Kod da Vinci () – amerykański film z gatunku mystery thriller z 2006 r., w reżyserii Rona Howarda, ze scenariuszem Akivy Goldsmana, oparty na powieści Dana Browna z 2003 r., Kod Leonarda da Vinci. Jest to pierwsza część filmowej . W obsadzie występują m.in. Tom Hanks, Audrey Tautou, Ian McKellen, Alfred Molina, Jürgen Prochnow, Jean Reno oraz Paul Bettany.
W filmie Robert Langdon, specjalista w dziedzinie symboliki religijnej na Uniwersytecie Harvarda, staje się głównym podejrzanym w sprawie brutalnego i nietypowego morderstwa Jacques’a Saunière’a, kustosza Luwru. Na ciele ofiary policja odnajduje niepokojący szyfr, który staje się punktem wyjścia dla śledztwa. Langdon ucieka z pomocą Sophie Neveu, policyjnej kryptolożki, po czym oboje rozpoczynają poszukiwania legendarnego Świętego Graala. Sir Leigh Teabing, uznany brytyjski historyk zajmujący się Świętym Graalem, informuje ich, że prawdziwy Graal został w sposób jednoznaczny zakodowany w obrazie Leonarda da Vinci Ostatnia Wieczerza.Graala poszukuje również tajne stronnictwo działające wewnątrz Opus Dei, rzeczywistej prałatury Stolicy Apostolskiej, którego członkowie pragną zachować prawdę o Graalu w tajemnicy, aby zapobiec zniszczeniu chrześcijaństwa.
Podobnie jak książka, film wywołał liczne kontrowersje. Spotkał się ze szczególnie ostrą krytyką ze strony Kościoła katolickiego z powodu przedstawionej w nim tezy, jakoby Kościół był odpowiedzialny za trwające od dwóch tysięcy lat ukrywanie prawdy o rzeczywistej naturze Świętego Graala, a także koncepcji, według której Jezus Chrystus i Maria Magdalena byli małżeństwem i mieli córkę. Krytyce poddano również sposób przedstawienia organizacji Zakonu Syjonu (Priory of Sion) oraz Opus Dei. Wielu członków Kościoła wzywało wiernych świeckich do bojkotu filmu. W książce, Brown twierdzi, że Zakon Syjonu, a także „wszystkie opisy dzieł sztuki, architektury, dokumentów i tajnych rytuałów zawarte w tej powieści są zgodne z rzeczywistością”.
Kod da Vinci miał swoją premierę jako film otwierający 59. Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Cannes 17 maja 2006 roku, a do kin w Stanach Zjednoczonych trafił 19 maja. Film spotkał się na ogół z negatywnymi ocenami krytyków, jednak odniósł znaczny sukces komercyjny. W weekend otwarcia świecie uzyskał wpływy w wysokości 224 milionów $, a jego globalne przychody początkowe wyniosły wyniosły 760 milionów $, przy budżecie produkcyjnym wynoszącym 125 milionów $. Film stał się drugim najbardziej dochodowym filmem 2006 roku, a zarazem najbardziej dochodowym filmem w dorobku Rona Howarda. W kolejnych latach powstały dwa sequele, również wyreżyserowane przez Howarda: Anioły i demony (2009) oraz Inferno (2016).
Film kręcono m.in. w oryginalnych wnętrzach Luwru i anglikańskiej katedrze w Lincoln.
Akcja filmu Robert Langdon, profesor historii Uniwersytetu Harvarda, służbowo przebywający w Paryżu, otrzymał informację od paryskiej policji, że kustosz Luwru, Jacques Saunière, został zamordowany. Stało się to w części galerii, w której eksponowana jest Mona Lisa. Okazało się, że przed śmiercią przekazał tajemniczą wiadomość dla swej wnuczki, Sophie Neveu, zatrudnionej przez paryską policję jako kryptolog. Śledztwo wnuczki wykazało, że zmarły należał do tajnego Zakonu Syjonu (Prieuré de Sion), którego członkami byli również Leonardo da Vinci, Victor Hugo i Isaac Newton. Zamordowany kustosz był Wielkim Mistrzem tego zakonu, a jego śmierć ma prawdopodobnie związek z tajemnicą sięgającą początków chrześcijaństwa. Robert Langdon i Sophie Neveu zostają oskarżeni o zabójstwo kustosza.
