thumb|Walkman Walkman – potrawa kuchni filipińskiej, przygotowywana przede wszystkim z uszu wieprzowych. Stanowi integralną część filipińskiej kultury, często towarzyszy konsumpcji alkoholu. Smażona albo pieczona, spożywana z dodatkiem sosu lub octu jako przekąska, przystawka bądź danie główne.
Nazwa oraz umiejscowienie w krajowej tradycji kulinarnej Potoczna nazwa potrawy nawiązuje do jej specyficznego kształtu, przypominającego walkmana. Jest jednym z wielu humorystycznych określeń jedzenia ulicznego wywodzącego się z archipelagu. W tym kontekście wymienia się ją obok pieczonych na grillu i marynowanych kurzych nóżek (adidasa) czy marynowanych oraz również pieczonych na grillu drobiowych głów, tak zwanego helmeta. Znana jest także pod tagalskojęzyczną nazwą taenga ng baboy, stanowiącą bezpośrednie odniesienie do podstawowego składnika dania. Tagalski jest największym oraz najszerzej rozumianym językiem rodzimym dla Filipin.
Walkmana uznaje się zresztą w pierwszej kolejności właśnie za część tradycji kulinarnej Tagalów, jednej z ośmiu znaczących liczebnie grup etnolingwistycznych zamieszkujących Filipiny.
Pochodzenie Powstanie tego dania łączy się z dotkliwym kryzysem gospodarczym oraz zawirowaniami politycznymi, które dotknęły Filipiny w latach 70. XX wieku. Mniejsza dostępność mięsa na rynku w trudnym dla kraju okresie wymusiła wykorzystanie także tych fragmentów, które wcześniej podlegałyby utylizacji. W szczególności dotyczyło to wieprzowiny, co jest szczególnie istotne w tym konkretnym przypadku. Pojawienie się walkmana w filipińskim krajobrazie kulinarnym prawdopodobnie zbiegło się z wprowadzeniem doń innych dań takich jak na przykład isaw czy wspomniany już wyżej helmet. Oryginalna, nawiązująca do popkultury nazwa przylgnęła do tego posiłku wkrótce po dotarciu walkmana na Filipiny w 1981. Urządzenie, na cześć którego nazwano samą potrawę, początkowo pojawiło się w stołecznej Manili, później zaś stopniowo zyskało popularność również w innych częściach kraju.
Składniki i sposób przygotowania Podstawowym i nieodzownym elementem walkmana są wieprzowe uszy. Umieszcza się je w wodzie, dokładnie przy tym oczyszczając. Używając noża usuwa się także włosy. Wolne od zanieczyszczeń uszy kroi się na drobne kawałki. Następnie odstawia się je i przystępuje do przygotowania innych składników. W osobnym naczyniu rozgrzewany jest zatem olej, do którego dodaje się posiekaną lub drobno pokrojoną cebulę oraz czosnek. Do podsmażanego czosnku i cebuli dodaje się uszy wraz z liściem laurowym. Dolewa się następnie wodę, sos sojowy i ocet. Dodaje się też kilka ziaren pieprzu. W tej mieszance uszy gotuje się aż do miękkości. Po ugotowaniu uszy wyjmuje się z naczynia, osusza oraz schładza. Potem nadziewa się je na bambusowe pałeczki z reguły przygotowane z lokalnego, dostępnego na miejscu i różniącego się w zależności od prowincji surowca. Tak przygotowane uszy piecze się na grillu lub smaży w głębokim oleju. Gotowy do spożycia walkman z reguły podaje się na dwa sposoby. Można go zaserwować w przygotowanym uprzednio sosie. Jego składniki różnią się w zależności od źródła i przepisu. Sos można przyrządzić na przykład na bazie octu, z dodatkiem drobno posiekanego czosnku i siling labuyo, odmiany uprawnej papryki chili rodzimej dla Filipin. Inny wspominany przez źródła sposób podania wykorzystuje zamiast sosu pikantny ocet. Może być to jakakolwiek odmiana sukang may sili, octu zmieszanego z papryką chili.
Spożycie i obecność w filipińskiej kulturze Potrawa ta stanowi integralną część filipińskiej kultury. Pozwala na dotrwanie (pantawid-gutom) do następnego większego posiłku, co prawdopodobnie przynajmniej w części wyjaśnia, dlaczego nie jest traktowana zbyt poważnie oraz nosi humorystyczną, mocno żartobliwą nazwę. Wskazuje się jednocześnie, iż humor mógł być częścią marketingowej strategii wykorzystywanej przez wczesnych sprzedawców tego przysmaku. Pomagał w oswojeniu klientów z jego nietypowym pochodzeniem.
Walkmana uznaje się za wyraz zaradności, a także gastronomicznej kreatywności mieszkańców archipelagu. W filipińskiej tradycji kulinarnej zaliczany jest do posiłków zbiorczo określanych mianem pulutan. Tym samym często wykorzystywany jest jako przekąska lub przystawka, podawana zwłaszcza do piwa oraz innych napojów alkoholowych. Może przy tym funkcjonować także jako samodzielny posiłek, a uznawanie go za jedną z miejscowych odmian anglosaskiego finger food czy hiszpańskiego tapas nie jest do końca właściwe.
Walkman cieszy się znaczną popularnością pośród wszystkich warstw społecznych. Mają na nią wpływ zarówno walory smakowe, jak i niska cena. Jedna pałeczka walkmana kosztuje bowiem między 10 a 15 peso. Niekiedy znaleźć go można w ofercie isawanów, lokali specjalizujących się w przygotowywaniu oraz sprzedaży potraw tradycyjnie wiązanych z bogatą tradycją filipińskiego jedzenia ulicznego. Walkmana spożywają także Filipińczycy reprezentujący diasporę. Kupić tę potrawę można w Stanach Zjednoczonych.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Kuchnia filipińska Kategoria:Przekąski Kategoria:Przystawki Kategoria:Fast foody Kategoria:Potrawy mięsne