Ford Motor Company – amerykański koncern, producent samochodów osobowych, dostawczych i ciężarowych, z siedzibą w Dearborn, działający od 1903 roku.
Skrót thumb|Henry Ford – założyciel koncernu thumb|Ford Model T Ford został założony 16 czerwca 1903 roku przez Henry’ego Forda w Detroit. Firma dysponowała własnymi lasami, kopalniami, hutami, transportem wodnym, lotniczym i kolejowym. W pewnym okresie fabryka w Dearborn zatrudniała około 100 tys. osóbAdam Leszczyński: Fortlandia w Amazonii, Alehistoria, 27 sierpnia 2012, s. 15, dod. do Gazety Wyborczej.. Obecnie jest to duży koncern branży motoryzacyjnej produkujący samochody osobowe, ciężarowe, autobusy, pojazdy i maszyny rolnicze, sprzęt informatyczny i inne wyroby. Koncern zatrudnia około 246 tys. pracowników (czerwiec 2008)Tysiące pójdą na bruk, „Rzeczpospolita”, B9, 13 listopada 2008.. Ford jest drugim co do wielkości producentem samochodów w USA i piątym pod względem wielkości na świecie. W 2015 roku z fabryk Forda wyjechało około 6 mln 635 tys. pojazdów.
Struktura koncernu Marki Obecne Ford – amerykańska marka powstała w 1903 roku, Lincoln – amerykańska marka powstała w 1917 roku, należąca do Forda od 1922 roku.
Zlikwidowane Continental – amerykańska marka istniejąca w latach 1952–1956, Edsel – marka istniejąca w latach 1957–1959, Frontenac – kanadyjska marka sprzedawana wyłącznie w roku 1960, – amerykańska marka traktorów istniejąca w latach 1917–1964, Matford - francuska marka samochodów istniejąca w latach 1934 -1940, Monarch – kanadyjska marka istniejąca w latach 1946–1961, Meteor – kanadyjska marka istniejąca w latach 1949–1976, Merkur – amerykańska marka istniejąca w latach 1985–1989, Mercury – amerykańska marka istniejąca w latach 1939–2011, Thames - brytyjska marka istniejąca w latach 1939-1965, FPV – australijska marka istniejąca w latach 2002–2014,
Sprzedane De Tomaso – włoska marka, której pakiet 84 proc. akcji Ford nabył w 1971 roku, odsprzedając w 1974 Alejandro de Tomaso, Benelli – włoska marka, wykupiona przez Forda w 1972 roku, odsprzedana w 1974 Alejandro de Tomaso, Moto Guzzi – włoska marka, wykupiona przez Forda w 1973 roku, odsprzedana w 1974 Alejandro de Tomaso, Th!nk Nordic – norweskie przedsiębiorstwo istniejące w latach 1991–2011, należące do Forda w latach 1999–2003. Aston Martin – brytyjskie przedsiębiorstwo powstałe w 1913 roku, należące do Forda w latach 1994–2007. Daimler – brytyjskie przedsiębiorstwo powstałe w 1896 roku, należące do Forda w latach 1989–2008. Jaguar – brytyjskie przedsiębiorstwo powstałe w 1922 roku, należące do Forda w latach 1989–2008. Land Rover – brytyjskie przedsiębiorstwo powstałe w 1948 roku, należące do Forda w latach 2000–2008. Volvo – szwedzkie przedsiębiorstwo powstałe w 1927 roku, należące do Forda w latach 1999–2010. Troller – brazylijska marka powstała w roku 1994, od roku 2007 będąca częścią brazylijskiej filii koncernu Forda, zlikwidowana w roku 2021.
Spółki joint venture Obecne – amerykańsko-tureckie joint venture oferujące samochody Ford, działające od 1959 roku, – amerykańsko-tajwańskie joint venture oferujące samochody Ford i Mazda, działające od 1972 roku, Jiangling Motors – amerykańsko-chińskie joint venture oferujące samochody Ford i JMC, działające od 1993 roku, – amerykańsko-wietnamskie joint venture oferujące samochody Ford, działające od 1995 roku, – amerykańsko-japońskie joint venture oferujące samochody Ford i Mazda, działające od 1995 roku, – amerykańsko-chińskie joint venture oferujące samochody Ford i Lincoln, działające od 2012 roku.
