Załęże, dodatkowa nazwa w języku kaszubskim Zôłãżé30.12.2014 r., Uchwała Rady Gminy Przodkowo Nr II/18/2014. Numer przypisany dodatkowej nazwie miejscowości lub obiektu fizjograficznego w MSWiA - NM/57-35 (niem. Zalensee) – wieś kaszubska w Polsce, położona w województwie pomorskim, w powiecie kartuskim, w gminie Przodkowo. Ma status sołectwa.
+Integralne części wsi Załęże SIMC Nazwa Rodzaj0169880 Załęskie Piaski część wsi
Na niewielkim torfowisku przejściowym w pobliżu wsi znajduje się jedno z dwóch na Pomorzu Gdańskim współczesnych stanowisk bardzo rzadkiej turzycy skąpokwiatowej Carex pauciflora, rośliny zagrożonej wymarciem w regionie.
Nazwa miejscowości Pierwszy zapis dotyczący miejscowości pochodzi z roku 1565 i brzmi Załęże alias (tzn. inaczej) Nowe Kosowo. Oboczna nazwa Nowe Kosowo powtarzała się aż do okresu międzywojennego (1920-1939). Po stronie niemieckiej nazwa była zapisywana w formie Zalansze bądź Zalensee. Pierwszy wariant jest fonetycznym dostosowaniem nazwy polskiej, drugi nawiązuje do niemieckiego rzeczownika See o znaczeniu 'jezioro'. Sama nazwa Załęże jest prosta do objaśnienia. Tworzy ja rdzeń łęg oznaczający 'łąkę', mający zresztą to samo pochodzenie co rzeczownik łąka. Nazwa oznacza więc miejsce za łąką. Na podobnej zasadzie zbudowane są nazwy Zalesie (za lasem), Zarzecze (za rzeką)Breza Edward. Nazwy miejscowości powiatu kartuskiego. Kartuzy 2017. s.107 czy bardziej współczesne Zatorze (za torami).
Historia miejscowości Miejscowość ma metrykę stosunkowo późną, bo dopiero XVI wieczną (1565 r.). W XVII w. była określana jako pustkowie. Osada została ponownie zaludniona ok. roku 1639, a w roku 1654 została przekazana przez króla Polski Jana Kazimierza Janowi von Werden, mieszczaninowi gdańskiemu, w dożywotne użytkowanie. W późniejszym czasie, jako dobra dominialne, były dzierżawione przez Łebińskich, którzy w dworku załęskim mieli domową kaplicę.
W roku 1772 po I rozbiorze Polski w Królestwie Prus.
W roku 1892 wieś, łącznie z przyległościami Józefowo i Trzy Rzeki, miała 227 mieszkańców, 224 Kaszubów katolików i 3 Niemców ewangelików. W 1913 r. w majątku, którego ówczesnym właścicielem był Erben Heyers funkcjonowała wytwórnia torfu.
Od 1920 r. z przerwą na lata II wojny światowej w granicach Polski.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa gdańskiego.
Przypisy Raport o stanie gminy Przodkowo w 2025. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2025 s. 9 Strona gminy, sołectwa Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () GUS. Rejestr TERYT
Kategoria:Załęże (powiat kartuski)