Maine (wym. ) – stan w północno-wschodniej części Stanów Zjednoczonych, położony na wybrzeżu Oceanu Atlantyckiego, w regionie Nowej Anglii. W 2013 roku zamieszkany przez 1 328 302 osoby (gęstość zaludnienia wynosiła 16,6 os./km²). Na południowym zachodzie graniczy ze stanem New Hampshire, na północnym zachodzie z kanadyjską prowincją Quebec, a na wschodzie z kanadyjską prowincją Nowy Brunszwik. Najdalej wysunięty na północny wschód stan w Stanach Zjednoczonych i Nowej Anglii. Jest znany ze względu na swoją scenerię – jego wybrzeże jest postrzępione i skaliste, rzeźba terenu wyżynno-górska (Appalachy), niziny jedynie na wybrzeżu; mocno zalesiony; posiada liczne malownicze szlaki wodne zamieszkane przez homary i małże.
Przez tysiące lat obszar dzisiejszego stanu był zamieszkany przez plemiona Penobscot i Passamaquoaddy. Pierwsza europejska osada znajdująca się na terenie stanu Maine została założona przez Francuzów na wyspie Saint Croix – jej założycielem był Pierre du Gua de Mons. Pierwsza angielska kolonia na terenie stanu Maine została założona przez spółkę akcyjną Plymouth Company – nosiła nazwę Popham Colony. W latach 20. XVII w., mimo surowego klimatu, niedostatku wody i żywności oraz konfliktów z tubylcami, wzdłuż wybrzeża powstały kolejne angielskie kolonie.
Do początku XVIII w. przetrwała tylko część tutejszych europejskich osad. Patrioci i lojaliści starli się ze sobą podczas wojny brytyjsko-amerykańskiej i wojny o niepodległość Stanów Zjednoczonych. Maine było częścią stanu Massachusetts do 1820 roku, kiedy to zagłosowano nad oddzieleniem stanu Maine od Massachusetts. W dniu 15 marca 1820 r. Maine został przyjęty do Unii jako 23. stan w ramach kompromisu Missouri. Maine jest 39. pod względem powierzchni i 41. pod względem zaludnienia stanem Stanów Zjednoczonych. W odniesieniu do przestępczości, Maine jest często uważany za najbezpieczniejszy stan w Stanach Zjednoczonych10 Safest States In The U.S.: Institute For Economics And Peace..
Geografia mały|upright=1.2|Mapa stanu Maine mały|Boothbay Harbor mały|Wybrzeże w stanie Maine w pobliżu Parku Narodowego Acadia mały|Sosna wejmutka w Parku Narodowym Acadia Maine od południa i od wschodu graniczy z Oceanem Atlantyckim, od południowego zachodu graniczy ze stanem New Hampshire, od północy i od północnego zachodu z kanadyjską prowincją Quebec, a na wschodzie z kanadyjską prowincją Nowy Brunszwik. Jest to największy stan w Nowej Anglii – stanowi niemal połowę jej powierzchni. Jest to również jedyny stan, który graniczy tylko z jednym stanem (New Hampshire).
Maine jest najdalej wysuniętym na wschód stanem w Stanach Zjednoczonych – zarówno jego skrajne wschodnie punkty, jak i jego centralna część. Eastport i Lubec to, odpowiednio, najbardziej wysunięte na wschód miasto i gmina w Stanach Zjednoczonych. Estcourt Station to najbardziej wysunięty na północ punkt w stanie Maine i Nowej Anglii.
Jezioro Moosehead to największe pod względem powierzchni jezioro w stanie Maine i największe jezioro położone w całości na terenie Nowej Anglii (jezioro Champlain jest położone na terenie stanów Vermont, Nowy Jork i kanadyjskiej prowincji Quebec). Szereg innych jezior położonych na terenie stanu Maine np. South Twin Lake został opisany przez amerykańskiego pisarza Henry’ego Davida Thoreau. Góra Mount Katahdin stanowi północny koniec szlaku Appalachów, który rozciąga się do szczytu Springer Mountain w stanie Georgia – w przyszłości na górze Mount Katahdin ma znajdować się południowy kraniec szlaku International Appalachian Trail, który ma biec do wyspy Belle Isle położonej w kanadyjskiej prowincji Nowa Fundlandia i Labrador.
Wyspy Machias Seal i North Rock, jedne z najdalej wysuniętych na wschód wysp należących do stanu Maine, to obszary sporne między USA i Kanadą i jedyne, które nie są obszarami wodnymi. W ich pobliżu znajduje się również Old Sow, największy wir w zachodniej półkuli.
