Regiment dragonii koronnej Marcjana Chełmskiego – oddział koronny autoramentu cudzoziemskiego wojska I Rzeczypospolitej przełomu XVII i XVIII wieku (okresu wojny polsko-tureckiej 1683–1699).
Charakterystyka Dragonia jako rodzaj wojsk zaciężnych zaliczanych do „ludu ognistego” była w zasadzie piechotą, konie bowiem służyły jej wyłącznie do przemarszów, a walczyła głównie pieszo. Podstawową jednostką organizacyjną dragonii był regiment. Król wydawał na jego utworzenie patent wybranemu przez siebie człowiekowi (szefowi regimentu) i zawierał z nim umowę kapitulacyjną. Regimenty dragońskie liczyły przeciętnie 400–600 porcji. Sztab regimentu obejmował zazwyczaj pułkownika, majora, kwatermistrza, wachmejsterlejtenanta, furiera, cyrulika, dobosza i profosa. Regiment dzielił się na 6 kompanii (w tym lejbkompania pułkownika).
W XVII wieku wojska Rzeczypospolitej prowadziły działania wojenne na kilku frontach. Walczyły z wojskami szwedzkimi, powstańcami Chmielnickiego, Carstwem Moskiewskim, Tatarami Chanatu Krymskiego i Imperium Osmańskim.
W obliczu nowej wojny z Turcją, do której Polska przystąpiła w 1883 w sojuszu zaczepno-odpornym z cesarstwem, sejm uchwałą z 17 kwietnia określił liczebność armii koronnej na 36000 porcji, w tym dragonii na 4040 stawek żołdu. W wyprawie pod Wiedeń miało wziąć udział 10 jednostek dragonii. Wojska koronne ześrodkowały się pod Krakowem. Stąd 15 sierpnia wyruszyły w dwóch kolumnach na południe. Całością dowodził król Jan III Sobieski. W odsieczy wiedeńskiej wziął udział też regiment oboźnego koronnego Marcjana Ścibora Chełmskiego liczący 302 porcje.
W 1686 król Jan Sobieski zorganizował kolejne uderzenie na Mołdawię. Armia była gotowa do działań z początkiem lipca. W tym czasie regiment dragonii oboźnego koronnego liczył 480 porcji.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Regimenty dragonii I Rzeczypospolitej Kategoria:Dragonia koronna w dobie wojny polsko-tureckiej (1683–1699) Kategoria:Oddziały I Rzeczypospolitej biorące udział w wyprawie na Mołdawię (1686) Kategoria:Oddziały polskie walczące w bitwie pod Wiedniem Kategoria:Regimenty autoramentu cudzoziemskiego