Chorągiew pancerna koronna Aleksandra Daniłowicza – oddział koronnej jazdy pancernej autoramentu narodowego wojska I Rzeczypospolitej przełomu XVII i XVIII wieku (okresu powstania Chmielnickiego, okresu wojny polsko-tureckiej 1683–1699 i wielkiej wojny północnej).
Charakterystyka Chorągiew pancerna (kozacka) była jednostką organizacyjną i taktyczną liczącą około 100–150 koni. Należała do wojsk autoramentu narodowego. Zaciągano ją według systemu pocztów towarzyskich. Składała się z zazwyczaj dwukonnych pocztów: rotmistrza, porucznika, chorążego i pocztów towarzyszy. Podział stawek żołdu w oddziale był następujący: 5 stawek brał rotmistrz, 2 stawki porucznik, 2 kolejne stawki chorąży, a pozostałe stawki żołdu przyznane w kompucie dzielono pomiędzy poczty towarzyskie.
W XVII wieku wojska Rzeczypospolitej prowadziły działania wojenne na kilku frontach. Walczyły z wojskami szwedzkimi, powstańcami Chmielnickiego, Carstwem Moskiewskim, Tatarami Chanatu Krymskiego i Imperium Osmańskim.
Na początku 1651 rozpoczęto przygotowania do kolejnej walnej rozprawy z siłami powstańczym Chmielnickiego. W związku z planowanymi działaniami wojennymi armię koronną rozbudowano niemal trzykrotnie. Obok 65 dotychczas istniejących jednostek utworzono 95 nowych, zwiększając tym samym jej stan liczebny z 11 758 do 32 784 koni i porcji. Straty poniesione przez korpus hetmana Marcina Kalinowskiego podczas wiosennych walk na Ukrainie, a następnie w bitwie pod Beresteczkiem, doprowadziły jednak do znacznego zmniejszenia liczebności wojska. Pomimo utworzenia kolejnych 10 jednostek regularna armia koronna liczyła pod koniec 1651 roku 28 585 koni i porcji. W pierwszym kwartale 1651 do komputu koronnego została powołana chorągiew pancerna starosty olsztyńskiego Aleksandra Daniłowicza , której etat ustalono na 100 koni.
Po staroście olsztyńskim Aleksandrze Daniłowiczu z dniem 1 października 1654 szefostwo chorągwi objął starosta parczewski Jan Karol Daniłowicz.
Do 1 lutego 1687 szefem chorągwi był krajczy koronny Mikołaj Daniłowicz.
Od 1 lutego 1687 szefem chorągwi został starosta parczewski Aleksander Danilowicz.
Przedłużająca się wojna z Turcją spowodowała, że sejm warszawski w 1690 obniżył komput wojska koronnego. Zgodnie z nowym etatem chorągiew Daniłowicza liczyła 100 koni.
Traktat pokojowy w Karłowicach zakończył wojnę z Portą Ottomańską. Wiosną 1699 sejm pacyfikacyjny dokonał redukcji armii koronnej i nakazał przejście wojska na etaty pokojowe. Na przełomie 1701/1702 chorągiew starosty parczewskiego chodziła w skład Partii Pokuckiej i znajdowała się na leżach zimowych. Liczyła wtedy 50 koni.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Chorągwie pancerne koronne Kategoria:Chorągwie autoramentu narodowego Kategoria:Jazda koronna w dobie powstania Chmielnickiego Kategoria:Jazda koronna w dobie wojny polsko-tureckiej (1683–1699) Kategoria:Chorągwie w dobie wojny północnej Kategoria:Oddziały wojskowe Daniłowiczów herbu Sas