Bitwa na polach Pelennoru (gra planszowa)

Bitwa na polach Pelennoru (oryg. Gondor: The Siege of Minas Tirith S.R. 1419) – strategiczna gra planszowa typu wargame, wydana pierwotnie w 1977 roku przez amerykańskie wydawnictwo (SPI). Gra oparta jest na motywach Władcy Pierścieni J.R.R. Tolkiena i symuluje oblężenie Minas Tirith oraz bitwę na polach Pelennoru, przedstawione w Powrocie króla. W Polsce została wydana w 1984 roku przez Encore pod tytułem Bitwa na polach Pelennoru.

Historia wydania W 1976 roku wydawnictwo SPI uzyskało licencję Tolkien Estate na produkcję gier wojennych opartych na Władcy Pierścieni. W 1977 roku SPI wydało trzy takie gry: War of the Ring (wydana w Polsce także przez Encore jako Wojny o Pierścień), oraz Gondor. Projektantem Gondor był Rob Mosca, oprawę graficzną przygotował , a autorem ilustracji okładkowej był .

Wszystkie trzy gry sprzedawano również wspólnie w zestawie Games of Middle Earth. Zestaw odniósł duży sukces komercyjny: na cztery miesiące przed premierą, dzięki zamówieniom przedpremierowym, znalazł się na pierwszym miejscu listy najlepiej sprzedających się gier SPI, a po premierze w listopadzie 1977 roku utrzymywał pozycję bestsellera wydawnictwa przez niemal dwa lata.

Polska edycja gry ukazała się w 1984 roku nakładem wydawnictwa Encore jako Bitwa na polach Pelennoru. Jeszcze przed premierą została zapowiedziana w „Fantastyce” jako przygotowywana przez Encore strategiczna gra wojenna oparta na motywach Władcy Pierścieni. Dariusz Jerzy Toruń, prezentując projekt jej okładki, wskazywał, że miała symulować oblężenie Minas Tirith przez siły Mordoru. W odróżnieniu od wcześniej wydanego Labiryntu śmierci zasadniczą rolę odgrywały w niej nie pojedyncze postacie, lecz oddziały wojsk, a rozgrywka koncentrowała się na planowaniu strategicznym i taktycznym.

Elementy gry Oryginalne wydanie SPI sprzedawano w foliowej torbie zamykanej strunowo lub w formie teczki. Zawierało papierową planszę o wymiarach 17 × 22 cale (około 43 × 56 cm), 200 żetonów, dwie czterostronicowe instrukcje oraz dwie tabele pomocnicze. Jedna z instrukcji zawierała zasady wspólne dla Gondor i Sauron, druga zaś reguły właściwe wyłącznie dla Gondor.

Polskie wydanie zawiera dwunastostronicową instrukcję oraz planszę podzieloną na 3924 pola heksagonalne. Plansza przedstawia Minas Tirith i pola Pelennoru oraz elementy terenu, w tym mury, bramy, skały, góry, tunele, szańce, lasy i zagajniki. Zaznaczono na niej także trzy drogi prowadzące w kierunku Rohanu, Minas Morgul i Pelargiru.

Oddziały reprezentowane są przez żetony. Występują m.in. łucznicy, piechota, kopijnicy, topornicy, jazda, kusznicy, Uruk-hai, gwardia pałacowa, mûmakile, ciężka jazda, trolle i łucznicy konni. Jednostki tego samego rodzaju należące do różnych armii mogą mieć odmienne statystyki. Wśród jednostek specjalnych znajduje się Grond, wielki taran wykorzystywany podczas oblężenia Minas Tirith.

W grze występują również postacie znane z twórczości Tolkiena, m.in. Éomer i Khamûl. Gandalf i Wódz Nazgûli dysponują możliwością rzucania czarów.

Rozgrywka Bitwa na polach Pelennoru jest grą dla dwóch osób. Jeden z graczy dowodzi wojskami Saurona oblegającymi Minas Tirith, drugi zaś jego obrońcami oraz przybywającymi w trakcie rozgrywki posiłkami. Celem sił Saurona jest zdobycie wszystkich siedmiu poziomów miasta. Obrońcy, początkowo mniej liczni i dowodzeni przez Gandalfa, muszą utrzymać miasto do czasu przybycia wojsk Rohanu i odsieczy prowadzonej przez Aragorna.

Rozgrywka odbywa się turowo. Gracze przemieszczają żetony po heksagonalnej planszy i prowadzą walki, których wyniki ustalane są na podstawie parametrów jednostek oraz rzutów kostką.

Partia obejmuje 16 tur. W drugiej turze przybywają posiłki Mordoru, natomiast w piątej – Jeźdźcy Rohanu. Pod koniec rozgrywki następuje „powrót króla”, czyli przybycie Aragorna z odsieczą. Przeciętna partia trwa od dwóch do pięciu godzin.

Siły Saurona odnoszą zwycięstwo, jeżeli wyeliminują wszystkich obrońców znajdujących się w Minas Tirith, a następnie pokonają przybywające posiłki. Strona broniąca zwycięża, jeżeli uniemożliwi Sauronowi osiągnięcie tych celów.

Odbiór David J. Ritchie z czasopisma The Space Gamer ocenił Gondor wraz z Sauronem w 1978 roku. Uznał obie gry za poprawne, lecz rozczarowujące w zestawieniu z literackim pierwowzorem. Jego zdaniem gracze sięgający po nie ze względu na znajomość świata Tolkiena mogli oczekiwać doświadczenia o sile oddziaływania zbliżonej do książek, czego gry nie zapewniały.

Frank van den Bergh, recenzując Gondor i Sauron dla holenderskiego serwisu poświęconego grom Casus Belli, uznał je za wyraźnie słabsze od War of the Ring. Zaznaczył jednak, że zapewniają rozrywkę i oferują wiele możliwości podczas rozgrywki; ostatecznie rekomendował je przede wszystkim zagorzałym miłośnikom twórczości Tolkiena.

W 32. numerze czasopisma Moves z 1977 roku opublikowano również uwagi projektantów dotyczące gry.

Wersja cyfrowa W 2010 roku grupa Mania, prowadzona przez Łukasza „Nyarla” Delipacego, przygotowała przeznaczoną do samodzielnego wydruku cyfrową wersję polskiego wydania gry. Otrzymała ona nową szatę graficzną i wprowadzono w niej poprawki. Grupa zapowiedziała również przygotowanie dodatków do gry.

Przypisy

Kategoria:Gry planszowe z 1977 roku Kategoria:Gry osadzone w świecie Śródziemia Kategoria:Gry wydane przez Encore