Dawne Matford – amerykańsko-francuskie joint venture działające w latach 1934–1940, AutoLatina – amerykańsko-brazylijskie joint venture oferujące samochody Ford i Volkswagen, działające w latach 1987–1995, – amerykańsko-południowoafrykańskie joint venture oferujące samochody Ford i Mazda, działające w latach 1985–2000, – amerykańsko-białoruskie joint venture oferujące samochody Ford, działające w latach 1997–2000, Changan Ford Mazda – amerykańsko-japońsko-chińskie joint venture oferujące samochody Ford i Mazda, działające w latach 2001–2012, – amerykańsko-niemieckie joint venture rozwijające technologię wodorową, działające w latach 2008–2018, – amerykańsko-rosyjskie joint venture oferujące samochody Ford, działające w latach 2011–2022, – amerykańsko-niemieckie joint venture rozwijające technologię automomicznej jazdy, działające w latach 2016–2022,
Historia XX wiek thumb|Ford Mustang thumb|Ford Crown Victoria thumb|Ford Escort thumb|Ford GT thumb|Ford E-Series thumb|Ford F-Series thumb|Ford Fusion (USA) thumb|Ford Escape Pierwsza próba stworzenia przedsiębiorstwa miała miejsce 3 listopada 1901 roku w USA. Firma przekształciła się w Cadillac Motor Company 22 sierpnia 1902 roku po tym, jak Ford podjął decyzję o odejściu, zachowując prawa do swojego nazwiskaMcDonough, John; Egolf, Karen (18 czerwca 2015). Wiek reklamy w Encyklopedia reklamy. Routledge. ISBN 9781135949068. Źródło 15 sierpnia 2019 r.. Dzięki wyłożeniu 28 000 dolarów w gotówce (równowartość 912 000 dolarów w 2022 roku) przez dwunastu inwestorów, w szczególności Johna i , którzy później założyli własną firmę samochodową Dodge, spółka Ford Motor Company ponownie rozpoczęła działalność w przebudowanej fabryce w 1903 roku. Pierwszym prezesem nie został Ford, ale lokalny bankier John S. Gray, który został nominowany na to stanowisko, aby uspokoić obawy inwestorów, że Ford opuści nową firmę w taki sam sposób, jak kilka lat wcześniej. We wczesnych latach działalności firma produkowała zaledwie kilka samochodów dziennie w fabryce przy Mack Avenue, a później w fabryce przy Piquette Avenue w Detroit w amerykańskim stanie Michigan. Nad każdym samochodem pracowały grupy dwóch lub trzech mężczyzn, wykorzystując podczas swoich zadań części wyprodukowane głównie przez dostawców współpracujących z Fordem. W ciągu dekady firma stała się światowym liderem w rozwijaniu i udoskonalaniu koncepcji linii montażowej, a Ford wkrótce przeniósł znaczną część całego procesu produkcji komponentów do własnych fabryk w ramach integracji pionowej.
Henry Ford miał 39 lat, gdy założył Ford Motor Company, która stała się jedną z największych i najbardziej dochodowych firm na świecie. Przedsiębiorstwo pozostaje pod ciągłą kontrolą rodziny od ponad 100 lat i jest jedną z największych firm rodzinnych na świecie Fordowie idą w odwrotną stronę – autorzy: John Lippert i Bill Koenig – Bloomberg (2007) artykuł przedstawiający Billa Forda i 81-osobową rodzinę Fordów..
Pierwszy samochód napędzany benzyną został stworzony w 1885 roku przez niemieckiego wynalazcę Karla Benza (Benz Patent-Motorwagen). Jednak aby samochody stały się dobrami dostępnymi dla ludzi z klasy średniej, konieczne było opracowanie bardziej wydajnych metod ich produkcji. Do tego właśnie przyczynił się Ford, uruchamiając w 1913 roku w Highland Park.
Pierwsze modele, sukces Modelu T W latach 1903–1908 Ford produkował modele A, B, C, F, K, N, R i S. Każdego roku sprzedawano setki, a nawet tysiące tych samochodów. W 1908 roku Ford wprowadził na rynek produkowany na masową skalę Model T, który w ciągu prawie 20 lat został sprzedany w milionach egzemplarzy. W 1927 roku Ford zastąpił Model T Modelem A, pierwszym samochodem, którego szyba przednia wykonana była z bezpiecznego szkła. W 1932 roku Ford wprowadził na rynek pierwszy tani samochód z silnikiem V8.
Próbując konkurować z modelami średnich segmentów firmy General Motors takimi jak Pontiac, Oldsmobile i Buick, Ford zaprojektował w 1939 roku droższy model o nazwie Mercury. Henry Ford kupił firmę Lincoln Motor Company w 1922 roku, aby konkurować o luksusowy segment rynku samochodowego z takimi markami jak Cadillac i Packard.
