Bitwa o górę Austen, Galloping Horse i Sea Horse, której części w historiografii japońskiej są nazywane bitwą o Gifu lub bitwą o górę Krwi – starcie zbrojne stoczone pomiędzy 15 grudnia 1942 a 23 stycznia 1943 roku pomiędzy siłami Stanów Zjednoczonych i Cesarstwa Japonii na wzgórzach w pobliżu rzeki Matanikau na w ramach kampanii na Guadalcanalu podczas II wojny światowej. Siłami amerykańskimi dowodził gen. mjr Alexander Patch, a wojskami japońskimi gen. por. Harukichiego Hyakutakego.
Żołnierze armii amerykańskiej i Korpusu Piechoty Morskiej, wspomagani przez rdzennych mieszkańców Wysp Salomona, zaatakowali siły Cesarskiej Armii Japońskiej broniące dobrze ufortyfikowanych i umocnionych pozycji na kilku wzgórzach i grzbietach. Najbardziej widoczne wzgórza zostały nazwane przez Amerykanów górą Austen, Galloping Horse i Sea Horse. Amerykanie dążyli do zniszczenia ostatnich japońskich sił na Guadalcanalu, a Japończycy starali się utrzymać pozycje obronne do czasu nadejścia posiłków.
Obie strony napotkały ogromne trudności w walce w gęstej dżungli i tropikalnym klimacie pola bitwy. Wielu amerykańskich żołnierzy również brało udział w pierwszych operacjach bojowych. Japończycy byli w dużej mierze odcięci od dostaw zaopatrzenia i cierpieli z powodu niedożywienia i braku opieki medycznej. Po pewnych trudnościach Amerykanom udało się zdobyć górę Austen, osłabiając w ten sposób silnie bronioną pozycję zwaną Gifu, a także Galloping Horse i Sea Horse. W międzyczasie Japończycy postanowili opuścić Guadalcanal i wycofali się na zachodnie wybrzeże wyspy. Stamtąd większość ocalałych japońskich żołnierzy została ewakuowana w pierwszym tygodniu lutego 1943 roku.
Tło Kampania na Guadalcanal Osiem miesięcy po rozpoczęciu wojny na Pacyfiku, 7 sierpnia 1942 roku, siły alianckie (głównie amerykańskie) wylądowały na wyspach Guadalcanal, Tulagi i Florida w archipelagu Wysp Salomona. Lądowanie na wyspach miało na celu uniemożliwienie Japończykom wykorzystania ich jako baz zagrażających szlakom zaopatrzeniowym między Stanami Zjednoczonymi a Australią oraz zabezpieczenie wysp jako punktów wyjścia dla kampanii, której ostatecznym celem było odizolowanie głównej japońskiej bazy w Rabaulu, a jednocześnie wsparcie alianckiej kampanii na Nowej Gwinei. Lądowanie zapoczątkowało sześciomiesięczną kampanię na Guadalcanal.
Japończycy zostali zaskoczeni. Do zmierzchu 8 sierpnia 11 000 żołnierzy alianckich – głównie z 1 Dywizji Marines pod dowództwem gen. por. Alexandra Vandegrifta – zabezpieczyło Tulagi i pobliskie małe wyspy, a także japońskie lotnisko w budowie na Lunga Point na Guadalcanalu. Alianci później przemianowali lotnisko na Henderson Field. Samoloty alianckie operujące z Henderson nazywano Cactus Air Force (CAF), od alianckiej nazwy kodowej Guadalcanalu. Aby chronić lotnisko, Amerykanie utworzyli obronę obwodową wokół Lunga Point. Dodatkowe posiłki w ciągu kolejnych dwóch miesięcy zwiększyły liczbę żołnierzy amerykańskich na Lunga Point na Guadalcanalu do ponad 20 000.
thumb|left|Wyspy Salomona. „The Slot” (Cieśnina Nowa Georgia) biegnie przez środek wysp, od Wyspy Bougainville’a i Shortlands (w środku) do Guadalcanalu (na dole po prawej). Rabaul na Nowej Brytanii znajduje się w górnym centrum W odpowiedzi na lądowanie aliantów na Guadalcanalu, japońska Cesarska Kwatera Główna przydzieliła 17 Armii – związkowi operacyjnemu o realnej sile korpusu z bazą w Rabaulu pod dowództwem gen. por. Harukichi Hyakutakego – zadanie odzyskania Guadalcanalu. Jednostki 17 Armii zaczęły przybywać na Guadalcanal 19 sierpnia, aby wyprzeć siły alianckie z wyspy.
