Tony Parker, właśc. William Anthony Parker, II (ur. 17 maja 1982 w Brugii) – francuski koszykarz, reprezentant Francji. Czterokrotny mistrz NBA z San Antonio Spurs. W 2007 roku został uznany MVP finałów NBA.
Dzieciństwo i młodość Parker urodził się w Brugii w Belgii, ale dorastał we Francji. Jego ojciec, Tony Parker Sr., grał w koszykówkę na uniwersytecie Loyola w Chicago, a po ukończeniu studiów, jako zawodowy koszykarz w EuropieThe Import of Winning, The Village Voice., The New Paper, 24 czerwca 2007. Jego matka, Pamela Firestone, była holenderską modelką. Parker miał bliskie stosunki ze swoimi braćmi, z którymi często jeździł na mecze koszykówki, w których występował ich ojciec, tp9.net, 14 czerwca 2007.. Na początku, Parker interesował się piłką nożną, jednak po obejrzeniu gry kreowanego na światową gwiazdę Michaela Jordana, zmienił swoje zainteresowanie, tp9.net, 20 lutego 2008. Ponadto dwaj bracia Parkera T.J i Pierre byli również mocno zafascynowani koszykówką i wierzyli, że pójdą na studia i zostaną zawodowymi koszykarzami. Kiedy Parker uczył się gry, jego niski wzrost (mimo dużego skoku wzrostowego w wieku 15 lat) zdecydował o jego pozycji na boisku. Grał na pozycji rozgrywającego, uznając że jego szybkość i zwinność idealnie pasują do gry na tzw. „1”. W końcu jego talent został zauważony, przez co mógł dołączyć do Narodowego Instytutu Sportu i Edukacji Fizycznej w Paryżu, tp9.net, 4 maja 2007. Po rozegraniu dwóch sezonów w amatorskiej lidze, Parker przeszedł na zawodowstwo, podpisując w 1999 kontrakt z Paris Basket Racing.
Latem 2000 Parker został zaproszony do udziału w Nike Hoop Summit w Indianapolis. Tam, przy udziale profesjonalnych skautów i trenerów drużyn uniwersyteckich, rywalizował z m.in. przyszłymi graczami NBA: Darriusem Milesem, Zachem Randolphem i Omarem Cookiem. W meczu pomiędzy młodymi amerykańskimi a europejskimi gwiazdami, Parker zanotował 20 punktów, miał siedem asyst, cztery zbiórki i dwa przechwyty. Jego występ wywołał wojnę rekrutacyjną pomiędzy amerykańskim koledżami, w tym UCLA i Georgia Tech, które były o krok o przekonanie Parkera, by ten dołączył do ich zespołuTony Parker Bio, jockbio.com, 28 stycznia 2008. Jednakże Parker zrezygnował z NCAA i kolejne dwa lata spędził we Francji, w barwach drużyny Paris Basket Racing, którą opuścił w 2001 roku, biorąc udział w drafcie NBA 2001.
Kariera Początek kariery w NBA W drafcie 2001 został wybrany z numerem 28 przez San Antonio Spurs. Zespół po odejściu Averego Johnsona był osłabiony na pozycji numer 1. Na początku pobytu w Teksasie, Parker rywalizował o miejsce w pierwszej piątce z Antonio Danielsem. Na początku sezonu regularnego w jednym ze spotkań zdobył 22 punkty. Po tym spotkaniu na stałe zagościł w wyjściowym składzie. Podczas Rookie Challenge 2002 reprezentował barwy ówczesnych debiutantów, którzy pokonali drugoroczniaków 103-97. Sezon 2001/02 zakończył ze średnią 9,2 pkt, oraz 4,3 asyst. Rozegrał 77 spotkań, w tym 72 w pierwszej piątce. W play-offs zaliczył lepsze statystyki. Zdobywał średnio 15,5 punktów w każdym z 10 rozegranych przez San Antonio Spurs spotkań.
Pierwsze mistrzostwo thumb|Tony i jego była żona Eva na rozdaniu nagród Emmy w 2008 roku Podczas przerwy międzysezonowej Parker pracował nad siłą fizyczną, by móc rywalizować z silniejszymi zawodnikami na swojej pozycji. Dzięki temu w sezonie 2002-2003 stał się drugim strzelcem ekipy, zdobywając średnio 15,5 punktów na mecz. Był najlepszym asystującym - 5,3 asyst na mecz. 31 stycznia 2003 w spotkaniu z Orlando Magic zanotował aż 13 asyst. 3 razy w trakcie sezonu zdobył aż 32 punkty w meczu. Bardzo często rozstrzygał losy meczu rzutami, lub podaniami otwierającymi drogę do kosza w ostatnich sekundach. Po sezonie regularnym Parker prezentował dobre notowanie w playoffs. W finale zachodu, w którym San Antonio Spurs spotkało się z Dallas Mavericks, Francuz zdobywał średnio 16 punktów i miał 4 asysty. Drużyna Parkera zwyciężyła rywali 4:2 i awansowała do finału, gdzie czekała już ekipa New Jersey Nets z Jasonem Kiddem na czele. Ekipa Spurs znów okazała się zwycięska 4:2 i zdobyła tytuł mistrza NBA.
