thumb|Amerykański żołnierz przeszukujący wietnamską chatę w poszukiwaniu partyzantów Vietcongu podczas wojny w Wietnamie Znajdź i zniszcz ( lub search and destroy, w skrócie „S&D”) – taktyka wojskowa polegająca na wkroczeniu sił piechoty na terytorium wroga i skierowaniu ich do przeszukania terenu, a następnie ataku na wykryte wrogie cele, po których zlikwidowaniu następuje szybkie wycofanie się z obszaru akcji. Koncepcja ta, po raz pierwszy zastosowana w ramach operacji antypowstańczych podczas konfliktów zbrojnych w Azji Południowo-Wschodniej, takich jak powstanie malajskie i wojna w Wietnamie, została opracowana w celu wykorzystania nowych możliwości technologicznych dostępnych dla sił zbrojnych krajów zachodnich, takich jak śmigłowce.
Taktyka „znajdź i zniszcz”, stosowana głównie w walce w dżungli, została opracowana z myślą o wojnie asymetrycznej, a nie konwencjonalnej. Pokrewna strategia znana jako „oczyść i utrzymaj” („clean and hold”), polegająca na oczyszczeniu obszaru z wrogich sił, a następnie utrzymaniu go w całości własnymi wojskami, przy jednoczesnym pozyskiwaniu poparcia lokalnej ludności, została opracowana mniej więcej w tym samym okresie i była stosowana równolegle ze strategią „znajdź i zniszcz”. Liczbę zlikwidowanych żołnierzy przeciwnika powszechnie wykorzystywano do określania skuteczności zastosowania tej taktyki, która polegała na prowadzeniu wojny na wyniszczenie z siłami powstańczymi.
Powstanie malajskie Podczas powstania na Malajach siły brytyjskie przeprowadziły liczne operacje „znajdź i zniszcz” na terenach wiejskich (w dużej mierze porośniętych dżunglą), aby wypędzić partyzantów Narodowej Armii Wyzwolenia Malajów. , brytyjska jednostka antypowstańcza, istniejąca od lipca do grudnia 1948 roku, stanowiła ważne źródło wywiadu wojskowego dla misji „znajdź i zniszcz” przeciwko rebeliantom. Personel Ferret Force zbierał informacje, w tym od miejscowych informatorów i jeńców, na temat miejsca pobytu rebeliantów, które następnie przekazywano żołnierzom przydzielonym do operacji „znajdź i zniszcz”. Po wyparciu rebeliantów byli oni dodatkowo nękani za pomocą taktyk wojny asymetrycznej, takich jak pozbawienie ich źródeł pożywienia i schronienia, a następnie zmuszani do poddanie się lub zabijani w bezpośrednim starciu, najczęściej w zasadzce.
Ostatecznie wielu brytyjskich urzędników doszło do wniosku, że ich taktyka działa kiepsko. Żołnierze przydzieleni do misji „znajdź i zniszcz” często stosowali brutalne taktyki wobec osób i osad podejrzewanych o wspieranie rebeliantów, alienując lokalną ludność. Rebelianci mieli liczne przewagi nad swoimi brytyjskimi przeciwnikami, w tym zamieszkiwanie w bliższym sąsiedztwie ludności wiejskiej oraz posiadanie rodzinnych powiązań lub bliskich przyjaźni z lokalnymi mieszkańcami. Chociaż rebelianci rzadko bezpośrednio angażowali się w walki z siłami brytyjskimi, często obierali za cel cywilów, aby uzyskać wsparcie materialne. Patrole w dżungli, powszechny element brytyjskich operacji „znajdź i zniszcz”, nie cieszyły się popularnością wśród żołnierzy ze względu na konieczność spędzania znacznych okresów czasu na poruszaniu się po nieznanym terenie pełnym niebezpiecznych zwierząt i owadów, a jednocześnie uważania na zasadzki rebeliantów. Siły brytyjskie, nie potrafiąc odróżnić przyjaciół od wrogów, musiały dostosować się do ciągłego ryzyka ataku. Obawy te doprowadziły do incydentów takich jak , w której 24 nieuzbrojonych mieszkańców wsi zostało zabitych przez żołnierzy Pułku Gwardii Szkockiej.