Z powodu zagrożenia ze strony samolotów CAF stacjonujących na lotnisku Hendersona, Japończycy nie mogli użyć dużych, powolnych statków transportowych do dostarczania żołnierzy i zaopatrzenia na wyspę. Zamiast tego Japończycy wykorzystali okręty wojenne z baz w Rabaulu i na Wyspach Shortland do przetransportowania swoich sił na Guadalcanal. Japońskie okręty wojenne – głównie lekkie krążowniki i niszczyciele z 8 Floty pod dowództwem wiceadmirała Gunichi Mikawy – zazwyczaj były w stanie pokonać trasę wzdłuż „The Slot” na Guadalcanal i z powrotem w ciągu jednej nocy, minimalizując w ten sposób ryzyko ataków powietrzne Cactus Air Force. Dostarczenie żołnierzy w ten sposób uniemożliwiało jednak przetransportowanie na Guadalcanal większości ciężkiego sprzętu i zaopatrzenia, takiego jak ciężka artyleria, pojazdy oraz znaczna część żywności i amunicji. Te szybkie rejsy okrętów wojennych na Guadalcanal odbywały się przez całą kampanię i zostały później nazwane przez aliantów „Tokyo Express”, a przez Japończyków „Szczurzym Transportem”.
Wykorzystując siły dostarczone w ten sposób na Guadalcanal, Japończycy trzykrotnie próbowali odbić lotnisko Hendersona, ale za każdym razem ponosili porażkę. Najpierw wzmocniony batalion z 28 Pułku Piechoty został pokonany w bitwie nad Alligator Creek 21 sierpnia. Następnie 35 Brygada Piechoty została pokonana w bitwie o Krwawą Grań w dniach 12–14 września. Ostatecznie 2 Dywizja Piechoty (Sendai), wzmocniona o jeden pułk z 38 Dywizji Piechoty, została pokonana z ciężkimi stratami w bitwie o lotnisko Hendersona w dniach 23–26 października.
thumb|Guadalcanal. Lunga Point i góra Austen znajdują się w lewym górnym rogu mapy W trakcie kampanii Japończycy wykorzystywali górę Austen (nazywaną przez Japończyków wzgórzem Niedźwiedzim, a przez miejscowych mieszkańców górą Mambulu), na zachód od rzeki Lunga i około 9,7 km na południowy zachód od lotniska Hendersona, do obserwacji amerykańskiej obrony wokół Lunga Point. Artyleria rozmieszczona na górze Austen prowadziła nękający ogień na lotnisko Hendersona. Wzgórze było również wykorzystywane jako punkt obronny, chroniący japońskie pozycje wokół górnej części doliny Matanikau, a także do ochrony Drogi Maruyamy, która była szlakiem używanym przez Japończyków do przemieszczania ludzi i zaopatrzenia w głąb wyspy. Góra Austen – ze szczytem o wysokości 461 metrów – nie była pojedynczym szczytem, ale mieszaną granią skalistych, odsłoniętych lub porośniętych dżunglą grzbietów i wzgórz. Po porażce w bitwie o lotnisko Hendersona, Sekcja Armii Cesarskiego Sztabu Generalnego nakazała Hyakutakemu zwiększenie liczby żołnierzy i artylerii rozmieszczonych na grzbiecie, aby pomóc w przygotowaniach do kolejnego planowanego ataku na Amerykanów. Hyakutake nakazał części jednostek wycofujących się z pola bitwy o lotnisko Hendersona umocnić górę Austen i pobliskie wzgórza. Siły rozmieszczone na górze Austen obejmowały 124 Pułk Piechoty pod dowództwem płk. Akinosuka Oki i kilka jednostek artylerii. Później ocalałe oddziały z 230 Pułku Piechoty – który poniósł ciężkie straty podczas bitwy o Koli Point i późniejszego odwrotu – dołączyły do sił Oki wokół góry Austen.
Wzmocnienia i zaopatrzenie 5, 7 i 8 listopada misje „Tokyo Express” wydesantowały na Guadalcanalu większość jednostek 228 Pułku Piechoty 38 Dywizji oraz 1. batalionu 229 Pułku Piechoty. 10 listopada japońskie niszczyciele wylądowały na Guadalcanalu z gen. por. Tadayoshi Sano – dowódcą 38 Dywizji Piechoty – oraz jego sztabem i 600 innymi żołnierzami z 38 Dywizji. Hyakutake wykorzystał nowo przybyłe oddziały, aby pomóc powstrzymać amerykański atak na zachód od rzeki Matanikau w dniach 8–11 listopada, a następnie wysłał jednostki 228. i 229 Pułku 11 listopada, aby wzmocnić siły Oki. Japoński gen. mjr Takeo Itō – dowódca Grupy Piechoty 38 Dywizji – objął później dowództwo nad obroną wokół góry Austen.
Podjęta przez Japończyków próba dostarczenia reszty 38 Dywizji i jej ciężkiego sprzętu podczas bitwy morskiej o Guadalcanal w dniach 12–15 listopada zakończyła się niepowodzeniem. Z pozostałych 7000 żołnierzy dywizji na wyspę dotarło tylko 2000–3000; większość ich zapasów, amunicji i sprzętu została utracona. Z powodu tego niepowodzenia Japończycy odwołali kolejną planowaną próbę odbicia lotniska Hendersona.