Drugie mistrzostwo W sezonie 2003/2004, Parker wystąpił w 75 spotkaniach, wszystkie rozpoczynając na parkiecie. Zdobywał średnio 14,7 punktów i miał 5,5 asyst. W fazie playoffs zdobywał najwięcej punktów w swojej karierze. Średnio ponad 18, ale jego ekipa odpadła już w półfinale zachodu, przegrywając z Los Angeles Lakers 2:4. Przy stanie rywalizacji 2:2 San Antonio przegrało spotkanie jednym punktem.
W sezonie zasadniczym 2004/2005 Parker rozegrał aż 80 spotkań. Zdobywał średnio 16,6 punktów i miał ponad 6 asyst. Do playoff zespół San Antonio Spurs przystąpił z drugiego miejsca. W pierwszej rundzie pokonał Denver Nuggets 4:1. W półfinale ekipa z Teksasu okazała się lepsza od Seattle Supersonics. W finale konferencji wszyscy spodziewali się długiej rywalizacji. Okazało się inaczej. Wyższość ekipy Parkera musiała uznać drużyna Phoenix Suns.
W finale na ekipę Spurs czekał team Detroit Pistons. Obie drużyny na koniec sezonu zasadniczego zajmowały w swoich konferencjach 2 pozycję. W pierwszym spotkaniu Parker na boisku przebywał najdłużej, bo aż 41 minut. Zdobył 15 punktów, trafił 7 rzutów z gry. Jego drużyna wygrała 84-69. W drugim spotkaniu, po raz kolejny San Antonio Spurs zwyciężyło. Tym razem wyżej, bo 97-76. Parker trafił 6 z 9 rzutów i zdobył 12 punktów. Na kolejne dwa spotkania finały przeniosły się do Detroit. Gospodarze wygrali 96-79 i wrócili do gry o tytuł. Na nic się zdała postawa Parkera w tym meczu - 21 punktów. Dwa dni później Pistons doprowadzili do wyrównania. Rozbili gości 102-71. Tony Parker zdobył 12 punktów i miał 4 asysty. Spotkanie numer 5 odbywało się w San Antonio. Gospodarze zwyciężyli jednym punktem, po dogrywce. Detroit Pistons w meczu szóstym wyrównało stan finałów na 3:3. O tym kto zdobędzie tytuł miało zadecydować ostatnie spotkanie. We wszystkich wcześniejszych wygrywali gospodarze. 7 spotkanie odbywało się w San Antonio i gospodarze znów okazali się lepsi. Spurs wygrali 81-74. Tony Parker zdobył 8 punktów i zaliczył 3 asysty. W całej fazie playoff Parker zdobywał średnio 17,2 punktów.
Trzecie mistrzostwo W sezonie 2005/06 Parker pierwszy raz w karierze został wybrany do All-Star GameBoxscore nba.com, [dostęp 1 lutego 2012].. W sezonie zasadniczym zdobywał średnio 18,9 punktów, do tego miał 5,8 asysty. W play-offach Parker notował średnio 21,1 punktów i 3,8 asyst na mecz. Mimo to, jego drużynie nie udało się obronić tytułu. W półfinale konferencji, przegrali z Dallas Mavericks 3:4.Mavericks March On To Conference Finals nba.com, [dostęp 1 lutego 2012].
W sezonie 2006/07 Parker rozegrał 77 spotkań, wszystkie w pierwszej piątce. Zdobywał średnio 18,6 punktów na mecz i 5,5 asysty. Po raz drugi został wybrany do All-Star Game2007 NBA All-Star Rosters nba.com, 14 lutego 2007. [dostęp 1 lutego 2012].. Jego drużyna awansowała do fazy playoffs z 3 miejsca w konferencji. W pierwszej rundzie San Antonio pokonało Denver Nuggets 4:1. W półfinale konferencji drużyna z Teksasu zwyciężyła z Phoenix Suns 4:2. W finale konferencji trafili na Utah Jazz. San Antonio pokonało drużynę z Salt Lake City 4:1 i trafiło do finału NBA, gdzie zmierzyli się Cleveland Cavaliers. Pojedynek zakończył się wynikiem 4-0. Parker został uznany MVP finałówParker, Spurs Close Out Cavs for Fourth Title nba.com, 15 czerwca 2007. [dostęp 1 lutego 2012]..
