thumb|250px|Gutkowo z lotu ptaka – widok w stronę miasta thumb|250px|Gutkowo z lotu ptaka – widok od strony miasta Gutkowo (warm. GietkowoWalenty Barczewski, Geografia polskiej Warmii, 1917, strona 35, Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości ()) – osiedle (jednostka pomocnicza gminy), część oficjalnego podziału administracyjnego Olsztyna, położone w północno-zachodniej części miasta, nad Jeziorem Ukiel (Krzywym). Dawniej podolsztyńska wieś, której część obszaru w 1987 włączono do granic administracyjnych miasta jako osobną dzielnicę. Na terenie osiedla znajdują się jeziora Redykajny i Tyrsko. Administracyjnie osiedle Gutkowo obejmuje osiedle Łupstych.

Historia osiedla Nazwa Gutkowo wywodzi się od pruskiego zasadźcy o nazwisku Godeken. Była to osada rdzennie pruska, założona w 1352. W latach 1375–1400 zbudowano tu kościół filialny parafii św. Jakuba w Olsztynie. W 1656 wieś figuruje pod nazwą Getkowo''' i były w niej dwie karczmy. W 1871 powstała samodzielna parafia, od tego czasu pochówki odbywały się na miejscowym cmentarzu. W 1884 powstał przystanek kolejowy. W latach międzywojennych Gutkowo spełniało w pewnej mierze funkcje rekreacyjne dla Olsztyna. Kursował tam statek wycieczkowy. W latach trzydziestych zabudowa wsi rozwinęła się wzdłuż szosy w kierunku Olsztyna. W 1987 część obszaru wsi (291,73 ha) włączono do granic miasta jako osobną dzielnicę, która rozrasta się na południe od ul. Bałtyckiej, tworząc osiedla domków jednorodzinnych.

W latach 1954–1965 wieś należała i była siedzibą władz gromady Gutkowo, po jej zniesieniu w gromadzie Jonkowo.

Zabytki thumb|250px|Gotycki kościół w Gutkowie thumb|250px|Kapliczka przydrożna w Gutkowie kościół parafialny pod wezwaniem św. Wawrzyńca z XIV wieku kapliczka przydrożna wybudowana po roku 1850 przy ul. Bałtyckiej kapliczka przydrożna z roku 1903, ul. Bałtycka 170 kapliczka przydrożna z roku 1903, ul. Żurawia 7

Granice osiedla od północy: granicę stanowi granica miasta Olsztyna. od wschodu: granica przebiega od granic miasta Olsztyna w kierunku południowym do jeziora Redykajny i dalej wschodnim brzegiem tegoż jeziora do granic obrębu ewidencyjnego nr 154, tu załamuje się w kierunku południowo-wschodnim i biegnie dalej granicą obrębu nr 154 do ul. Bałtyckiej (przecina ul. Bałtycką na zachód od ul. Krańcowej), następnie podąża południowym skrajem ul. Bałtyckiej do jeziora Ukiel i graniczy z zachodnią stroną osiedli Likusy i Redykajny. Dalej przebiega południowo-zachodnim brzegiem jeziora Ukiel do styku obrębów ewidencyjnych 145 i 45. Tu załamuje się w kierunku południowym i dąży do granic miasta Olsztyna i graniczy z zachodnią stroną osiedla Dajtki. od południa: granicę stanowi granica miasta Olsztyna. od zachodu: granicę stanowi granica miasta Olsztyna.

Ważniejsze obiekty Stacja kolejowa Gutkowo Remiza Ochotniczej Straży Pożarnej Kościół pw. św. Wawrzyńca Szkoła Podstawowa nr 19 im. Mikołaja Kopernika PKN Orlen Baza Magazynowa nr 61 Ośrodek Szkolenia Komendy Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej Orlik Stacja Benzynowa BP Hotel Manor Camping Ukiel Cmentarz Parafialny

Komunikacja Ulice Główną drogą osiedla jest ul. Bałtycka. Stanowi część drogi wojewódzkiej nr 527. Stwarza również mieszkańcom Gutkowa możliwość dojazdu do centrum Olsztyna. Z Gutkowa ul. Żurawią można dostać się do Łupstychu. Większość małych uliczek tworzących szereg międzyosiedlowych dróg, swe nazwy zawdzięcza gatunkom ptaków np. ulica Bociania, Pawia czy też Kanarkowa. ul. Poranna Ulica położona w południowej części osiedla. Znana z tego, że zamieszkują ją geodeci. Przez miejscowych określana również jako ulica „Geodetów”. Jest jedną z najdłuższych ulic Gutkowa. Po części północnej ulicy znajdują się bloki, po południowej zaś przeważają domki jednorodzinne. Autobusowa komunikacja miejska Na terenie osiedla znajdują się 2 pętle autobusowe. Przez jej teren przebiegają trasy 3 linii dziennych oraz jednej nocnej: 106, 111, 145 oraz N02. Jeżdżą tędy również busy „U Grzesia” – 345 i 346, które kończą swoje trasy w Warkałach i Morągu. W Łupstychu znajduje się pętla autobusowa, na której cześć swych kursów kończą autobusy linii numer 107. Pierwszy autobus MPK pojawił się w Gutkowie w 1975 roku. Był to pojazd linii numer 11, jeżdżący wówczas na plac Roosevelta. Dziś autobus ten dociera do osiedla Nagórki. Dworce PKP Na terenie Gutkowa znajduje się Dworzec Gutkowo PKP. Jest on usytuowany w pobliżu ul. Bałtyckiej (na ul. Sokolej). Tor przebiegający przez dworzec w Gutkowie umożliwia połączenie kolejowe Olsztyna i wschodniej z zachodnią i północną częścią Polski. Budynek dworca jest wyłączony z użytkowania.

