Wojska Lądowe (WL) – jeden z pięciu, obok Sił Powietrznych, Marynarki Wojennej, Wojsk Specjalnych i Wojsk Obrony Terytorialnej, rodzajów Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

thumb|Flaga Dowódcy Wojsk Lądowych (2012-2013) thumb|Plakieta Dowództwa Wojsk Lądowych

Historia 2011 – 31.12.2013 Po utworzeniu Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych Pomorski Okręg Wojskowy (Bydgoszcz) oraz Śląski Okręg Wojskowy zostały rozformowane decyzją Ministra Obrony Narodowej 28 grudnia 2011 roku.

01.01.2014 – 31.07.2023 2 Korpus Zmechanizowany (Kraków) został rozformowany w 2014 roku, a na jego bazie sformowano Centrum Operacji Lądowych – Dowództwo Komponentu Lądowego (COL-DKL) odpowiedzialne za użycie Wojsk Lądowych w operacjach dowodzonych przez Dowódcę Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych.

Po 01.08.2023 Centrum Operacji Lądowych – Dowództwo Komponentu Lądowego został rozformowany, a na jego bazie sformowano Dowództwo 2 Korpusu Polskiego – Dowództwo Komponentu Lądowego.

Dowódcy wojsk lądowych Dowódcy Wojsk Lądowych

gen. broni Zbigniew Zalewski (20 XI 1996 – 29 IX 2000) gen. broni Edward Pietrzyk (30 IX 2000 – 3 X 2006) gen. broni Waldemar Skrzypczak (3 X 2006 – 15 IX 2009) gen. dyw. Tadeusz Buk (15 IX 2009 – † 10 IV 2010) gen. dyw. Edward Gruszka (p.o. 10 IV – 20 V 2010) gen. broni Zbigniew Głowienka (20 V 2010 – 31 XII 2013)

Inspektorzy Wojsk Lądowych gen. dyw. Janusz Bronowicz (1 stycznia 2014 – 4 marca 2016) gen. broni Leszek Surawski (5 marca 2016 – 3 listopada 2016) gen. bryg. Wojciech Grabowski (4 listopada 2016 – 29 stycznia 2020) cz.p.o. gen. bryg. Grzegorz Hałupka (29 stycznia 2020 – 20 marca 2020) cz.p.o. gen. bryg. Artur Pikoń (20 marca 2020 – 1 października 2020) gen. dyw. Maciej Jabłoński (1 października 2020 – 31 lipca 2023) cz.p.o. gen. bryg. Jarosław Górowski (31 lipca 2023 – 29 września 2023) gen. dyw. Piotr Trytek (29 września 2023 – 1 lipca 2026) gen. dyw. Piotr Fajkowski (1 lipca 2026 –)

Podstawy prawne Podstawami prawnymi utworzenia powietrznego segmentu polskich Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej są Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej oraz akty prawne niższego rzędu, w tym przede wszystkim ustawa o obronie Ojczyzny z dnia 11 marca 2022 r. (Dz.U. z 2022 r. poz. 2305). Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o obronie Ojczyzny, w skład Sił Zbrojnych wchodzą jako ich rodzaje: Wojska Lądowe, Siły Powietrzne, Marynarka Wojenna, Wojska Specjalne oraz Wojska Obrony Terytorialnej, zaś na podstawie art. 20 ust. 1 oraz art. 21 ust. 1 tej samej ustawy, jednostkami wojskowymi i związkami organizacyjnymi należącymi wcześniej do Wojsk Lądowych dowodzi Dowódca Generalny Rodzajów Sił Zbrojnych wraz z Dowódcą Operacyjnym Rodzajów Sił Zbrojnych. Przepis ten nie narusza jednak postanowień prawa w zakresie cywilnego zwierzchnictwa nad Siłami Zbrojnymi przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, sprawowanego za pośrednictwem Ministra Obrony.