Ukrywając się podczas śledztwa, Langdon i Neveu natrafiali na kodowane wiadomości i symbole, ukryte w dziełach Leonarda da Vinci. Rozwiązali ciąg zagadek, odnaleźli tzw. krypteks. O pomoc poprosili znajomego Langdona, sir Leigha Teabinga, badacza świętego Graala. Teabing poinformował ich o odkryciach prowadzących do świętego Graala, o tym, że Jezus Chrystus ożenił się z Marią Magdaleną i miał z nią córkę, co wskazywało, że Kościół katolicki zbudowano na kłamstwie. Opus Dei, przedstawiona w filmie jako mafijna organizacja watykańska, podjęła próbę zlikwidowania dowodów roli Marii Magdaleny. Bohaterowie kontynuowali badanie początków Kościoła katolickiego w Londynie.
W zakończeniu filmu Leigh Teabing przyznaje się, że wikłał sieć fikcji, aby rzekomo poszukiwać św. Graala, w zamyśle mając jednak inny cel. Langdon, przechytrzając ścigającą go policję i członków Opus Dei, wychodzi z opresji zwycięsko. Neveu dowiaduje się, że sama jest potomkinią Chrystusa i Marii Magdaleny, a nad jej losem czuwa liczna grupa członków Zakonu Syjonu. Po całej akcji Langdon udaje się do Luwru, aby rozszyfrować na nowo wiadomość zamordowanego kustosza muzeum Luwru: Święty Graal to Maria Magdalena, spoczywająca w sarkofagu pod szklaną piramidą na dziedzińcu muzeum.
Wydźwięk filmu Pomimo zapewnień twórców filmu, że jest on fabularną fikcją, wywołał on już przed premierą kontrowersje w środowiskach katolickich. Część duchownych nawoływała do bojkotu filmu, jako szerzącego nieprawdziwy obraz historii i Kościoła katolickiego. Inni uznali, że tezy zawarte w filmie nie są zagrożeniem dla wiernych, a nawet mogą pobudzić ich do głębszego zapoznania się z prawdami wiary. Film wywołał szereg publikacji prasowych, dowodzących nieprawdziwości jego oraz książki, na której jest oparty. Po protestach duchownych prawosławnych na Białorusi projekcje filmu zostały wstrzymane. W Chinach film został wycofany z kin z powodu zbyt dużych zysków, jakie zaczął przynosić kinematografii USA.
Obsada Tom Hanks – Robert Langdon Audrey Tautou – Sophie Neveu Ian McKellen – sir Leigh Teabing Alfred Molina – biskup Aringarosa Jürgen Prochnow – André Vernet Paul Bettany – Sylas Jean Reno – Bezu Fache Etienne Chicot – porucznik Jérôme Collet Jean-Pierre Marielle – Jacques Saunière Clive Carter – kapitan policji w Biggin Hill Seth Gabel – ksiądz Daisy Doidge-Hill – mała Sophie Neveu David Bark-Jones – Richard Joe Grossi – kościelny Jean-Yves Berteloot – Remy Jean Charlotte Graham – Maria Magdalena Hugh Mitchell – młody Sylas Marie-Françoise Audollent – siostra Sandrine
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona filmu
Kategoria:Amerykańskie dramaty filmowe Kategoria:Amerykańskie dreszczowce Kategoria:Amerykańskie filmy z 2006 roku Kategoria:Filmowe adaptacje utworów Dana Browna Kategoria:Filmy, których akcja toczy się w Paryżu Kategoria:Filmy o Kościele katolickim Kategoria:Filmy w reżyserii Rona Howarda Kategoria:Filmy wytwórni Columbia Pictures Kategoria:Filmy wytwórni Imagine Entertainment Kategoria:Leonardo da Vinci w kulturze