Walki na linii Wisłoki w Podgrodziu (1944–1945) – starcia pozycyjne stoczone w okresie od sierpnia 1944 do 16 stycznia 1945 roku w miejscowości Podgrodzie, stanowiącej ufortyfikowany fragment niemieckiej linii obrony opartej na rzece Wisłoce podczas operacji lwowsko-sandomierskiej na Froncie Wschodnim II wojny światowej.

Tło historyczne i uwarunkowania taktyczne W sierpniu 1944 roku, po zajęciu Dębicy przez wojska radzieckie, natarcie Armii Czerwonej zostało zahamowane, a linia frontu w tym rejonie ustabilizowała się na niemal pół roku na linii rzeki Wisłoki.

Miejscowość Podgrodzie posiadała kluczowe znaczenie taktyczne ze względu na dominujące ukształtowanie terenu – strome wzgórza górujące nad doliną Wisłoki. Pozycje te stwarzały wojskom niemieckim doskonałe punkty obserwacyjne dla artylerii oraz wysunięte punkty oporu ryglujące podejścia od strony Dębicy.

Przebieg walk Na mocy ustaleń sztabowych oraz niemieckich map sytuacyjnych z tego okresu (m.in. mapy sytuacyjnej OKH z 1 grudnia 1944 r.), obronę w rejonie Podgrodzia i odcinka Wisłoki prowadziły pododdziały niemieckiej 544 Dywizja Grenadierów Ludowych (niem. 544. Volksgrenadier-Division), wchodzącej w skład LIX Korpusu Armijnego (LIX. Armeekorps) 17 Armii. Naprzeciwko pozycji niemieckich po drugiej stronie rzeki stacjonowały oddziały radzieckiej 60 Armii.

W związku ze stacjonarnym charakterem walk w latach 1944–1945 wieś została przekształcona przez siły niemieckie w ciągłą pozycję obronną – utworzono gęstą sieć okopów, punktów oporu, stanowisk moździerzy i karabinów maszynowych oraz pól minowych.

Skutki dla miejscowości Bezpośrednie położenie na pierwszej linii frontu doprowadziło do całkowitego, przymusowego wysiedlenia ludności cywilnej Podgrodzia przez okupanta niemieckiego. W wyniku wielomiesięcznego pojedynku artyleryjskiego i walk pozycyjnych zabudowa wsi uległa niemal całkowitemu zniszczeniu. Wojska niemieckie opuściły pozycje w Podgrodziu 16 stycznia 1945 roku pod naporem zimowej ofensywy styczniowej Armii Czerwonej.

Przypisy

Bibliografia Georg Tessin: Verbände und Truppen der Deutschen Wehrmacht und Waffen-SS im Zweiten Weltkrieg 1939–1945. Band 11. Die Landstreitkräfte 501 – 630, Biblio-Verlag, Bissendorf 1975. Oberkommando des Heeres (OKH): Lagekarte Ost, 1.12.1944.

Zobacz też Podgrodzie (województwo podkarpackie) Bitwa o Dębicę

Kategoria:II wojna światowa