Szlaki turystyczne Przez teren dzielnicy przebiega czarny szlak im. Alojzego Śliwy.

Historia Ochotniczej Straży Pożarnej

1 marca 1947 zawiązano we wsi Gutkowo Ochotniczą Straż Pożarną. Remiza od początku istnienia OSP znajduje się w samym centrum Gutkowa, obecnie jest to ul. Bałtycka. Jednostka gutkowskiej straży posiada zabytkową kronikę, która jest prowadzona od 1974 roku, w związku z czym szczegółowa działalność ochotników w latach 1946–1973 jest znana jedynie z opowieści. Późniejsze lata funkcjonowania strażnicy to szereg zawodów, o czym świadczy ogrom zebranych dyplomów i pucharów zdobiących ściany remizy. Jednak podstawą działalności od zawsze były akcje gaśnicze. W 1975 druhowie pracowali w czynie społecznym przy budowie Ośrodka Szkolenia Komendy Wojewódzkiej w Gutkowie. Remiza oprócz siedziby strażaków pełniła również funkcję lokalnego ośrodka kultury. Akademie z okazji Dnia Strażaka, okolicznościowe bale i zabawy, a także codzienne spotkania towarzyskie na stałe wpisały się w życie strażnicy OSP. W miarę upływu lat, jednostka wzbogacała się w specjalistyczny sprzęt pożarniczy, zmieniały się samochody, a także przybywało coraz więcej młodych ochotników.

W 1987 OSP świętowała 40-lecie swojego istnienia oraz otrzymała nowy wóz bojowy typu GBA 2,5/16. Samochód został przekazany z Ośrodka Szkolenia i służy do dziś.

W 1994 jednostka, zdobywając I miejsce w Wojewódzkich Zawodach Sportowo-Pożarniczych, wywalczyła nowoczesną motopompę pływającą. W tym samym roku Ochotnicza Straż Pożarna Olsztyn-Gutkowo została wpisana do rejestru Stowarzyszeń Sądu. Kolejnym sukcesem sportowym było zajęcie II miejsca w zawodach sportowo-pożarniczych w Reszlu. Nagrodą były: piła do betonu oraz piła do drewna marki STIHL.

Podczas obchodów 50-lecia pracy OSP w Gutkowie odbyły się jubileuszowe zawody sportowo-pożarnicze, uroczysta akademia z udziałem przedstawicieli władz lokalnych i samorządowych, a także kadr kierowniczych Państwowych i Ochotniczych Straży Pożarnych. Zostały wręczone nagrody, wyróżnienia, odznaczenia, medale, listy pochwalne. Powodem do świętowania był także jubileusz 30-lecia służby na rzecz OSP członków zarządu: naczelnika Kazimierza Kochańskiego, sekretarza Jana Kokiernak i skarbnika Reinholda Foksa. Jubilaci otrzymali z rąk Prezydenta m. Olsztyna, Czesława Jerzego Małkowskiego, podziękowania i nagrody.

Nowym i niezbędnym narzędziem pracy strażaka stały się radiotelefony przenośne, które w 2000 trafiły na stan OSP Gutkowo. Wielokrotnie druhowie angażowali się w organizację świąt kościelnych, festynów rodzinnych, imprez sportowych i okolicznościowych na terenie Olsztyna.

Aktualnie jednostka posiada nowoczesny sprzęt ratowniczy, który jest używany podczas różnych zawodów, pokazów czy ćwiczeń. W skład tego sprzętu wchodzi zestaw ratownictwa medycznego psp r1 oraz aparaty nadciśnieniowe firmy AUER. Priorytetem w najbliższych latach jest wymiana przestarzałego, ponad trzydziestoletniego samochodu oraz zakup narzędzi hydraulicznych.

We wrześniu 2007 jednostka obchodziła 60. rocznicę istnienia.

W dniu 26 listopada 2013 roku jednostka została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego. Obecnie jednostka posiada trzy samochody ratowniczo-gaśnicze oraz łódź.

Przypisy

Bibliografia Stanisław Achremczyk, Władysław Ogrodziński (red.), Olsztyn 1353-2003'', Ośrodek Badań Naukowych im. Wojciecha Kętrzyńskiego w Olsztynie, Olsztyn 2003,

Linki zewnętrzne Galeria zdjęć osiedla Gutkowo Strona domowa Osiedle Gutkowo

Kategoria:Dzielnice i osiedla Olsztyna