Mihailo Milovanović cyr. Михаило Миловановић (ur. 24 lutego 1879 we wsi Gostinica, zm. 28 listopada 1941 w Užicach) – malarz i rzeźbiarz serbski.

Życiorys Syn Tanasije i Nikoliji z d. Šišić. W wieku 9 lat stracił ojca, a jego matka ponownie wyszła za mąż. W tym czasie przerwał naukę w szkole i na życzenie matki podjął pracę w karczmie Vojina Ćokicia w Ribaševinie. W 1894 uciekł do Valjeva, gdzie początkowo uczył się kamieniarstwa, a następnie przy pomocy miejscowego nauczyciela podjął naukę w gimnazjum. W latach 1905-1909 studiował w Akademii Sztuk Pięknych w Monachium, pod kierunkiem mistrzów portretu Ludwiga von Hertericha i Hugona von Habermanna. Studia kontynuował w akademii praskiej, skąd w 1912 powrócił do Serbii. Malował głównie sceny rodzajowe z życia codziennego. Po wybuchu I wojny bałkańskiej, wstąpił do armii jako ochotnik. W czasie służby malował sceny z życia na froncie, a także portrety dowódców armii serbskiej (Radomir Putnik, Živojin Mišić, Stepa Stepanović, Petar Bojović, Pavle Jurišić Šturm). W 1915 jako żołnierz Dywizji Drińskiej uczestniczył w odwrocie armii serbskiej przez północną Albanię.

Był jednym z założycieli Stowarzyszenia Malarzy Serbii (Udruženja likovnih umetnika Srbije). W 1939 przeniósł się do Užic. Po wybuchu wojny w 1941, udało mu się uwolnić z rąk niemieckich kilku zakładników, dzięki znajomości z niemieckim komendantem miasta płk Albertem Hansem Stockhausenem (z czasów studiów monachijskich). Zginął w listopadzie 1941, rozstrzelany bez sądu przez partyzantów komunistycznych, którzy omyłkowo uznali go za agenta Abwehry (lub za agenta angielskiego). W 2007 został zrehabilitowany.

Był żonaty (żonę Walpurgę Salaškovą poznał w czasie studiów w Pradze).

Za służbę wojskową został odznaczony Orderem Świętego Sawy i Orderem Korony Jugosłowiańskiej III stopnia.

Twórczość Twórczość Milovanovicia zawierała odniesienia do realizmu, symbolizmu i impresjonizmu. W okresie międzywojennym jego prace wystawiano w pawilonie Cvijety Zuzorić. Był także autorem pomników upamiętniających serbskich żołnierzy (pomnik na Korfu i w Mladenovacu) oraz wybitnych dowódców armii serbskiej (pomnik Kosty Todorovicia w Srebrenicy). Po II wojnie światowej jego twórczość została zapomniana, a większość pomników zniszczono. Obecnie większość zachowanych prac Milovanovicia znajduje się w zbiorach muzeum w Užicach. W 2024 w muzeum otwarto wystawę obrazów artysty, w 145 rocznicę jego urodzin.

Wybrane prace

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Absolwenci i studenci Akademii Sztuk Pięknych w Monachium Kategoria:Serbscy malarze Kategoria:Jugosłowiańscy malarze Kategoria:Jugosłowiańscy rzeźbiarze Kategoria:Odznaczeni Orderem św. Sawy Kategoria:Odznaczeni Orderem Korony Jugosłowiańskiej Kategoria:Ofiary zabójstw w Serbii Kategoria:Uczestnicy I wojny światowej (Królestwo Serbii) Kategoria:Urodzeni w 1879 Kategoria:Zmarli w 1941 Kategoria:Serbscy rzeźbiarze Kategoria:Straceni przez rozstrzelanie