Maine to najsłabiej zaludniony stan USA położony na wschód od rzeki Missisipi. Nosi przydomek The Pine Tree State, ponieważ 83% obszaru stanu Maine porastają lasyTree and impervious cover in the United States.. Duża część tych terenów to obszary niezagospodarowane, które nie są zarządzane przez lokalne władze. Northwest Aroostook to terytorium niezorganizowane położone w północnej części stanu Maine, jest zamieszkane przez 10 osób, a jego wielkość liczy 6910 km², co oznacza, że na 690 km² przypada jedna osoba.
Obszar stanu Maine znajduje się w biomie lasów mieszanych. Obszar stanu położony w pobliżu południowego i centralnego wybrzeża Atlantyku jest porośnięty dębami. Reszta obszaru stanu, w tym jej północna część o nazwie Maine North Woods, jest porośnięta przez lasy mieszane.
Długość wybrzeża stanu Maine wynosi prawie 400 km. West Quoddy Head Light to najdalej wysunięty na wschód punkt kontynentalnych Stanów Zjednoczonych. Wzdłuż słynnego skalistego wybrzeża stanu Maine znajduje się duża liczba latarń, plaż, wiosek rybackich i około tysiąc wysp, w tym wyspy Isles of Shoals, które znajdują się na granicy stanów New Hampshire-Maine. Tutejsze wybrzeże charakteryzuje się również dużą liczbą klifów i zatok (ang. bays i inlets).
Geolodzy opisują ten typ krajobrazu jako „zatopione wybrzeże” (ang. drowned coast), ponieważ kilka tysięcy lat temu tutejsze wzniesienia zostały zalane przez ocean, którego poziom podniósł się wskutek topnienia lodowców, przez co wzdłuż wybrzeża utworzyły się zatoki i wysepki.
Duża część tutejszej rzeźby terenu powstała podczas zlodowacenia czwartorzędowego. Przykładami form polodowcowych w stanie Maine są fiord Somes Sound i skała Bubble Rock znajdujące się w Parku Narodowym Acadia, w obszarze wyspy Mount Desert Island. Wyrzeźbiony przez lodowce Somes Sound jest uważany za jedyny fiord znajdujący się na wschodnim wybrzeżu Stanów Zjednoczonych – jego głębokość dochodzi do 50 m. Duża głębokość i strome brzegi powodują, że tutejsze statki mogą swobodnie przepłynąć przez całą długość zatoki. Cechy te są korzystne również dla tutejszych producentów łodzi, m.in. dla Hinckley Yachts. Bubble Rock to głaz narzutowy zawieszony na krawędzi góry Bubble Mountain w parku narodowym Acadia. Dzięki zbadaniu granitu znajdującego się w skale, geolodzy dowiedzieli się, że została tu przeniesiona przez lądolód z odległego o 48 km miejsca, w którym obecnie znajduje się miejscowość Lucerne. Przez północną i zachodnią część stanu biegnie szew tektoniczny Japetus, który w przeszłości biegł wzdłuż kontynentu Laurencja oraz wzdłuż południowej i wschodniej granicy mikrokontynentu Awalonia.
Park Narodowy Acadia to jedyny park narodowy leżący na obszarze Nowej Anglii. Jego ochroną zajmuje się biuro National Park ServiceMaine.. Zajmuje się ono ochroną następujących miejsc: Park Narodowy Acadia w pobliżu Bar Harbor Szlak Appalachów Maine Acadian Culture w dolinie rzeki Saint John Międzynarodowy Park Roosevelt Campobello w pobliżu Lubec wyspa Saint Croix w pobliżu Calais
Klimat mały|Jesień w Stratton Maine leży w strefie klimatu kontynentalnego z ciepłym latem (oznaczenie Dfb w klasyfikacji klimatów Köppena), która charakteryzuje się ciepłym (choć z reguły nie gorącym) i wilgotnym latem. Zimy są mroźne i śnieżne na terenie całego stanu, a w szczególności w jego północnej części. Obszar wzdłuż Oceanu Atlantyckiego charakteryzuje się nieco bardziej umiarkowanym klimatem z powodu działania prądów oceanicznych. W lipcu temperatura dzienna waha się w wartościach 24–27 °C, natomiast w nocy temperatura wynosi ok. 15 °C. W styczniu temperatura wynosi 0 °C na południowym wybrzeżu, podczas gdy w północnej części stanu może wynosić nawet –18 °C„New All Time Low Temperature Recorded in Maine”..
Najwyższa zanotowana na terenie stanu temperatura wynosiła 41 °C – została zanotowana w lipcu 1911 roku w North Bridgton. Średnia liczba dni burzowych występujących na terenie stanu Maine w ciągu roku jest najniższa ze wszystkich stanów położonych na wschód od Gór Skalistych – wynosi ona mniej niż 20 dni. Tornada występujące na terenie stanu to rzadkie zjawiska – są notowane średnio mniej niż dwa razy w ciągu roku, najczęściej występują w południowej części stanu.
