Regiment dragonii koronnej Stefana Bidzińskiego – oddział koronny autoramentu cudzoziemskiego wojska I Rzeczypospolitej przełomu XVII i XVIII wieku (okresu wojny polsko-tureckiej 1672–1676 i wojny polsko-tureckiej 1683–1699).
Charakterystyka Dragonia jako rodzaj wojsk zaciężnych zaliczanych do „ludu ognistego” była w zasadzie piechotą, konie bowiem służyły jej wyłącznie do przemarszów, a walczyła głównie pieszo. Podstawową jednostką organizacyjną dragonii był regiment. Król wydawał na jego utworzenie patent wybranemu przez siebie człowiekowi (szefowi regimentu) i zawierał z nim umowę kapitulacyjną. Regimenty dragońskie liczyły przeciętnie 400–600 porcji. Sztab regimentu obejmował zazwyczaj pułkownika, majora, kwatermistrza, wachmejsterlejtenanta, furiera, cyrulika, dobosza i profosa. Regiment dzielił się na 6 kompanii (w tym lejbkompania pułkownika).
W XVII wieku wojska Rzeczypospolitej prowadziły działania wojenne na kilku frontach. Walczyły z wojskami szwedzkimi, powstańcami Chmielnickiego, Carstwem Moskiewskim, Tatarami Chanatu Krymskiego i Imperium Osmańskim.
W 1672 wybuchła kolejna wojna z Turcją. Armia Imperium Osmańskiego pod dowództwem sułtana Mehmeda IV w walkach na Ukrainie osiągała początkowo znaczne sukcesy. W kolejnym roku sejm pacyfikacyjny nie tylko nie ratyfikował traktatu buczackiego, ale podjął uchwały o powiększeniu liczebności wojsk zarówno koronnych jak i litewskich. Jesienią 1673 król Michał Korybut Wiśniowiecki przekazał dowodzenie nad wojskami hetmanowi wielkiemu koronnemu Janowi Sobieskiemu, a połączone siły koronno-litewskie 9 listopada stanęły pod Chocimiem. Był wśród nich regiment dragonii strażnika koronnego, kasztelana sandomierskiego Stefana Bidzińskiego. W czasie bitwy liczył 441 porcji.
W obliczu nowej wojny z Turcją, do której Polska przystąpiła w 1883 w sojuszu zaczepno-odpornym z cesarstwem, sejm uchwałą z 17 kwietnia określił liczebność armii koronnej na 36000 porcji, w tym dragonii na 4040 stawek żołdu. W wyprawie pod Wiedeń miało wziąć udział 10 jednostek dragonii. Wojska koronne ześrodkowały się pod Krakowem. Stąd 15 sierpnia wyruszyły w dwóch kolumnach na południe. Całością dowodził król Jan III Sobieski. W odsieczy wiedeńskiej wziął udział też regiment strażnika wielkiego koronnego Stefana Bidzińskiego liczący 600 porcji. Faktyczne dowództwo sprawował nad nim płk Jan Kaszkiel.
W 1686 król Jan Sobieski zorganizował kolejne uderzenie na Mołdawię. Armia była gotowa do działań z początkiem lipca. W tym czasie regiment dragonii kasztelana sandomierskiego Stefana Bidzińskiego liczył 600 porcji.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Regimenty dragonii I Rzeczypospolitej Kategoria:Dragonia koronna w dobie wojny polsko-tureckiej (1683–1699) Kategoria:Oddziały I Rzeczypospolitej biorące udział w wyprawie na Mołdawię (1686) Kategoria:Oddziały polskie walczące w bitwie pod Wiedniem Kategoria:Regimenty autoramentu cudzoziemskiego Kategoria:Bidzińscy herbu Janina