Chorągiew pancerna (kozacka) koronna Mikołaja Grabie – oddział koronnej jazdy pancernej autoramentu narodowego wojska I Rzeczypospolitej połowy XVII (okresu powstania Chmielnickiego).
Charakterystyka Chorągiew pancerna (kozacka) była jednostką organizacyjną i taktyczną liczącą około 100–150 koni. Należała do wojsk autoramentu narodowego. Zaciągano ją według systemu pocztów towarzyskich. Składała się z zazwyczaj dwukonnych pocztów: rotmistrza, porucznika, chorążego i pocztów towarzyszy. Podział stawek żołdu w oddziale był następujący: 5 stawek brał rotmistrz, 2 stawki porucznik, 2 kolejne stawki chorąży, a pozostałe stawki żołdu przyznane w kompucie dzielono pomiędzy poczty towarzyskie.
W XVII wieku wojska Rzeczypospolitej prowadziły działania wojenne na kilku frontach. Walczyły z wojskami szwedzkimi, powstańcami Chmielnickiego, Carstwem Moskiewskim, Tatarami Chanatu Krymskiego i Imperium Osmańskim.
W wyniku strat poniesionych w walkach z oddziałami Chmielnickiego, stan liczebny armii koronnej w 1650 wynosił jedynie około 12 000 koni i porcji. W rzeczywistości odpowiadało to około 10 500 żołnierzom. W jej skład wchodziło 14 chorągwi husarskich, 35 kozackich, 1 regiment rajtarii, 6 jednostek dragonii, 5 piechoty cudzoziemskiej i 5 piechoty polskiej.
Na początku 1651 rozpoczęto nowe przygotowania do walnej rozprawy z powstańcami. Armie powiększono niemal trzykrotnie, tworząc obok 65 dotychczasowych jednostek kolejnych 95 nowych. W rezultacie jej stan liczebny wzrósł z 11 758 do 32 784 koni i porcji. Znaczne straty poniesione przez korpus hetmana Marcina Kalinowskiego podczas wiosennych walk na Ukrainie, a następnie w bitwie pod Beresteczkiem, sprawiły jednak, że mimo utworzenia kolejnych 10 jednostek regularna armia koronna w 1651 roku liczyła już tylko 28 585 koni i porcji. Znaczne straty poniesione przez korpus hetmana Kalinowskiego w wiosennych walkach na Ukrainie i późniejsze w bitwie pod Beresteczkiem, spowodowały, że mimo utworzenia dalszych 10 jednostek regularna armia koronna w 1651 liczyła już tylko 28 585 koni i porcji.
Powołana w kompucie w czwartym kwartale 1652 chorągiew pancerna koronna Mikołaja Grabie liczyła 100 koni.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Chorągwie pancerne koronne Kategoria:Chorągwie autoramentu narodowego Kategoria:Jazda koronna w dobie powstania Chmielnickiego Kategoria:Chorągwie kozackie koronne Kategoria:Grabiowie herbu Grabie