Najniższa zanotowana temperatura na terenie stanu (i na terenie Nowej Anglii) wynosiła –46 °C – została zanotowana w styczniu 2009 roku.
Roczna suma opadów waha się od 909 mm w Presque Isle do 1441 mm w Parku Narodowym AcadiaAverage Annual Precipitation for Maine..
+ Miesięczne średnie najwyższe i najniższe temperatury (°C) w poszczególnych miastach stanu Maine Miasto Styczeń Luty Marzec Kwiecień Maj Czerwiec Lipiec Sierpień Wrzesień Październik Listopad Grudzień Średnia Augusta -2/-12 -1/-10 5/-4 11/1 18/7 23/12 26/15 26/14 21/10 14/3 7/-1 1/-8 12/2 Caribou -7/-17 -5/-16 1/-9 8/-1 17/5 22/10 24/12 23/11 17/6 10/1 2/-4 -3/-13 9/-1 Portland 0/-11 1/-8 5/-3 11/1 17/6 2/11 26/15 25/13 20/8 14/2 8/-1 2/-7 13/2
Miasta
Na terenie stanu Maine znajdują się 23 miasta (), w tym 11 o liczbie ludności przekraczającej 10 000 (2022 r.):
Podział administracyjny thumb|Hrabstwa w stanie Maine
Stan podzielony jest na 16 hrabstw.
Historia mały|Misty Morning, Coast of Maine Arthur Parton (1842–1914), w latach 1865–1870 obraz ten znajdował się w Brooklyn Museum mały|Kapitol stanu Maine, zaprojektowany przez Charlesa Bulfincha, budowany w latach 1829–1832 Pierwotnymi mieszkańcami dzisiejszego stanu Maine były posługujące się językami algonkiańskimi plemiona należące do konfederacji Wabanaki: Abenakowie, Passamaquoddy, Malecite i Penobscot. Pierwsza europejska osada założona na obszarze dzisiejszego stanu Maine znajdowała się na wyspie Saint Croix – została założona przez francuskich podróżników Pierre du Gua de Mons i Samuela de Champlain w 1604 roku. Francuzi nadali tej osadzie oraz obszarowi, na którym obecnie znajduje się stan Maine, nazwę Acadia. Pierwsza angielska osada została założona w 1607 roku przez Plymouth Company (w tym samym roku została założona osada Jamestown). Jej mieszkańcy po 14 miesiącach powrócili do Anglii.
Francuscy jezuici odbyli dwie misje w stanie Maine: w Zatoce Penobscot w 1609 roku i na wyspie Mount Desert Island w 1613 roku. Tego samego roku Claude de Saint-Étienne de la Tour założył osadę Castine. W 1625 roku Claude de Saint-Étienne de la Tour wzniósł Fort Pentagouet w celu ochrony osady. Zachodnia część stanu Maine leżąca wzdłuż wybrzeża w 1622 roku zyskała miano prowincji Maine. Wschodnia część stanu Maine położona na północ od rzeki Kennebec była słabiej zaludniona od jego zachodniej części, dlatego nosiła nazwę „Terytorium Sagadahock”. Druga osada założona na obszarze stanu Maine została założona w 1623 roku przez angielskiego odkrywcę Christophera Levetta, gdzie obecnie znajduje się miejscowość York. Zgodę na jej powstanie Levett dostał od Karola I StuartaProceedings of the Massachusetts Historical Society, Vol. 20, 1882–1883, Published by the Society, Boston, 1884., który przyznał mu 6000 akrów (24 km²) ziem. Wkrótce ta osada również została opuszczona.
Centralna część stanu Maine przed przybyciem Europejczyków była zamieszkana przez plemię Androscoggin, znane również pod nazwą „Arosaguntacook”. Plemię Androscoggin należy do federacji Abenaków. Zostało stąd wypędzone podczas wojny króla Wilhelma w 1690 roku, a następnie przesiedlone do osady St. Francis, która została zniszczona przez kompanię Rogers' Rangers w 1759 roku (obecnie znajduje się tu rezerwat Indian Odanak). Pozostałe plemiona należące do federacji Abenaki doznały kilku dotkliwych klęsk, m.in. podczas wojny Dummera (zdobycie indiańskiej wioski Norridgewock w 1724 roku) i klęski plemienia Pequawket w 1725 roku, która była powodem znacznego zmniejszenia się jego populacji. Plemiona te ostatecznie przeniosły się do Bécancour i Sillery w Kanadzie, a następnie do St. Francis, wraz z innymi plemionami z południa.