Lustrzeń meksykański, astianaks meksykański (Astyanax mexicanus) – gatunek słodkowodnej ryby z rodziny kąsaczowatych (Characidae), który wytworzył ślepe formy jaskiniowe, zwane m.in. ślepczykiem jaskiniowym.
Taksonomia Lustrzeń meksykański opisywany był pod różnymi nazwami, po raz pierwszy jako Tetragonopterus mexicanus, traktowany jako podgatunek Astyanax fasciatus. Ostatecznie został uznany za odrębny gatunek w tzw. kladzie Astyanax.
Występowanie Meksyk i Gwatemala oraz stany Teksas i Nowy Meksyk w USA. Zasiedla skaliste i piaszczyste dna potoków oraz małych i dużych rzek.
Charakterystyka 200px|left|thumb|Dwie formy Astyanax mexicanus: normalna – z przodu, ślepa – z tyłu Charakterystyczną cechą form żyjących w całkowitych ciemnościach podwodnych jaskiń jest brak oczu oraz utrata pigmentacji. Brak zmysłu wzroku rekompensuje lustrzeniom wyostrzony węch i słuch. Żywią się bezkręgowcami, które znajdują przy pomocy silnie wyostrzonego węchu.
William Jeffery z University of Maryland odkrył, że oczy tych ryb formują się w fazie embrionalnej i zanikają w późniejszym stadium rozwoju (apoptoza).
Długość ciała dorosłych osobników lustrzenia meksykańskiego nie przekracza 12 cm (przeciętnie 7,5 cm). Lustrzenie żyjące w wodach otwartych żywią się owadami i skorupiakami.
Przypisy
Kategoria:Ryby akwariowe Kategoria:Kąsaczowate Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1853 roku