Uroczystość Najdroższej Krwi Chrystusa – dawna uroczystość katolicka, obecna w Ogólnym kalendarzu rzymskim w latach 1849–1969. Współcześnie nie jest już obchodzona jako osobna uroczystość w całym Kościele powszechnym. Skupiała się na kulcie Krwi Chrystusa i jej zbawczym charakterzeUlrich Müller, Feast of the Most Precious Blood, [w: The Catholic Encyclopedia, Vol. 12, New York: Robert Appleton Company, 1911.] [dostęp: 2026-07-06].
Historia Obchody tej uroczystości, celebrowane w Hiszpanii już w XVI wieku, zostały później wprowadzone we Włoszech przez św. Kaspra del BufaloOmer Englebert, Lives of the Saints, New York: Barnes & Noble Books, 1994, s. 254, .
W wielu diecezjach istniały dwa dni, do których przypisano takie samo oficjum o Najdroższej Krwi. Wynikało to z faktu, że początkowo przyznano je wyłącznie Misjonarzom Krwi Chrystusa (Zgromadzeniu Ojców Najdroższej Krwi). Później, jako jedno z oficjów wielkopostnych, w niektórych diecezjach zostało przypisane do piątku po czwartej niedzieli Wielkiego Postu (niedziela Laetare). Zgodnie z decyzją IV Synodu Prowincjonalnego w Baltimore (1840), w tym terminie obchodzono je w Stanach Zjednoczonych.
Kiedy papież Pius IX udał się na wygnanie do Gaety w Królestwie Obojga Sycylii (1849 r.), towarzyszył mu Sługa Boży Giovanni Merlini, trzeci przełożony generalny Misjonarzy Krwi Chrystusa. Po przybyciu do Gaety, Merlini zasugerował, aby papież złożył ślub rozszerzenia uroczystości Najdroższej Krwi na cały Kościół, jeśli odzyska władzę nad Państwem Kościelnym. Papież rozważał tę sprawę, jednak kilka dni później, 30 czerwca 1849 roku – w dniu, w którym wojska francuskie zdobyły Rzym, a powstańcy Republiki Rzymskiej skapitulowali – wysłał Józefa Stellę do Merliniego z wiadomością: „Papież nie uważa za stosowne wiązać się ślubem; zamiast tego Jego Świątobliwość ma przyjemność natychmiast rozszerzyć tę uroczystość na cały świat chrześcijański”.
Zgodnie z tą zapowiedzią papież Pius IX wydał dekret Redempti sumus i 10 sierpnia 1849 r. oficjalnie włączył uroczystość Najdroższej Krwi Chrystusa do Ogólnego kalendarza rzymskiego, wyznaczając jej obchody na pierwszą niedzielę lipca (czyli pierwszą niedzielę po 30 czerwca, rocznicy wyzwolenia Rzymu z rąk powstańców)Calendarium Romanum (Libreria Editrice Vaticana 1969), s. 128.Gaspar LeFebvre, The Saint Andrew Daily Missal, with Vespers for Sundays and Feasts, Saint Paul, MN: The E. M. Lohmann Co., 1952, s. 1409..
Redukując liczbę obchodów przypadających w niedziele, papież św. Pius X przeniósł tę uroczystość na dzień 1 lipca. W 1933 roku papież Pius XI podniósł ją do rangi rytu zdwojonego I klasy, aby upamiętnić 1900. rocznicę męki Pańskiej. Z kolei w rewizji kalendarza rzymskiego dokonanej przez św. Jana XXIII w 1960 roku, otrzymała ona rangę święta I klasy (festum I classis). Papież Jan XXIII był znany ze szczególnego nabożeństwa do Krwi Chrystusa – zatwierdził on Litanię do Najdroższej Krwi Pana Jezusa, a w swoim liście apostolskim Inde a primis z 1960 r. zachęcał do tego kultu.
