Biblioteka Polska w Waszyngtonie – polonijna instytucja biblioteczna działająca w regionie metropolitalnym w Waszyngtonie w Stanach Zjednoczonych, założona w 1991 roku przez Tadeusza Walendowskiego. Biblioteka gromadzi książki w języku polskim oraz publikacje dotyczące Polski wydane w języku angielskim. Jej celem jest gromadzenie, ochrona i udostępnianie zbiorów oraz popularyzacja polskiej literatury, języka, historii i kultury wśród Polonii oraz osób zainteresowanych Polską.
Biblioteka jest prowadzona przez organizację non-profit Friends of the Polish Library in Washington, D.C., Inc. i funkcjonuje dzięki pracy wolontariuszy.
Historia Biblioteka została założona w 1991 roku z inicjatywy Tadeusza Walendowskiego, działacza opozycji demokratycznej w PRL, dziennikarza Głosu Ameryki i prezesa biblioteki do swojej śmierci w 2004 roku.
Od początku działalności biblioteka gromadziła książki przekazywane przez osoby prywatne i instytucje oraz pozyskiwane drogą zakupów. Zbiory obejmowały literaturę piękną, publikacje historyczne i naukowe, książki dla dzieci i młodzieży oraz materiały audiowizualne.
Biblioteka organizowała spotkania autorskie, wykłady oraz wydarzenia kulturalne adresowane do Polonii i osób zainteresowanych kulturą polską w regionie metropolitalnym Waszyngtonu.
W 2018 roku, w wyniku serii podtopień budynku, w którym przechowywane były zbiory, działalność wypożyczalni została zawieszona, a część kolekcji uległa uszkodzeniu. Od tego czasu biblioteka funkcjonuje bez stałego lokalu, kontynuując ograniczoną działalność, organizując wydarzenia kulturalne oraz prowadząc działania na rzecz zachowania zbiorów i poszukiwania nowej siedziby. W 2026 roku wybrano nowe władze biblioteki, które kontynuują działania związane z reorganizacją działalności i porządkowaniem zbiorów.
Zbiory Biblioteka gromadzi książki w języku polskim oraz publikacje dotyczące historii, kultury i literatury Polski wydane w języku angielskim. Zbiory obejmują literaturę piękną, książki naukowe i popularnonaukowe, wydawnictwa dla dzieci i młodzieży oraz materiały audiowizualne.
W 2018 roku księgozbiór liczył około 8 tysięcy książek, płyt DVD i innych materiałów bibliotecznych.
Projekt Klasa 1926 W latach 2015–2017 Biblioteka Polska w Waszyngtonie zrealizowała we współpracy z Biblioteką Kongresu Stanów Zjednoczonych projekt „Klasa 1926”, którego celem była digitalizacja całej kolekcji Polska Deklaracja o Podziwie i Przyjaźni dla Stanów Zjednoczonych. Projekt został sfinansowany z grantów oraz prywatnych darowizn, a w jego realizację zaangażowani byli również wolontariusze. Kluczową rolę w realizacji przedsięwzięcia odegrali Samuel Ponczak i Grażyna Żebrowska.
W wyniku projektu zdigitalizowano 111 tomów zawierających około 30 000 stron z podpisami ponad 5,5 miliona obywateli II Rzeczypospolitej. Cyfrowa kolekcja została udostępniona przez Bibliotekę Kongresu Stanów Zjednoczonych, natomiast Fundacja Ośrodka KARTA opracowała internetową wyszukiwarkę sygnatariuszy.
Działalność Biblioteka organizuje spotkania autorskie, dyskusje literackie, wykłady oraz wydarzenia promujące polską kulturę.
„Wiadomości z Biblioteki" – wydawane regularnie od 1991 do 2016 – były społecznym periodykiem Biblioteki Polskiej w Waszyngtonie. Oprócz kroniki działalności biblioteki publikowano w nich wywiady, eseje, wspomnienia, recenzje książkowe i filmowe oraz artykuły poświęcone historii, kulturze i życiu Polonii. Wśród autorów i współpracowników znaleźli się, m.in. Tadeusz Walendowski, Alina Żerańska, Marcin Żmudzki, Iza Rutkowska, Danuta Mostwin, Aleksandra Ziółkowska, Maja Peretz, Monika Mieroszewska, Andrzej Raczko. Na łamach pisma udzielili wywiadów m.in.: Henryk Grynberg, Władysław Zachariasiewicz, Zofia Korbońska, Kazimierz Kutz, Grzegorz Kołodko, .
Nagroda im. Tadeusza Walendowskiego Od 2007 roku biblioteka przyznaje Nagrodę im. Tadeusza Walendowskiego, ustanowioną dla osób i instytucji szczególnie zasłużonych dla upowszechniania rzetelnego wizerunku Polski poza jej granicami oraz rozwijania partnerskich kontaktów między Polakami i przedstawicielami innych narodów w duchu tolerancji i wzajemnego poszanowania.
Wśród laureatów nagrody znaleźli się Andrzej Folwarczny, Alex Storożyński, Timothy Snyder, Mieczysław Biskupiński, Bill Johnston, Muzeum Powstania Warszawskiego oraz Samuel Ponczak.
Prezesi Biblioteki Funkcję prezesa biblioteki pełnili kolejno: Tadeusz Walendowski, Zbigniew Okręglak, Anna Firsowicz, Paweł Stefański, Grażyna Żebrowska, Diana Milton, Krzysztof Sąsiadek, obecnie (stan na sierpień 2026) Katarzyna Grabska.
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona Biblioteki Polskiej w Waszyngtonie
Kategoria:Polonia w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Biblioteki w Waszyngtonie