiegoTrakų apskritis (1919–1950). Lietuvos istorija. Enciklopedinis žinynas. II tomas (L–Ž). – Vilnius, Mokslo ir enciklopedijų leidybos institutas, 2016. ISBN 978-5-420-01765-4..
Przypisy
Kategoria:Dawne gminy w guberni wileńskiej Kategoria:Dawne gminy na Litwie