Reprezentacja Francji w piłce nożnej mężczyzn (fr. Équipe de France de football masculin) – zespół piłkarski, reprezentujący Francję w meczach i sportowych zawodach międzynarodowych, powoływany przez selekcjonera, w którym mogą występować wyłącznie zawodnicy posiadający obywatelstwo francuskie. Nazywana potocznie trójkolorowi – zwrot ten pochodzi od trójkolorowej francuskiej flagi. Za jego funkcjonowanie odpowiedzialny jest Francuski Związek Piłki Nożnej (fr. Fédération Française de Football). Francja od 1904 roku jest członkiem FIFA, a od 1954 – UEFA. Francuzi byli współzałożycielami obu tych organizacji.
Drużyna narodowa, wraz z reprezentacją Brazylii, Belgii i Rumunii, brała udział we wszystkich trzech przedwojennych turniejach o Puchar Świata. Pierwszy sukces w mundialu odniosła jednak dopiero w 1958 roku, kiedy z Justem Fontaine’em i Raymondem Kopą w składzie wywalczyła brązowy medal. Cztery lata wcześniej w Szwajcarii Francuzi zakończyli udział w mundialu na fazie grupowej, natomiast z turnieju w Brazylii w 1950 wycofali się. Na pierwszych w historii mistrzostwach Europy w 1960 roku z kolei reprezentacja Francji będąca ich gospodarzem zajęła czwarte miejsce
Na piłkarzy, dzięki którym reprezentacja mogła wyjść z trwającej od czasu szwedzkich mistrzostw świata zapaści (turnieje w 1962, 1970, 1974 – brak kwalifikacji, 1966 i 1978 faza grupowa, w mistrzostwach Europy – lata 1964-1980 brak awansu) Francuzi czekali do lat 80. Pokolenie Michela Platiniego, Jeana Tigany, Alain Giresse’a, czy Luisa Fernándeza, prowadzone najpierw przez Michela Hidalgo, a później przez jego dawnego asystenta Henriego Michela, zdobyło czwarte miejsce na mistrzostwach świata 1982, mistrzostwo Europy w 1984 roku, a na kolejnym mundialu (1986) powtórzyło wynik z 1958 roku.
Dwanaście lat później podopieczni Aimé Jacqueta wygrali w finale mistrzostw świata 1998 (będąc ich gospodarzem) 3:0 z Brazylią, a w 2000 roku – pod wodzą Rogera Lemerre'a – w turnieju o mistrzostwo Europy (złoty gol Davida Trezeguet na 2:1 w 103 minucie finałowego meczu z Włochami). Mistrzostwa w Korei i Japonii 2002 zakończyli na fazie grupowej natomiast w rozgrywkach Euro 2004 dotarli do ćwierćfinału.
Dodatkowo w 2001 i 2003 roku Francuzi triumfowali w rozgrywkach o Puchar Konfederacji. W finałach obu turniejów zwyciężali po 1:0 (odpowiednio Japonię i Kamerun). W 2006 roku, po kilku słabszych turniejach, Francuzi, dowodzeni przez Raymonda Domenecha, dotarli do finału mistrzostw świata. W decydującym meczu doświadczona drużyna Trójkolorowych okazała się słabsza od Włochów. Po mundialu z reprezentacją pożegnał się lider drużyny Zinédine Zidane. Dwa lata później na mistrzostwach Europy, oraz w 2010 roku na kolejnych mistrzostwach świata, Francuzi nie wyszli poza fazę grupową. Mistrzostwa Europy 2012 oraz mundial 2014 w Brazylii Trójkolorowi zakończyli na ćwierćfinale. Po Raymondzie Domenechu selekcjonerem Francuzów został Laurent Blanc, który pełnił tę funkcję do 2012 roku. Obecnie trenerem ekipy jest Zinédine Zidane.
W 2009 roku Francja została przez UEFA powołana na organizatora Mistrzostw Europy w 2016 roku, które to Francuzi zakończyli ze srebrnym medalem i tytułem wicemistrzów Europy po porażce w meczu finałowym z Portugalią 0:1.
W 2018 roku Francja na rosyjskich boiskach sięgnęła po 20 latach po drugi tytuł mistrzowski w finale pokonując Chorwację 4:2, a Didier Deschamps został trzecim trenerem, który zdobył mistrzostwo świata jako trener i wcześniej jako zawodnik, przed nim dokonali tego Mario Zagallo i Franz Beckenbauer.
Lata przed II wojną światową Reprezentacja Francji pierwszy oficjalny mecz międzypaństwowy rozegrała 1 maja 1904 roku z Belgią w Brukseli. Cztery lata wcześniej drużyna olimpijska zdobyła srebrny medal na drugich nowożytnych Igrzyskach.
