Geza Vermes (ur. 22 lipca 1924 w Makó na Węgrzech, zm. 8 maja 2013 w Oxfordzie) – brytyjski historyk pochodzący z rodziny węgierskich Żydów, specjalista od starożytnej Palestyny, rękopisów z Qumran i w ogóle literatury w języku aramejskim, a także Jezusa historycznego.
Życiorys Jego rodzina przyjęła chrzest, gdy miał 7 lat, ale rodziców nie uchroniło to przed śmiercią w czasie II wojny światowej; zginęli jako ofiary Holokaustu.
Po wojnie został księdzem, w Paryżu i na Uniwersytecie Katolickim w Lowanium (Belgia) studiował historię i języki orientalne, a w 1953 obronił doktorat z teologii na temat rękopisów z Qumran. W 1957 wystąpił z Kościoła katolickiego.
W latach 1957–1965 wykładowca na Uniwersytecie w Newcastle upon Tyne. W latach 1965–1994 na Oxford University, gdzie został profesorem. Od 1971 redaktor „Journal of Jewish Studies”. Od 1991 roku był szefem Oxford Forum for Qumran Research. O jego pracy nad zwojami z Kumran mówi autobiograficzna książka Providential Accidents. Jako pierwszy od odkrycia zwojów zajął się ich analizą i tłumaczeniem na język angielski, czego skutkiem było powstanie ogólnie przyjętego tłumaczenia: The Death Sea Scrolls in English wydanego w roku 1962, a ponownie wydanego przez Penguin Classics w 2004 roku jako The complete Death Sea Scrolls in English.
Doktor honoris causa uniwersytetów w Edynburgu, Durham i Sheffield.
Należał do Akademii Brytyjskiej oraz Europejskiej Akademii Sztuk, Nauk i Nauk Humanistycznych.
Prace 1961 Scripture and tradition in Judaism: Haggadic studies (Studia post-biblica) 1973 Jezus Żyd: ewangelia w oczach historyka (wyd. pol. Znak 2003 ) 1993 The Religion of Jesus the Jew 1997 The Complete Dead Sea Scrolls in English 1998 Providential Accidents (autobiografia) 2001 Twarze Jezusa (wyd. pol. Homini 2008 ) 2003 Jesus in his Jewish Context 2004 Autentyczna Ewangelia Jezusa (wyd. pol. Homini 2009 ) 2005 The Passion 2005 Kto był kim w czasach Jezusa (wyd. pol. Amber 2006 )
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Journal of Jewish Studies on-line artykuł Vermesa dla The Times
Wywiad z Vermesem dla GW
Kategoria:Brytyjscy historycy Kategoria:Węgierscy historycy Kategoria:Węgierscy Żydzi Kategoria:Żydowscy historycy Kategoria:Urodzeni w 1924 Kategoria:Zmarli w 2013 Kategoria:Doktorzy honoris causa Uniwersytetu Edynburskiego