Dowództwo Z dniem 1 stycznia 2014 na podstawie ustawy o zmianie ustawy o urzędzie Ministra Obrony Narodowej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r. poz. 852) Dowództwo Wojsk Lądowych uległo likwidacji, a jego zadania przejęło Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych wraz z Dowództwem Operacyjnym Rodzajów Sił Zbrojnych.

Organizacja Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych w Warszawie Dowództwo 2 Korpusu Polskiego – Dowództwo Komponentu Lądowego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych w Warszawie Dywizje 1 Dywizja Piechoty Legionów (Ciechanów) 11 Lubuska Dywizja Kawalerii Pancernej (Żagań) 12 Szczecińska Dywizja Zmechanizowana (Szczecin) 16 Pomorska Dywizja Zmechanizowana (Olsztyn) 18 Dywizja Zmechanizowana (Siedlce) 8 Dywizja Piechoty Armii Krajowej (III RP) (Kielce) Samodzielne brygady 6 Brygada Powietrznodesantowa (Kraków) 25 Brygada Kawalerii Powietrznej (Tomaszów Mazowiecki) 1 Pomorska Brygada Logistyczna (Bydgoszcz) 10 Opolska Brygada Logistyczna (Opole) Lotnictwo WL 1 Brygada Lotnictwa Wojsk Lądowych (Inowrocław) Samodzielne pułki 1 Brzeski Pułk Saperów (Brzeg) 2 Mazowiecki Pułk Saperów (Kazuń) 2 Hrubieszowski Pułk Rozpoznawczy (Hrubieszów) 9 Warmiński Pułk Rozpoznawczy (Lidzbark Warmiński) 18 Białostocki Pułk Rozpoznawczy (Białystok) 2 Inowrocławski Pułk Inżynieryjny (Inowrocław) 5 Pułk Inżynieryjny (Szczecin) 4 Brodnicki Pułk Chemiczny (Brodnica) 5 Tarnogórski Pułk Chemiczny (Tarnowskie Góry) Inne jednostki bezpośrednio podlegające Wojskom Lądowym 2 Przasnyski Ośrodek Radioelektroniczny (Przasnysz) Centrum Reagowania Epidemiologicznego Sił Zbrojnych (Warszawa) Centralna Grupa Działań Psychologicznych (Bydgoszcz) 1 Wojskowy Szpital Polowy (Bydgoszcz) 2 Wojskowy Szpital Polowy (Wrocław) Wielonarodowy Korpus Północ-Wschód Ośrodki szkolenia Centrum Doktryn i Szkolenia Sił Zbrojnych w Bydgoszczy Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych im. Stefana Czarnieckiego w Poznaniu Centrum Szkolenia Artylerii i Uzbrojenia im. gen. Józefa Bema w Toruniu Centrum Szkolenia Wojsk Inżynieryjnych i Chemicznych we Wrocławiu Centrum Szkolenia Łączności i Informatyki w Zegrzu Centrum Szkolenia Wojskowych Służb Medycznych w Łodzi Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych Drawsko w Olesznie Centrum Szkolenia na potrzeby Sił Pokojowych (Kielce) Ośrodek Szkolenia Służby Ratowniczo-Wysokościowej (Bydgoszcz) Szkoła Podoficerska Wojsk Lądowych w Zegrzu Szkoła Podoficerska Wojsk Lądowych w Poznaniu Szkoła Podoficerska Wojsk Lądowych we Wrocławiu Szkoła Podoficerska Wojsk Lądowych w Toruniu 1 Ośrodek Szkolenia Kierowców (Grudziądz) 2 Ośrodek Szkolenia Kierowców (Ostróda) Ośrodek Szkolenia Poligonowego Wojsk Lądowych (Małomice) Ośrodek Szkolenia Poligonowego Wojsk Lądowych (Biała Piska – Bemowo Piskie) Ośrodek Szkolenia Poligonowego Wojsk Lądowych (Nowa Dęba) Ośrodek Szkolenia Poligonowego Wojsk Lądowych (Wędrzyn) Inne formacje i obiekty trzy ośrodki przechowywania sprzętu osiem rejonowych baz materiałowych cztery okręgowe warsztaty techniczne siedem rejonowych warsztatów technicznych siedem szpitali wojskowych dziesięć wojskowych komend transportu