W 1929 roku Ford podpisał kontrakt z rządem Związku Radzieckiego na założenie fabryki samochodów Gorky w Rosji, która początkowo miała produkować Modele A i AA Forda, odgrywając tym samym ważną rolę w industrializacji tego krajuSzpotow, Boris M. (sierpień 2006). „Ford Motor Company w Związku Radzieckim w latach dwudziestych i trzydziestych XX wieku: strategia, tożsamość, wyniki, odbiór, zdolności adaptacyjne” (PDF). Międzynarodowy Kongres Historii Gospodarczej. Zarchiwizowane (PDF) z oryginału w dniu 20 października 2016 r. Źródło 8 sierpnia 2016 r.. Podczas II wojny światowej Departament Wojny Stanów Zjednoczonych zdecydował, że to firma Forda będzie odpowiedzialna za masową produkcję bombowca Consolidated B-24 Liberator w zakładzie montażowym Willow RunTrener, Tim. „Jak zakład montażowy Forda Willow Run pomógł wygrać II wojnę światową”. Magazyn Assembly, 4 czerwca 2022 r.. i (spółki zależne Forda działające odpowiednio w Niemczech i Francji) produkowały pojazdy wojskowe i inny sprzęt na potrzeby nazistowskich Niemiec. Niektóre z zakładów Forda w Niemczech w tamtym czasie były prowadzone z wykorzystaniem pracy przymusowej.
Utworzenie laboratorium naukowego w Dearborn w stanie Michigan w 1951 roku pozwoliło firmie Ford na zaangażowanie się w badania nad nadprzewodnictwem. W 1964 roku Ford Research Labs dokonało kluczowego przełomu dzięki wynalezieniu nadprzewodzącego kwantowego urządzenia interferencyjnego (SQUID)Johnson, Ann. „Jak firma Ford Motor Co. wynalazła SQUID”. Magazyn IEEE Spektrum 27.10.2014..
Począwszy od 1956 roku Ford oferował w swoich samochodach pakiet bezpieczeństwa Lifeguard, który obejmował takie innowacyjne rozwiązania jak standardowa kierownica z wgłębieniem, opcjonalne przednie, a także po raz pierwszy w samochodzie tylne pasy bezpieczeństwa oraz opcjonalna wyściełana deska rozdzielcza„Broszura Forda Fairlane z 1956 r.”. Ford. 1955.. W 1957 roku Ford wprowadził do swoich produktów blokady drzwi przed dziećmi oraz zaoferował pierwszy chowany twardy dach (tzw. hard top) w masowo produkowanym sześciomiejscowym samochodzieFlory Jr., J. „Kelly” (2008). Amerykańskie samochody, 1946–1959, Every Model Every Year. McFarland & Company, Inc., ISBN 978-0-7864-3229-5..
Pod koniec 1955 roku Ford otworzył oddzielny dział Continental zajmujący się wyłącznie segmentem samochodów luksusowych. Dział ten był odpowiedzialny za produkcję i sprzedaż słynnego modelu Continental Mark II. W tym samym czasie utworzono jeszcze jeden dział o nazwie Edsel, któremu postawiono zadanie zaprojektowania i wprowadzenia na rynek samochodu Edsel w roku modelowym 1958. Ze względu na ograniczoną sprzedaż Continentala i katastrofę całego działu Edsel, Ford połączył Mercury, Edsel i Lincoln w „M-E-L”, który po upadku Edsela w listopadzie 1959 roku zamienił się w „Lincoln-Mercury”.
17 kwietnia 1964 roku, podczas Światowych Targów w Nowym Jorku, gdzie pawilon Forda został wykonany przez The Walt Disney Company, zaprezentowano Forda Mustanga„Galeria zdjęć: 50 lat Forda Mustanga”. USA TODAY. 22 grudnia 2017 r.. W 1965 roku Ford wprowadził do swoich samochodów lampkę przypominającą o konieczności zapięcia pasów bezpieczeństwa.
W latach 80. XX wieku Ford wprowadził na rynek kilka bardzo udanych pojazdów. W latach 80. XX wieku Ford zaczął używać sloganu reklamowego „Czy jeździłeś ostatnio Fordem?”, aby zaprezentować swoją markę nowym klientom i sprawić, by oferowane modele wydawały się bardziej nowoczesne. Odpowiednio w 1990 i 1994 roku Ford nabył również marki Jaguar Cars i Aston Martin. W drugiej połowie lat 90., przy szybko rosnącej giełdzie, niskich cenach paliw i w dynamicznie rozwijającej się amerykańskiej gospodarce, Ford kontynuował sprzedaż dużej liczby pojazdów.
Wraz z nadejściem nowego stulecia koszty opieki zdrowotnej, wyższe ceny paliw i słabnąca gospodarka doprowadziły do zmniejszenia udziałów w rynku, spadku sprzedaży i niższych marż zysku. Większość zysków firmy pochodziła z finansowania konsumenckich kredytów samochodowych za pośrednictwem Leggett, Theo. „Ford walczy o zachowanie blasku”. BBC NEWS..
XXI wiek