thumb|Charles Taze Russell Badacze Pisma Świętego () – restoracjonistyczny nurt religijny czerpiący z tradycji unitarianizmu, millenaryzmu i adwentyzmu, którego początki sięgają pierwszej klasy biblijnej założonej w 1870 roku w Allegheny w stanie Pensylwania. Od lipca 1879 roku grupa swoje poglądy religijne przedstawiała poprzez czasopismo „Strażnica”. Pierwszą organizacją Badaczy była założona przez Charlesa T. Russella 16 lutego 1881 roku w Stanach Zjednoczonych korporacja prawna „Zion’s Watch Tower Tract Society” (Towarzystwo Traktatowe – Strażnica Syjońska), znana dziś pod nazwą Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania.

31 stycznia 1909 roku Biuro Główne przeniesiono do Brooklynu w Nowym Jorku, a 4 marca tego roku z powodów prawnych założono „Stowarzyszenie Kazalnicy Ludowej” (ang. Peoples Pulpit Association). W kwietniu 1910 roku ruch przyjął nazwę „Badacze Pisma Świętego”. 30 czerwca 1914 roku założono w Londynie „International Bible Students Association” (Międzynarodowe Stowarzyszenie Badaczy Pisma Świętego), które było europejską korporacją reprezentującą Badaczy Pisma Świętego.

Po śmierci Russella na stanowisko prezesa wybrano Josepha F. Rutherforda. Po paru miesiącach kilku niezadowolonych działaczy zaczęło podważać pozycję prezesa, co stało się przyczyną rozłamu w ruchu w roku 1918 oraz doprowadziło do powstania konkurencyjnej korporacji nazwanej Pastoralnym Instytutem Biblijnym. Grupy religijne powstałe w wyniku podziałów po śmierci Russella określa się mianem ruchu badackiego. Największa grupa Badaczy Pisma Świętego, która pozostała związana z Towarzystwem Strażnica oraz czasopismem „Strażnica”, 26 lipca 1931 roku przyjęła nazwę Świadkowie Jehowy.

Historia Pierwsza klasa studiów biblijnych Początki Badaczy Pisma Świętego sięgają roku 1870 i pierwszej grupy studium Biblii zorganizowanej w Allegheny przez Charlesa T. Russella. Nie był to odłam któregoś z istniejących wcześniej wyznań, gdyż Russell uważał, że nauki biblijne zostały porozdzielane między różnymi wyznaniami, które w mniejszym lub większym stopniu stapiały je z ludzkimi spekulacjami i błędnymi poglądami. Grupka ta, nazywana wówczas „klasą”, składała się początkowo z około sześciu osób, które spotykały się w każdą niedzielę w celu studiowania Biblii. Russell pochodził z rodziny emigrantów o korzeniach szkocko-irlandzkich i do wczesnej młodości, podobnie jak jego rodzice uczęszczał do lokalnego kościoła prezbiteriańskiego. Kiedy miał około sześciu lat zmarła jego matka, a on sam zaczął zastanawiać się, czy po śmierci za grzechy człowiek trafia do piekła. Russell rozpoczął poszukiwania religijne i samodzielnie badał Biblię. W wyniku tych studiów uznał on, że doktryny uznanych Kościołów są niezgodne z Pismem Świętym i należy je odrzucić, co dało początek jego poszukiwaniom religijnymCharles Taze Russell: Jego życie i czasy. Człowiek, Millennium i posłannictwo. Wydawnictwo STRAŻ, 2015.

Działanie grupy C.T. Russella polegało na stawianiu pytań oraz poszukiwaniu biblijnej odpowiedzi na nie, niezależnie od dogmatów przyjętych przez uznane Kościoły chrześcijańskie. W tym celu odszukiwano wszystkie wersety biblijne związane z tematem. Gdy po dyskusji wszyscy jej uczestnicy byli przekonani, że wersety biblijne ze sobą harmonizują, formowali wniosek końcowy i zapisywali go. C.T. Russell był przekonany, że Biblia traktowana jako całość zawiera orędzie, które jest harmonijne i spójne. Jego zdaniem jeśli jakiś fragment wydawał się trudny do zrozumienia, należało sięgnąć do innych tekstów biblijnych. W ten sposób Biblię miała wyjaśniać sama Biblia.

W latach 1870–1875 poglądy religijne tej grupy ulegały głębokim zmianom. W roku 1871 w wyniku tych studiów odrzucili nauki o nieśmiertelności duszy i o wiecznych mękach. W 1872 roku przyjęli koncepcję „okupu” i „restytucji”. Od roku 1874 klasa biblijna z Pittsburgha zaczęła obchodzić doroczną uroczystość upamiętniającą śmierć Jezusa, nazwaną Pamiątką śmierci Chrystusa. W tym samym roku zastanawiali się również nad właściwym rozumieniem chrztu i postanowili zostać ochrzczeni przez zanurzenie w wodzie. W 1875 roku uznali, że Jezus ma powrócić niewidzialnie.