thumb|Polscy żołnierze podczas ćwiczeń Anakonda 2008 mały|1 Batalion Strzelców Podhalańskich thumb|PKW Afganistan thumb|Ćwiczenia Anakonda 2016 thumb|Desant Wojsk Powietrznodesantowych ze śmigłowca PZL W-3 Sokół thumb|Żołnierze 34 Brygady Kawalerii Pancernej

Uzbrojenie i wyposażenie

Rodzaje Wojsk Lądowych

Wojska Pancerne i Zmechanizowane przeznaczenie: odpieranie uderzeń zgrupowań pancerno-zmechanizowanych, wykonywanie zwrotów zaczepnych celem odzyskania utraconego terenu, prowadzenie działań na rzecz wsparcia pokoju, zwalczanie środków napadu powietrznego (w tym zwłaszcza śmigłowców bojowych) i walka z formacjami aeromobilnymi przeciwnika; podstawowe wyposażenie: czołgi T-72 (159 w czynnej służbie, reszta w rezerwie, łącznie 528 na dzień 15 stycznia 2016), czołgi PT-91 (232 na dzień 1 stycznia 2016), czołgi Leopard 2 w wersjach A4 (142 sztuki), które przechodzą modernizację do standardu Leopard 2PL, czołgi Leopard 2A5 (105 sztuk) oraz 2 sztuki wersji szkoleniowej Leopard 2NJ (łącznie WL posiadają 249 sztuk czołgów Leopard 2 na dzień 15 stycznia 2016), opancerzone wozy bojowe (2608 na dzień 1 stycznia 2016) – w tym: bojowe wozy piechoty (BWP-1), kołowe transportery opancerzone KTO „Rosomak” oraz specjalistyczne wozy zabezpieczenia technicznego m.in. pojazdy WZT-3, Bergepanzer 2 oraz transportery Rosomak w wersji WRT (wóz rozpoznania technicznego).

Wojska Aeromobilne Wojska Aeromobilne stanowią połączenie dotychczasowych wojsk powietrznodesantowych, desantowo-szturmowych, kawalerii powietrznej i lotnictwa wojsk lądowych; przeznaczenie: naziemne wspieranie operacji lądowych i morskich, zmierzających do opanowania z powietrza ważnych obiektów przeciwnika, dezorganizacja ruchu odwodów oraz niszczenie sił i środków wsparcia logistycznego, prowadzenie działań dywersyjnych, zaczepnych i obronnych, wykonywanie rajdów przeciwpancernych oraz niszczenie środków ogniowych przeciwnika; skład: 6 Brygada Powietrznodesantowa i 25 Brygada Kawalerii Powietrznej.

Wojska Rakietowe i Artylerii przeznaczenie: wsparcie ogniowe wojsk w każdych warunkach, w działaniach głębokich i bezpośrednich, rażenie ogniowe przeciwnika i zapewnienie wsparcia walczącym wojskom; skład: trzy dywizyjne pułki artylerii, dywizjony artylerii brygad ogólnowojskowych i kompanie wsparcia. podstawowe wyposażenie: 122mm haubica samobieżna 2S1 „Goździk”, 152mm armatohaubica samobieżna „Dana”, haubica AHS Krab, wyrzutnie rakietowe: BM-21, RM-70, WR-40 Langusta, KMO Rak moździerze 98 mm i 120 mm, zestawy przeciwpancernych pocisków kierowanych MALUTKA i SPIKE.