Wojna w Wietnamie Taktyka „znajdź i zniszcz” stała się narzędziem ofensywnym, kluczowym dla drugiej fazy działań gen. Williama Westmorelanda podczas wojny w Wietnamie. W jego trzyetapowej strategii, pierwsza faza miała na celu unieruchomienie Vietcongu, druga faza – wznowienie ofensywy i zniszczenie wroga, a trzecia faza przywrócenie kontroli rządu Wietnamu Południowego nad oczyszczonym obszarem. W żargonie amerykańskich żołnierzy tego typu akcje nazywano misjami „Zippo” (nazwa pochodzi od zapalniczek benzynowych Zippo używanych do podpalania wiosek uważanych za powiązane z Vietcongiem). Misje „znajdź i zniszcz” polegały na wysyłaniu plutonów, kompanii lub większych oddziałów wojsk amerykańskich z ich ufortyfikowanych pozycji w teren w celu zlokalizowania i zniszczenia oddziałów komunistycznych na terenach wiejskich. Misje te najczęściej polegały na urządzaniu zasadzki w zaroślach, w pobliżu domniemanego szlaku Vietcongu. Zasadzka zazwyczaj polegała na użyciu stacjonarnych min przeciwpiechotnych Claymore, ognia broni ręcznej, wsparcia moździerzy i ewentualnie wezwaniu dodatkowego wsparcia artyleryjskiego drogą radiową z pobliskiej bazy wsparcia ogniowego.
W lutym 1967 roku w Żelaznym Trójkącie pomiędzy Sajgonem a Drogami nr 13 i 25 przeprowadzono jedne z największych misji „Zippo”. Obszar ten stanowił główne centrum logistyczne i sztabowe Vietcongu, stacjonowało tam wielu wysoko postawionych funkcjonariuszy Narodowego Frontu Wyzwolenia. Ofensywa rozpoczęła się od operacji Cedar Falls, w ramach której amerykańskie jednostki zniszczyły setki ton ryżu, zabiły 720 partyzantów i wzięły do niewoli 213 jeńców, następnie kontynuowanej przez operację Junction City w sąsiednim obszarze. Szacuje się jednak, że liczba obrońców w rejonie Żelaznego Trójkąta przekroczyła 10 000. Ofensywa nie doprowadziła do zniszczenia kwatery Vietcongu ani do pojmania żadnego wysoko postawionego oficera, więc miała niewielki wpływ na plany Hanoi. Zarówno misje „znajdź i zniszcz”, jak i „oczyść i utrzymaj” przeciągnęły się do trzeciej fazy, która rozpoczęła się w 1968 roku. Liczba misji rosła, zwłaszcza po tym, jak Stany Zjednoczone zostały zaatakowane przez regularną armię Wietnamu Północnego gen. Võ Nguyên Giápa w czasie ofensywę Tết w 1968 roku. Wraz z eskalacją wojny misje stawały się coraz bardziej intensywne, a operacje „znajdź i zniszcz” i „oczyść i utrzymaj” zostały połączone, ale zamiast tego zaczęto je rozróżniać według skali: lokalne, prowincjonalne i regionalne.
Misje „znajdź i zniszcz” miały wiele wad. Po pierwsze, brakowało rozróżnienia między misjami „znajdź i zniszcz” a misjami „oczyść i utrzymaj”. W rezultacie misje „oczyść i utrzymaj”, które były mniej agresywne, ostatecznie przekształciły się w bardziej brutalną formę taktyki, podobną do misji „znajdź i zniszcz”. Ta sytuacja doprowadziła do masakry w Mỹ Lai w 1968 roku, podczas której wojska amerykańskie dokonały rzezi co najmniej 347 wietnamskich cywilów. , profesor nauk politycznych na Uniwersytecie Massachusetts w Amherst, argumentował, że generałowie i planiści wojenni poważnie nie docenili zdolności wroga do dorównania, a nawet przewyższenia sił amerykańskich. Duża liczba żołnierzy Vietcongu została zabita lub schwytana, ale szybko zastąpiona nowymi partyzantami. Oddziały Vietcongu zostały początkowo wyparte z niektórych terytoriów, ale gdy tylko siły amerykańskie opuściły te obszary, po prostu powróciły z dodatkowymi posiłkami i bronią.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Terminologia wojskowa Kategoria:Taktyka Kategoria:Wojna wietnamska