Russell otwarcie przyznawał, że studiując Biblię korzystał z pomocy innych badaczy Pisma Świętego, którzy przed nim starali się zrozumieć nauki Biblii. Wśród osób, które miały na niego pośredni lub bezpośredni wpływ, wymieniał: George’a Stetsona, George’a Storrsa, Henry’ego Grewa, Jonasa Wendella czy Henry’ego Dunna.

Okres współpracy z Nelsonem Barbourem thumb|„Herald of the Morning”, sierpień 1878 W styczniu 1876 roku C.T. Russell otrzymał czasopismo religijne „Herald of the Morning” („Zwiastun Poranka”) wydawane przez Nelsona H. Barboura. Ponieważ czasopismo to przedstawiało podobne poglądy do grupy C.T. Russella, umówiono spotkanie, w rezultacie którego pittsburska klasa studiów biblijnych, licząca wtedy około 30 osób, połączyła się z nieco liczniejszą grupą N.H. Barboura z Rochester. Nelson Barbour pozostał wydawcą „Zwiastuna Poranka”, a jego redaktorami byli Charles T. Russell oraz John H. Paton (1843–1922).

W październiku 1876 roku w czasopiśmie „Bible Examiner” wydawanym przez George’a Storrsa Russell opublikował artykuł „Kiedy się zakończą Czasy Pogan?”, w którym wskazywał, że „siedem czasów” z Księgi Daniela dobiegnie końca w roku 1914 n.e. Data ta stała się znamiennym rokiem w działalności całego ruchu badackiego. W kolejnym roku Russell i Barbour wydali książkę Three Worlds, and the Harvest of This World (Trzy światy i żniwo tego świata). Wskazywali w niej, że w roku 606 p.n.e. upadło Królestwo Judy a cała władza została oddana narodom pogańskim. Uważali też, że koniec okresu 2520 lat z Księgi Daniela, liczony od daty upadku Królestwa Judy, ma upłynąć w roku 1914.

W 1877 roku C.T. Russell zaczął wyprzedawać swoje udziały w spółkach handlowych i poświęcił się działalności ewangelizacyjnej. Odtąd podróżował od miasta do miasta, wygłaszając odczyty biblijne na zebraniach publicznych, ulicach i w kościołach protestanckich. Właśnie dzięki tej działalności stał się znany jako „pastor” Russell. Podobną działalność choć na mniejszą skalę przez kilka miesięcy prowadzili również Barbour i Paton.

W 1878 roku N.H. Barbour opublikował w „Zwiastunie Poranka” artykuł, w którym podważał naukę o okupie, mówiącą, że śmierć Chrystusa stanowiła cenę za Adama i jego potomstwo. Do grudnia tego roku na łamach „Zwiastuna” toczyła się polemika pomiędzy Russellem a Barbourem. Ponieważ nie doszło do porozumienia w tej zasadniczej kwestii, C.T. Russell postanowił zupełnie wycofać się z finansowania „Zwiastuna Poranka” oraz zaprzestać dalszej współpracy z N.H. Barbourem. Postanowił też rozpocząć wydawanie czasopisma, które będzie bronić nauki o okupie oraz rozgłaszać dobrą nowinę. Doszło też do rozdzielenia grupy C.T. Russela z grupą N.H. Barboura, przy czym część członków grupy Barboura, jak na przykład John H. Paton, redaktor „Zwiastuna Poranka” czy Albert D. Jones, przyłączyła się do Russella.

„Strażnica Syjońska”

thumb|„Zion's Watch Tower and Herald of Christ's Presence”, „Strażnica” z 1 października 1907 roku W lipcu 1879 roku w nakładzie 6000 egzemplarzy ukazał się pierwszy numer miesięcznika „Strażnica Syjońska i Zwiastun Obecności Chrystusa”. Czasopismo to stało się głównym narzędziem wykorzystywanym przez C.T. Russella. Do publikowania na łamach „Strażnicy” Russell zaprosił pięciu współpracowników.

W latach 1879 i 1880 C.T. Russell i jego współpracownicy założyli około 30 niewielkich klas studiów biblijnych na terenie stanów: Pensylwania, New Jersey, Nowy Jork, Massachusetts, Delaware, Ohio i Michigan. Klasy te nazywano również eklezjami, zastępami i zborami. Pod koniec roku 1895 nadzór nad zborami powierzono starszym, których wybierali członkowie zborów.

W „Strażnicy Syjońskiej” z października i listopada 1881 roku C.T. Russell wyraźnie rozróżnił osoby Ojca i Syna, nazywając wyłącznie Ojca Istotą Najwyższą o imieniu Jehowa, a w wydaniu z czerwca 1882 uznał, że Trójca ma korzenie pogańskie i nie pochodzi z Biblii.