Wojska Obrony Przeciwlotniczej przeznaczenie: bezpośrednia osłona wojsk i obiektów przed uderzeniem środków napadu powietrznego; skład: trzy pułki przeciwlotnicze oraz dywizjony przeciwlotnicze w brygadach zmechanizowanych i pancernych; podstawowe wyposażenie: odległościomierze radiolokacyjne typu NUR, zestawy automatyzacji dowodzenia oparte na urządzeniach ŁOWCZA-REGA, zestawy kierowanych rakiet ziemia-powietrze Kub i samobieżne przeciwlotnicze zestawy rakietowe „OSA-AK”, przenośne przeciwlotnicze zestawy rakietowe GROM, Strzała-2, zestawy artyleryjsko-rakietowe ZUR-23-2KG, zestawy artyleryjskie ZSU-23-4MP BIAŁA, rakietowe zestawy przeciwlotnicze Poprad oraz systemy Narew.

Wojska Inżynieryjne przeznaczenie: bojowe (wsparcia inżynieryjnego) – rozpoznanie inżynieryjne przeciwnika i terenu, budowa i pokonywanie zapór inżynieryjnych, wykonywanie przejść w naturalnych przeszkodach terenowych, przygotowanie i utrzymanie dróg, urządzanie i utrzymanie przepraw, rozminowanie terenu i obiektów oraz maskowanie wojsk; humanitarne – charakteru pokojowego, niesienie pomocy gospodarce i społeczeństwu zarówno w kraju, jak i za granicą, w tym: oczyszczanie terenu z przedmiotów wybuchowych i niebezpiecznych, udział w likwidacji skutków klęsk ekologicznych i żywiołowych, udział w misjach pokojowych w składzie sił ONZ i NATO; skład: na szczeblu operacyjno-taktycznym brygady i pułki; Wojska Lądowe posiadają dwa pułki saperów i dwa pułki inżynieryjne. podstawowe wyposażenie: TRI, ISM Kroton, SUM-Kalina mosty towarzyszące MS-20 Daglezja, BLG-67, parki pontonowe PP-64 Wstęga, Maszyny Inżynieryjno-Drogowe MID czy amfibie PTS.

Wojska Chemiczne przeznaczenie: wykrywanie skażeń biologicznych, prowadzenie rozpoznania i dokonywanie pomiarów skażeń promieniotwórczych i chemicznych, użycie zespołów do pobierania próbek skażeń promieniotwórczych, biologicznych i chemicznych, zapewnienie zbiorowej ochrony przed skażeniami oraz prowadzenie całkowitej likwidacji skażeń, rażenie przeciwnika miotaczami ognia oraz maskowanie dymem wojsk własnych i obiektów, udział w likwidacji skutków klęsk żywiołowych; sposób realizacji: wykorzystanie funkcjonującego w ramach wojsk chemicznych systemu wykrywania skażeń, którego wybrane elementy w okresie pokoju monitorują sytuację skażeń na terenie całego kraju; wykorzystanie istniejącego systemu ratownictwa chemicznego, opartego na dwóch Chemicznych i Radiacyjnych Zespołach Awaryjnych; skład: na szczeblu operacyjnym pułki i bataliony chemiczne, na szczeblu związków taktycznych kompanie chemiczne, na szczeblu oddziałów plutony chemiczne. podstawowe wyposażenie: pojazdy służące do rozpoznawania skażeń m.in. BRDM-2RS i BRDM-2RSM oraz specjalistyczny sprzęt służący do ich likwidacji.

Wojska Rozpoznania i Walki Elektronicznej przeznaczenie: rozpoznanie wojskowe (zdobywanie danych o przeciwniku, niezbędnych do przygotowania i skutecznego prowadzenia działań bojowych, m.in. o ruchu wojsk przeciwnika oraz posiadanych przez niego siłach i środkach), walka elektroniczna (rozpoznanie i dezorganizacja działań organów dowodzenia przeciwnika oraz ochrona własnych wojsk przed analogicznymi działaniami), działania psychologiczne, rozpoznanie specjalne oraz zabezpieczenie geograficzne;