W 1930 roku Francuzi startowali w inauguracyjnym turnieju o Puchar Świata. Swój udział zakończyli na rozgrywkach grupowych, mimo zwycięstwa w pierwszym meczu z Meksykiem (4:1), w dwóch pozostałych spotkaniach ulegli po 0:1 Argentynie i Chile. Z kolejnym mundialem żegnali się już po jednym meczu (2:3 z Austrią).
W 1938 roku po raz pierwszy w historii przeszli pierwszą rundę. W drugiej przegrali z Włochami 1:3.
Selekcjonerem reprezentacji na dwóch ostatnich przedwojennych turniejach był Gaston Barreau. Swoją funkcję pełnił aż do 1954 roku. Jedynymi piłkarzami, którzy brali udział w każdym mundialu przed wojną są: defensywny pomocnik Edmond Delfour, obrońca Étienne Mattler oraz napastnik Émile Veinante, przy czym dwaj pierwsi zagrali we wszystkich meczach od pierwszej do ostatniej minuty. Veinante w 1930 i 1934 roku był tylko rezerwowym.
W latach międzywojennych objawiła się pierwsza gwiazda piłkarstwa francuskiego – napastnik Jean Nicolas. Podczas Mistrzostw Świata w 1934 i 1938 roku zdobył łącznie trzy gole, a w ciągu pięciu lat występów w kadrze (od 1933 do 1938 roku) w dwudziestu pięciu meczach trafił do bramki rywali dwadzieścia jeden razy.
Lata 1958–1960 1958 – brązowy medal mistrzostw świata Na mundialu 1958, w Szwecji, Francuzi, po zwycięstwie 6:3 nad RFN w meczu o trzecie miejsce, zdobyli brązowy medal mistrzostw świata. Skład Francji z meczu o 3. miejsce MŚ z RFN Göteborg, Szwecja, 28.06.1958 Claude Abbes
Raymond Kaelbel Michel Lerond Armand Penverne
Maurice Lafont Jean-Jacques Marcel
Maryan Wisniewski Just Fontaine Raymond Kopa Yvon Douis Jean Vincent
trener: Albert Batteux
Trójkolorowi, których szkoleniowcem był Albert Batteux, grali bardzo ofensywnie, w pierwszej jedenastce występowało aż pięciu napastników lub wysuniętych pomocników. Gwiazdą reprezentacji był 25-letni Just Fontaine ze Stade de Reims, który w całym turnieju strzelił trzynaście goli (w sześciu meczach), co jest do dziś niepobitym rekordem. Obok niego w linii ataku grali posiadający polskie korzenie Raymond Kopa (27, Real Madryt) oraz Maryan Wisniewski (21, RC Lens), a także partnerzy Fontaine’a z Reims: Jean Vincent i Roger Piantoni.
W Reims na co dzień występowała też inna, ważna postać tamtej drużyny – kapitan zespołu, od którego rozpoczynała się każda akcja, najbardziej doświadczony zawodnik Trójkolorowych – 33-letni Robert Jonquet. Na środku pomocy towarzyszył mu sześć lat młodszy Jean-Jacques Marcel.
Trójka obrońców: Raymond Kaelbel, Michel Lerond i Armand Penverne oraz bramkarz Claude Abbes (31, AS Saint-Étienne), który po dwóch pierwszych meczach zmienił François Remettera (30, Girondins Bordeaux), przepuścili aż piętnaście goli, co było pochodną ultraofensywnego ustawienia 1-3-2-5.
1960 – IV miejsce na mistrzostwach Europy Dwa lata później, w 1960 roku odbyły się pierwsze w historii mistrzostwa Europy. Ich gospodarzem była Francja.
W skomplikowanej procedurze eliminacyjnej wzięła udział również reprezentacja Trójkolorowych. Drużyna prowadzona ciągle przez Alberta Batteux w pierwszej fazie kwalifikacji wygrała w dwumeczu (7:1 i 1:1) z Grecją, a w kolejnej okazała się lepsza od Austrii (5:2 i 4:2).
W turnieju finałowym, w którym grały tylko cztery drużyny, Francja przegrała oba mecze i zajęła czwarte miejsce. W reprezentacji cały czas występowali Wisnieski, Marcel, kapitan Jonquet, Vincent oraz rezerwowy na mundialu Yvon Douis. Zabrakło natomiast dwóch największych gwiazd, czyli Fontaine’a i Kopy, którzy w tym czasie postanowili skupić się na obowiązkach klubowych. Na Euro 1960 po raz pierwszy objawił się talent 21-letniego wówczas Roberta Herbina, później wyróżniającego się piłkarza Ligue 1 oraz szkoleniowca, który na przełomie lat 70. i 80. czterokrotnie doprowadził AS Saint-Étienne do tytułu mistrza kraju oraz w 1976 roku do finału Pucharu Europejskich Mistrzów Krajowych.