Na początku grudnia Japończycy napotkali znaczne trudności w zapewnieniu zaopatrzenia swoim wojskom na Guadalcanal z powodu alianckich ataków powietrznych i morskich na japoński łańcuch dostaw okrętów i baz. Nieliczne zaopatrzenie dostarczane na wyspę nie wystarczało, by utrzymać japońskie wojska, które do 7 grudnia traciły około 50 ludzi dziennie z powodu niedożywienia, chorób tropikalnych i alianckich ataków lądowych oraz powietrznych. Japończycy dostarczyli prawie 30 000 żołnierzy na Guadalcanal od początku kampanii, ale do grudnia przy życiu pozostało tylko ok. 20 000, z czego tylko 12 000 było mniej lub bardziej zdolnych do służby bojowej. 12 grudnia japońska marynarka wojenna zaproponowała opuszczenie Guadalcanalu. Pomimo sprzeciwu japońskich dowódców armii, którzy wciąż mieli nadzieję, że Guadalcanal zostanie ostatecznie odbity, Cesarska Kwatera Główna, za zgodą cesarza Hirohito 31 grudnia, zgodziła się na ewakuację wszystkich japońskich sił z wyspy i ustanowienie nowej linii obrony Wysp Salomona na Nowej Georgii. Japończycy nazwali akcję ewakuacyjną swoich sił z Guadalcanalu operacją Ke () i planowali rozpocząć ją 14 stycznia 1943 roku.
thumb|left|Gen. mjr Alexander Patch (na pierwszym planie) obserwuje lądowanie wojsk i zaopatrzenia na Guadalcanalu 8 grudnia W międzyczasie Stany Zjednoczone kontynuowały przerzucanie dodatkowych żołnierzy na Guadalcanal. Trzy pułki piechoty Americal Division Armii USA – 164., 182. i 132. – zostały dostarczone na Guadalcanal odpowiednio 13 października, 12 listopada i 8 grudnia. Ponadto 4 listopada wylądował samodzielny 147 Pułk Piechoty Armii USA oraz 8 Pułk Marines z 2 Dywizji Marines. Wzmocnienia obejmowały również dodatkowe jednostki artyleryjskie, budowlane, lotnicze, morskie i wsparcia.
9 grudnia gen. mjr Alexander Patch – dowódca Americal Division – zastąpił Vandegrifta na stanowisku dowódcy sił alianckich na Guadalcanalu i Tulagi. Tego samego dnia 5 Pułk Marines opuścił wyspę, a za nim reszta 1 Dywizji Marines do końca miesiąca. Patch otrzymał rozkaz wyeliminowania wszystkich japońskich sił pozostałych na Guadalcanalu. Poinformował swojego przełożonego – Millarda Harmona, który dowodził wszystkimi siłami amerykańskimi na południowym Pacyfiku – że potrzebuje więcej żołnierzy, aby wykonać swoją misję. W odpowiedzi Harmon nakazał 25 Dywizji Piechoty, która była w trakcie relokacji z Hawajów na obszar południowego Pacyfiku, przetransportować ją bezpośrednio na Guadalcanal. Jednostki 25 Dywizji miały dotrzeć na wyspę etapami w ciągu ostatnich dwóch tygodni grudnia 1942 i pierwszego tygodnia stycznia 1943 roku. Ponadto pozostałe jednostki 2 Dywizji Marines – w tym 6 Pułk Marines – otrzymały rozkaz stawienia się na Guadalcanalu w tym samym okresie. Do 7 stycznia siły amerykańskie na Guadalcanalu miały liczyć łącznie ponad 50 000 ludzi.
Bitwa Pierwsza bitwa o górę Austen 12 grudnia 1942 roku niewielka grupa japońskich żołnierzy z 38 Pułku Inżynierów Polowych z powodzeniem zinfiltrowała amerykańskie linie od południa, niszcząc samolot myśliwski i cysternę z paliwem na lotnisku Hendersona, po czym uciekła z powrotem na swoje linie. Dwa dni później patrol armii amerykańskiej ze 132 Pułku Piechoty starł się z grupą Japończyków na wschodnich zboczach góry Austen. 15 grudnia, podczas kolejnego nocnego rajdu infiltracyjnego na lotnisko Hendersona, por. Ono poprowadził czterech ludzi wyposażonych w prowizoryczne bomby z kwasu pikrynowego obok amerykańskich pozycji wartowniczych, niszcząc kilka myśliwców P-39 Airacobra. Do końca kampanii na Guadalcanalu siły japońskie kontynuowały taktykę nocnej infiltracji sił amerykańskich, powodując niewielkie straty po stronie amerykańskiej.