Kwartalniki Staroteologiczne W 1880 roku Russell wraz ze swoimi współpracownikami rozpoczęli redagowanie traktatów, które miały za cel wykazać, że poglądy tej grupy religijnej nie są nowe, lecz wywodzą się z Biblii – stąd ich późniejsza nazwa staroteologiczne. Te kilkustronicowe traktaty wydawane od roku 1881 i nazywane „Traktatami Strażnicy” (do 1908 roku używano również nazwy „Traktaty Badaczy Pisma Świętego”), były dołączane do „Strażnicy”, a jej czytelnicy mieli zajmować się ich rozpowszechnianiem. Ta seria liczyła siedem numerów.

W 1889 roku Towarzystwo Strażnica zaczęło publikować serię Traktatów Staroteologicznych, nazwanych w roku 1892 Kwartalnikami Staroteologicznymi. Ukazywała się ona do roku 1908 w Allegheny i liczyła 86 numerów (83 numery zwykłe + 3 dodatkowe). Kwartalniki ukazywały się głównie w języku angielskim (69 numerów, w tym 13 numerów powtórzonych w obszerniejszej formie lub w zrewidowanej wersji). Pojedyncze egzemplarze traktatów wydano jako tłumaczenie traktatów angielskich na język szwedzki (5 numerów), niemiecki (4 numery), norweski (3 numery), holenderski (2 numery), francuski (2 numery) i jidysz (1 numer – traktat specjalny wydany tylko w tym języku). W 1909 roku po przeprowadzce biura do Brooklynu zaczęto wydawać nowe serie traktatów: „Kazalnica ludowa”, „Pismo dla każdego” oraz „Miesięcznik Badaczy Pisma Świętego”. Łączna liczba traktatów różnych serii rozpowszechnionych przez Badaczy Pisma Świętego przekroczyła do 1918 roku 300 milionów egzemplarzy.

Towarzystwo Strażnica

By działalność grupy osób skupionych wokół C.T. Russella mogła nabrać rozmachu i by samodzielnie wydawać „Strażnicę” oraz móc otrzymywać datki na działalność kaznodziejską 16 lutego 1881 roku założono „Towarzystwo Traktatowe – Strażnica Syjońska”. Początkowo była to niezarejestrowana korporacja, której prezesem został William H. Conley, a rzeczywistym liderem był C.T. Russell. 15 grudnia 1884 roku „Towarzystwo Traktatowe – Strażnica Syjońska” zostało prawnie zarejestrowane, a Charles T. Russell został jego prezesem. 19 września 1896 roku zmieniło ono nazwę na „Towarzystwo Biblijne i Traktatowe – Strażnica” gdyż z czasem zaczęło udostępniać czytelnikom różne przekłady Biblii.

4 marca 1909 roku, po przeniesieniu Biura Głównego z Allegheny do Brooklynu w Nowym Jorku, założono „Stowarzyszenie Kazalnicy Ludowej” (). Korporację tę utworzono ponieważ stowarzyszenie Watch Tower Bible and Tract Society zarejestrowane w stanie Pensylwania nie mogło posiadać nieruchomości ani majątku trwałego jak również nie mogło prowadzić działalności w stanie Nowy Jork. Wydawała ona co miesiąc serie traktatów nazwane: „Kazalnica ludowa” (Peoples Pulpit), „Pismo dla każdego” (Everybody's Paper) oraz „Miesięcznik Badaczy Pisma Świętego” (The Bible Students Monthly).

Dom Biblijny

Początkowo biuro Towarzystwa Strażnica mieściło się w Pittsburghu, a później w Allegheny przy Federal Street 44. W 1889 roku ukończono budowę czterokondygnacyjnego budynku w Allegheny przy Arch Street 56–60, który stał się znany jako „Dom Biblijny”. 31 stycznia 1909 roku biura przeniesiono do obiektów znajdujących się w Brooklynie.

W latach 1879–1920 drukowaniem czasopism, do 1922 książek i do 1926 Biblii używanych przez Badaczy Pisma Świętego zajmowały się firmy komercyjne. W Domu Biblijnym wykonywano w tym czasie prace pomocnicze w działalności drukarskiej.

Wykłady Pisma Świętego

thumb|Seria Wykładów Pisma Świętego W 1886 roku C.T. Russell opublikował pierwszy tom serii wydawniczej początkowo znanej jako Brzask Tysiąclecia, a w okresie późniejszym nazwanej Wykładami Pisma Świętego. Pierwszy tom nosił tytuł Plan wieków; później nazwano go Boski plan wieków. W ciągu 40 lat rozpowszechniono 6 milionów egzemplarzy tej książki.