Po Euro 1960 reprezentacja Francji przez ponad dwadzieścia lat nie mogła się doczekać piłkarzy i trenerów, którzy byliby zdolni nawiązać do sukcesu Kopy i Fontaine’a z 1958 roku. Trójkolorowi, mimo że pieczę selekcjonerską przejmowali nad nimi współtwórca potęgi Ajaksu Amsterdam Stefan Kovacs, a nawet sam Fontaine (w 1967 roku), ani razu w tym czasie nie awansowali do mistrzostw Europy, a dwa starty w mundialach (w 1966 i 1978) zakończyły się odpadnięciem już po pierwszej rundzie.
Na mundialu w 1978 roku w kadrze reprezentacji, prowadzonej już przez Michela Hidalgo, byli przyszli mistrzowie Europy – Bossis, Battiston, Lacombe, Six, Rocheteau oraz Platini. Po tej imprezie piłkarską karierę zakończył Henri Michel, późniejszy asystent Hidalgo i jego następca. Ale szkielet drużyny, która w 1984 roku triumfowała w mistrzostwach Starego Kontynentu, zbudowany został cztery lata później na Mistrzostwach Świata 1982.
Lata 1982-1986 1982 – IV miejsce na mistrzostwach świata Francuzi awansowali do mistrzostw świata z drugiego miejsca w grupie. Dali się wyprzedzić Belgii, a w pokonanym boju zostawili m.in. Irlandię, która wprawdzie zdobyła tyle samo punktów, ale miała gorszy bilans bramkowy, i wicemistrzów świata Holendrów.
Dla selekcjonera Michela Hidalgo, któremu dwa lata wcześniej nie udało się wprowadzić reprezentacji do finałów mistrzostw Europy, od wyniku uzyskanego w Hiszpanii zależała dalsza praca z kadrą.
Prasa francuska podkreślała, że ostateczny rezultat, czyli czwarte miejsce, był znacznie lepszy niż gra drużyny. Trójkolorowi do ostatniego meczu nie mogli być pewni awansu z grupy, grali dalej tylko, dlatego że piłkarze Czechosłowacji strzelili mniej goli. W drugiej rundzie nie trafili na żaden zespół ze światowej czołówki, ale na Austrię i Irlandię Północną, którą pewnie ograli 4:1. Mecz półfinałowy z RFN przeszedł do historii futbolu z powodu brutalnego ataku niemieckiego bramkarza Haralda Schumachera na francuskiego obrońcę Patricka Battistona. Podopieczni Hidalgo długo prowadzili 3:1, ale w końcówce dali sobie strzelić dwa gole i o tym kto zagra w finale musiały zadecydować rzuty karne, w których Schumacher wybronił strzały Six i Bossisa. Francuzom pozostała gra o brązowy medal. W spotkaniu z Polską selekcjoner dał szansę rezerwowym i w efekcie Trójkolorowi przegrali 2:3.
Już w czasie eliminacji do mundialu Hidalgo musiał się zmagać z brakiem klasowego bramkarza. Dotychczasowy golkiper numer jeden Dominique Dropsy obwiniany był za porażkę w spotkaniu z Holandią, ponadto zaliczył kilka wpadek w Strasbourgu i w efekcie na kilka miesięcy przed turniejem stracił miejsce w kadrze. Na mistrzostwa selekcjoner powołał 27-letniego Jean-Luca Ettoriego z zespołu mistrza Francji AS Monaco oraz 35-letniego Dominique’a Baratelliego z PSG i dziesięć lat młodszego Jeana Castanedę z AS Saint-Étienne. W pierwszej jedenastce grał Ettori, który przed inauguracyjnym meczem z Anglią miał na swoim koncie tylko dwa mecze w reprezentacji. W spotkaniu z podopiecznymi Rona Greenwooda przepuścił bramkę już w 27 sekundzie, a kilkanaście dni później francuscy dziennikarze uznali go za winnego odpadnięcia Trójkolorowych w półfinale z RFN.
Liderem linii obrony był 32-letni kapitan drużyny Marius Trésor z Girondins Bordeaux, który od wielu lat tworzył w reprezentacji duet z innym sprawdzonym w najważniejszych bojach zawodnikiem Maximem Bossisem (27, FC Nantes). Po przegranym 1:3 meczu z Anglią miejsce na prawej stronie stracił Patrick Battiston (25, AS Saint-Étienne). Hidalgo zaryzykował i już do końca turnieju stawiał na 20-latka z AS Monaco Manuela Amorosa. Battiston pojawił się jeszcze na boisku w spotkaniu z Austrią i RFN, ale w tym ostatnim grał tylko przez dziesięć minut. Został sfaulowany przez Schumachera i następne tygodnie spędził na rehabilitacji. Na lewej flance występował Gérard Janvion (29, AS Saint-Étienne), którego francuskie media charakteryzowały słowami elegancki, dostojny, rzadko łamiący zasady gry fair play.