Kolegiata Świętych Szymona i Judy (niem. Stiftskirche St. Simon und Judas), znana jako Katedra w Goslarze (niem. Goslarer Dom) – dawna świątynia rzymskokatolicka, a od XVI wieku luterańska, znajdująca się na terenie niemieckiego Goslaru. Rozebrana w latach 1819–1822, pozostałością po kolegiacie jest zachowana północna kruchta.
Historia Kapitułę w Goslarze założono w roku 1047. Świątynia została ufundowana przez cesarza Henryka III Salickiego, a konsekrowano ją w 1051 roku. Była to wczesnoromańska świątynia i jedna z największych romańskich budowli na wschód od Renu. Cesarz sprowadził do świątyni relikwie świętych: Szymona, Judy Tadeusza, Serwacego, Waleriusza i Szczepana. W XII wieku płaski strop katedry zastąpiono sklepieniem kolebkowym i wzniesiono północną kruchtę, która stała się nowym głównym wejściem do świątyni. Od końca XIII wieku w Uroczystość Świętych Piotra i Pawła corocznie organizowano pielgrzymkę do relikwii w kolegiacie. Od 1474 roku nadzór nad katedrą i kapitułą sprawowali książęta Brunszwiku i Lüneburga. W okresie reformacji kanonicy przeszli na protestantyzm. W 1630 roku, podczas wojny trzydziestoletniej, bp Franz Wilhelm von Wartenberg wypędził kanoników, lecz dwa lata później, po zajęciu miasta bez walki przez wojska szwedzkie, wrócili oni do swoich kanonii. W XIX wieku stan techniczny kościoła pogarszał się. W 1819 roku rada miejska sprzedała budynek, a w 1822 roku ukończono jego rozbiórkę. Pozostawiono jedynie północną kruchtę. W latach 1905–1907 przeprowadzono prace archeologiczne, podczas których odkryto ściany dawnej krypty.
Północna kruchta Pozostałością po katedrze jest północna kruchta. Dobudowano ją do świątyni w II połowie XII wieku. Wchodzi się do niej przez podwójny portal, nad którym znajdują się dwa rzędy nisz. W niszach umieszczono stiukowe płaskorzeźby: w górnym rzędzie przedstawiono Matkę Bożą z dzieciątkiem adorowaną przez anioły, a w dolnym świętych Macieja, Szymona i Judę Tadeusza oraz dwie postaci cesarzy w skrajnych niszach (prawdopodobnie są to Henryk III Salicki i Fryderyk I Barbarossa). W południowej ścianie budynku zachował się portal, prowadzący pierwotnie do nawy katedry.
W kruchcie przechowywany jest pochodzący z katedry tron cesarski, z bogato zdobionymi, XI-wiecznymi podłokietnikami. W 1871 roku tron służył cesarzowi Wilhelmowi I Hohenzollernowi przy otwarciu pierwszego posiedzenia Reichstagu nowo powstałego Cesarstwa Niemieckiego.
Galeria
Przypisy
katedra Kategoria:Nieistniejące kościoły w Niemczech Kategoria:Katolickie katedry w Niemczech Kategoria:Luterańskie katedry w Niemczech Kategoria:Architektura romańska w Niemczech Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Szymona Apostoła Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Judy Tadeusza Apostoła