Mikołaj VI z Lubawki Ocist. (zm. 10 sierpnia 1490 lub 16 kwietnia 1490) – duchowny rzymskokatolicki, 20. opat klasztoru w Krzeszowie w latach 1460–1490.

Życiorys

Pochodzenie O wcześniejszym życiu Mikołaja zachowało się niewiele informacji. Pochodził z Lubawki (niem. Liebau)M. Gabrowski, Dobra klasztoru cystersów z Krzeszowa opisane przez Friedricha Zimmermanna, Polkowice 2020, s. 22., miasta należącego do dóbr klasztornych opactwa krzeszowskiego. Po raz pierwszy został odnotowany w źródłach w listopadzie 1460 roku jako opat Krzeszowa. Zarówno kopiarze klasztorne, nekrologi, jak i katalogi opatów potwierdzają długość jego kadencjiA. Rose, Kloster Grüssau, Stuttgart und Aalen 1974, s. 46-48..

Rządy opackie W okresie rządów Mikołaja VI klasztor pozostawał w kontakcie z ruchem reformy cysterskiej. W 1463 roku opat Jan VIII z opactwa Altzella w Saksonii przeprowadził wizytację kanoniczną śląskich klasztorów cysterskich. Prawdopodobnie objęła ona również Krzeszów, choć nie zachowały się żadne protokoły dotyczące tej wizyty.

18 grudnia 1463 roku król Czech Jerzy z Podiebradów potwierdził dotychczasowe przywileje klasztoru krzeszowskiego oraz zagwarantował ochronę jego praw i majątków zarówno na Śląsku, jak i w Czechach. Było to istotne potwierdzenie pozycji prawnej opactwa w okresie politycznych i religijnych napięć XV wieku.

W 1465 roku opat wygrał proces dotyczący czynszu należnego klasztorowi z dóbr w Partynicach (niem. Parciansdorff). W 1473 roku uczestniczył w synodzie diecezjalnym zwołanym przez biskupa wrocławskiego Rudolfa z Rüdesheim. Dwa lata później, za jego rekomendacją, Mikołaj Krigel został mianowany proboszczem w Cieplicach.

Rozwój dóbr klasztornych Za rządów Mikołaja VI znacząco powiększono majątek opactwa. W 1477 roku klasztor nabył dziedziczne wójtostwo w Kamiennej Górze wraz z rozległymi uprawnieniami gospodarczymi i sądowymi. Do dóbr tych należały między innymi młyny, łaźnia miejska, ławy piekarskie, szewskie i mięsne, stawy, pola oraz wieś Stara Białka (niem. Weißbach). W tym samym roku opat pozyskał również rozległy las Sattelwald, stanowiący cenny element gospodarki klasztornej. W 1484 roku powiększono majątek klasztoru w Wierzbnej poprzez zakup karczmy wraz z przynależnymi gruntami za 300 florenów węgierskich.

Relacje z rodem Zedlitzów Szczególne związki opactwo utrzymywało z rodem von Zedlitz. W 1482 roku Ernest von Zedlitz z Lipy zapisał prepozyturze w Cieplicach czynsz w wysokości czterech i pół grzywny rocznie, obciążający miasto Jawor. W zamian mnisi zobowiązani byli do codziennego śpiewania po mszy porannej pieśni Regina caeli i Gaude Dei Genitrix.

W korespondencji z Christophem von Zedlitz opat Mikołaj VI podkreślał znaczenie kaplicy rodowej Zedlitzów w Krzeszowie, w której codziennie odprawiano mszę za zmarłych członków rodu. Kaplica, zniszczona podczas wojen husyckich, została następnie odbudowana przy nowym kościele klasztornym i wyposażona w trzy ołtarze: Bożego Ciała, Trzech Króli oraz świętych diakonów Szczepana i Wawrzyńca. Znajdowały się w niej również płyty nagrobne i herby przedstawicieli rodu von Zedlitz.

Klęski i wydarzenia współczesne Okres rządów Mikołaja VI przypadł na czas licznych epidemii. W latach 1464 i 1483 Śląsk nawiedziły wielkie fale dżumy. Źródła wspominają o tysiącach ofiar we Wrocławiu, Świdnicy i innych miastach regionu. Klasztor w Krzeszowie prawdopodobnie uniknął większych strat dzięki swojemu położeniu w górskiej okolicy.

Śmierć Według krzeszowskiego nekrologu oraz kopiarza Mikołaj VI zmarł 10 sierpnia 1490 roku, w dzień św. Wawrzyńca. Inny katalog opatów podaje jednak datę 16 kwietnia 1490 roku. Za najbardziej prawdopodobną uznawana jest data 10 sierpnia.

Pod jego rządami opactwo krzeszowskie umocniło swoją pozycję gospodarczą i majątkową. Długi okres sprawowania urzędu przez Mikołaja VI uznawany jest za jeden z bardziej stabilnych i pomyślnych etapów w historii średniowiecznego Krzeszowa.

Przypisy

Bibliografia Gabrowski M., Dobra klasztoru cystersów z Krzeszowa opisane przez Friedricha Zimmermanna, Polkowice 2020. Rose A., Kloster Grüssau, Stuttgart und Aalen 1974.

Kategoria:Cystersi (biografie) Kategoria:Urodzeni w XV wieku Kategoria:Zmarli w 1490 Kategoria:Krzeszów (województwo dolnośląskie) Kategoria:Ludzie urodzeni w Lubawce