Uroczystość ta została usunięta z Ogólnego kalendarza rzymskiego w wyniku posoborowej reformy w 1969 roku. Uznano wówczas, że „Najdroższa Krew Chrystusa Odkupiciela jest już czczona w uroczystościach Męki Pańskiej, Bożego Ciała, Najświętszego Serca Pana Jezusa oraz w święto Podwyższenia Krzyża Świętego. Jednakże msza o Najdroższej Krwi Pana Naszego Jezusa Chrystusa została umieszczona wśród mszy wotywnych”. Obecnie obchód ten w Kościele powszechnym jest łączony z uroczystością Bożego Ciała.
Obchód ten zachował się jednak na zasadzie przywileju w kalendarzach liturgicznych niektórych zgromadzeń zakonnych, takich jak m.in. Misjonarze Krwi Chrystusa, pasjoniści czy siostry Adoratorki Krwi Chrystusa. Ponadto, obchodzą go również parafie i wspólnoty celebrujące liturgię w nadzwyczajnej formie rytu rzymskiego (korzystające z kalendarza i Mszału Rzymskiego z 1962 roku). W tradycji katolickiej cały lipiec wciąż pozostaje w sposób szczególny poświęcony Najdroższej Krwi Chrystusa.
Znaczenie W wierze katolickiej, Krew Chrystusa jest „najdroższa”, ponieważ to przez nią opłacony został najwyższy okup za odkupienie ludzkości. Zgodnie z tym przekonaniem, jako że nie mogło być odpuszczenia grzechów bez przelania krwi, „Słowo Wcielone” ofiarowało swoje życie za zbawienie świata, oddając je w krwawej śmierci na Krzyżu. Jezus Chrystus przelał swoją Krew, dokonując w ten sposób ofiary i zadośćuczynienia za każdy rodzaj ludzkiego grzechuHugo Hoever (red.), Lives of the Saints, For Every Day of the Year, New York: Catholic Book Publishing Co., 1955, s. 251.. Nabożeństwo do Najdroższej Krwi jest zatem rozumiane jako wezwanie dla chrześcijan do pokuty i zadośćuczynienia za grzechyHugo Hoever, op. cit., s. 252..
Zgodnie z Pismem Świętym Jezus po raz pierwszy przelał swoją Krew przy obrzezaniu. Następnie krwawił podczas modlitwy w Ogrójcu (kiedy, jak relacjonuje Ewangelia Łukasza, Jego pot był jak krople krwi). Krew płynęła również podczas biczowania, cierniem koronowania i ukrzyżowania, a ostatecznie, gdy po Jego śmierci rzymski żołnierz przebił Mu bok włócznią, „natychmiast wypłynęła krew i woda” (J 19, 34).
Nabożeństwo do Krwi Chrystusa było pielęgnowane przez wielu świętych na przestrzeni wieków, często w połączeniu z nabożeństwem do Pięciu Ran. Wyróżniali się nim w średniowieczu m.in. św. Bernard z Clairvaux, św. Anzelm, bł. Gueryk z Igny czy św. Bonawentura.
Liturgia Kolekta z Mszy wotywnej o Najdroższej Krwi Chrystusa brzmi następująco:
W czasie tej mszy wotywnej czytania mszalne brane są z Księgi Wyjścia (Wj 24, 3–8) oraz z Ewangelii św. Jana (J 19, 31–37)Lekcjonarz mszalny, tom VII (Msze wotywne, O Najdroższej Krwi Pana Naszego Jezusa Chrystusa), Pallottinum, Poznań 2015.. Historycznie, hymnem z Jutrzni tej uroczystości jest dawny śpiew Salvete Christi Vulnera („Witajcie, Rany Chrystusa”), którego powstanie datuje się co najmniej na rok 1798Salvete Christi Vulnera, [w:] Catholic Encyclopedia, 1913. [dostęp: 2026-07-06]. Dostępne w Internecie: Wikisource..
Zobacz też Najdroższa Krew Chrystusa Kasper del Bufalo Misjonarze Krwi Chrystusa Adoratorki Krwi Chrystusa Litania do Najdroższej Krwi Pana Jezusa Modlitwa zanurzenia we Krwi Chrystusa
Przypisy
Bibliografia
Uroczystość Najdroższej Krwi Chrystusa na portalu brewiarz.pl
Kategoria:Święta chrześcijańskie Kategoria:Liturgia katolicka Kategoria:Jezus Chrystus