Tadeusz Chlipalski (ur. 1 lutego 1904 w Delatynie, zm. 6 lutego 1997 w Krakowie) – polski inżynier mechanik, specjalista w zakresie ogrzewnictwa i wentylacji.
Życiorys Urodził się w Delatynie na Pokuciu jako syn nadleśniczego. Miał brata Jana, prokuratora. Ukończył szkołę powszechną we Lwowie. Absolwent XIII Gimnazjum Realnego we Lwowie. Do gimnazjum uczęszczał w latach 1914–1922, z przerwą w 1920 r., gdy jako ochotnik walczył w szeregach Wojska Polskiego. W 1928 r. ukończył studia na Wydziale Mechanicznym Politechniki Lwowskiej, uzyskując dyplom inżyniera mechanika. Był członkiem rzeczywistym Polskiej Korporacji Akademickiej „Znicz” we Lwowie (K! Znicz). Po studiach do 1931 r. pracował zawodowo w pracowni projektowej prof. Eliasza Zielskiego we Lwowie, specjalizując się w projektowaniu i wykonawstwie instalacji ogrzewania i wentylacji. Po przeniesieniu się do Bielska w 1931 r. pracował jako wykładowca w Państwowej Szkole Przemysłowej oraz prowadził własną działalność w zakresie projektowania instalacji ogrzewania i wentylacji. Dzięki staraniom inż. Tadeusza Chlipalskiego, w roku 1934 zostały powołane do życia Śląskie Warsztaty Szybowcowe w Bielsku. W 1935 r. uzyskał dyplom pilota szybowcowego, a w 1937 r. pilota motorowego. Od 1935 r. zajął się konstrukcją szybowców prowadząc jako kierownik Warsztaty Szybowcowe w Bielsku, a potem Lwowskie Warsztaty Lotnicze (1938–1939).
Po wybuchu II wojny światowej został zmobilizowany i we wrześniu 1939 r. ewakuowany wraz z kierowaną przez siebie firmą i sprzętem do Rumunii. Po przedostaniu się do Francji, pracował w Zakładach Lotniczych Dewoitine w Tuluzie, a następnie przebywał w Anglii, gdzie w latach 1941–1947 pracował w zakładach Aero-Mechano Ltd. w Londynie.
W 1947 r. wrócił do kraju i pracował w Krakowie zajmując się instalacjami ogrzewania i wentylacjiWładysław Wilgusiewicz, Energetycy Lwowiacy na Śląsku Katowice, 1998, s. 44 [dostęp 2026-07-02].. Od 1953 r. był zatrudniony na Politechnice Śląskiej w Gliwicach, na stanowisku zastępcy profesora (później starszego wykładowcy), jako kierownik Katedry Techniki Sanitarnej na Wydziale Inżynieryjno-Budowlanym, następnie kierownik Katedry i Zakładu Ogrzewnictwa i Wentylacji na Wydziale Inżynierii Sanitarnej. Wykładał przedmioty: ogrzewnictwo, ogrzewanie i wentylacja, wentylacja przemysłowa i suszarnictwo, instalacje budowlane, wentylacja i klimatyzacja. Pełnił funkcję prodziekana Wydziału Inżynierii Sanitarnej (1956), w latach 1969–1971 dziekana tego Wydziału i przewodniczącego Wydziałowej Rady ds. Młodzieży. Decyzją Rady Państwa otrzymał w 1964 r. tytuł profesora nadzwyczajnego, a tytuł profesora zwyczajnego otrzymał w roku 1972. Od 1972 r. związany z Politechniką Krakowską. Był współorganizatorem specjalności „Urządzenia cieplne zdrowotne i ochrony powietrza” na Wydziale Inżynierii Sanitarnej i Wodnej. Po przejściu na emeryturę w 1974 r. kontynuował pracę dydaktyczną na Politechnice Krakowskiej.
Był autorem lub współautorem m.in. projektu ogrzewania Zamku Królewskiego na Wawelu i projektu węzła cieplnego dla Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie.
Był długoletnim członkiem PZITS. Pełnił funkcję przewodniczącego Rady Ogrzewnictwa i Wentylacji przy Ministrze Budownictwa (1956–1958). Był także członkiem Sekcji Ogrzewnictwa i Wentylacji Komitetu Inżynierii Lądowej i Wodnej PAN.
Był autorem licznych publikacji naukowych i 2 podręczników ogrzewnictwa.
Był mężem Elżbiety z Łukowskich (1905–1990), filolożki-romanistki. Mieli synów: Andrzeja (1931–2019), architekta, projektanta obiektów służby zdrowia, założyciela i redaktora naczelnego kwartalnika „Cracovia Leopolis”, oraz Jana (1936–2018).
Zmarł w Krakowie, pochowany na cmentarzu Komunalnym w Wieliczce (sektor II-5-7)In Memoriam. Służyli, odeszli a dzieła ich trwają s. 52, Politechnika Krakowska, 2025 [dostęp 2026-07-02]..
Publikacje
Projektowanie ogrzewań zdalaczynnych obiektów przemysłowych i kotłowni energetyczno-cieplnych. „Gaz Woda” 1953, nr 3, s. 85–89, nr 4, s. 113–117. Nowy system ogrzewania zdalaczynnego, „Gaz Woda” 1955, nr 3, s. 75–77. Sonda pomiarowa. „Gaz, Woda, Technika Sanitarna” nr 3, 1965.
Ordery i odznaczenia
Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1975) Złoty Krzyż Zasługi (1972) Krzyż za udział w Wojnie 1918–1921 Srebrna Odznaka „Zasłużonemu w Rozwoju Województwa Katowickiego” (1971) Złota Odznaka Honorowa PZITS Odznaka „Zasłużonemu dla Politechniki Śląskiej” Odznaka 25-lecia Politechniki Śląskiej (1970)
Przypisy
Kategoria:Absolwenci Politechniki Lwowskiej Kategoria:Ludzie urodzeni w Delatynie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Politechniki Śląskiej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem za udział w Wojnie 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Odznaką „Zasłużonemu w Rozwoju Województwa Katowickiego” Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Komunalnym w Wieliczce Kategoria:Polscy inżynierowie mechanicy Kategoria:Polscy konstruktorzy lotniczy Kategoria:Urodzeni w 1904 Kategoria:Zmarli w 1997