Kolejne sezony 5 listopada 2008 Parker zdobył 55 punktów w meczu przeciwko Minnesocie TimberwolvesParker's jumper sends game to second OT as Spurs win espn.com, 5 listopada 2008. [dostęp 1 lutego 2012].. Jest to jego najwyższy wynik w karierze. W 2009 został wybrany do trzeciej piątki All-NBA TeamJames a unanimous pick for All-NBA First Team nba.com, 13 maja 2009. [dostęp 1 lutego 2012]..
Podczas lockoutu w NBA, w 2011 Parker podpisał kontrakt z ASVEL Lyon-Villeurbanne. W odróżnieniu od innych gwiazd NBA, zdecydował on grać dla tej drużyny za pensję minimalnąSpurs' star to play in France "nearly for free" cbsnews.com, 5 października 2011. [dostęp 1 lutego 2012].. Płacił także swoje ubezpieczenie, które kosztowało 250 tysięcy dolarów na miesiąc. Parker wystąpił w 7 spotkaniach ligi francuskiej, notując średnio 20,3 punktów oraz 6,3 asyst na meczTony Parker lnb.fr [dostęp 4 marca 2012].
W sezonie 2011/12 Parker ponownie został wybrany do NBA All-Star GameTony Parker rezerwowym w AllStar Game spurs.pl, 10 lutego 2012 [dostęp 4 marca 2012]. W meczu zawodnik zdobył 6 punktów, miał 4 asystyBoxscore nba.com, [dostęp 4 marca 2012]. Podczas Weekendu Gwiazd wziął także udział w Skills Challenge. W finale uzyskał czas 32,8 sekundy, co pozwoliło mu wygrać ten konkursWeekend Gwiazd: wieczór konkursów i niespodziewani triumfatorzy onet.pl, 26 lutego 2012 [dostęp 4 marca 2012].
4 czerwca 2014 został wybrany do drugiej piątki All-NBA Team za sezon 2013/14.
22 lipca 2018 został zawodnikiem Charlotte Hornets.
10 czerwca 2019 ogłosił zakończenie kariery zawodniczej.
Osiągnięcia Na podstawie, o ile nie zaznaczono inaczej. upright|thumb|W barwach San Antonio Spurs upright|thumb|W barwach kadry Francji (2011) upright|thumb|Podczas World Basketball Festival w Paryżu (16 lipca 2012)
NBA Plik:NBA FINAL CHAMP.png Mistrz NBA (2003, 2005, 2007, 2014) Wicemistrz NBA (2013) MVP Finałów NBA (2007) Zwycięzca konkursu: Skills Challenge (2012) Shooting Stars (2006) Uczestnik: meczu gwiazd NBA (2006, 2007, 2009, 2012–2014) Rising Stars Challenge (2002, 2003) Skills Challenge (2003, 2009, 2012, 2013) Zaliczony do: I składu debiutantów NBA (2002) II składu NBA (2012–2014) III składu NBA (2009) Zawodnik: miesiąca (styczeń 2013) tygodnia (13.02.2006, 25.11.2007, 2.02.2009, 30.03.2009, 20.12.2010, 14.03.2011, 6.02.2012, 28.01.2013) Lider play-off w skuteczności rzutów wolnych (2017 z Jamalem Crawfordem, Kyle’em Korverem)
Inne Finalista pucharu Francji (2000) Zawodnik Roku: Euroscar (2007, 2013) FIBA Europa (2013, 2014) All-Europeans (2013, 2014) MVP: miesiąca ligi francuskiej LNB Pro A (październik 2011) tygodnia Eurocup (I kolejka - 2011/12) Laureat nagrody L’Équipe Champion of Champions (2003, 2013) Wschodząca gwiazda ligi francuskiej (2001) Uczestnik meczu gwiazd francuskiej ligi LNB Pro A (2001)
Reprezentacja Drużynowe Mistrz: Europy (2013) Europy U–18 (2000) turnieju London Invitational (2011) Wicemistrz Europy (2011) Brązowy medalista: mistrzostw Europy (2005, 2015) Kontynentalnego Pucharu Stankovicia (2006) Uczestnik: mistrzostw Europy: 2001 – 6. miejsce, 2003 – 4. miejsce, 2005, 2007 – 8. miejsce, 2009 – 5. miejsce, 2011, 2013, 2015 U–16 (1997 – 4. miejsce) U–18 (1998 – 10. miejsce, 2000) igrzysk olimpijskich (2012 – 6. miejsce, 2016 – 6. miejsce)
Indywidualne MVP: Eurobasketu (2013) Eurobasketu U–18 (2000) Zaliczony do I składu mistrzostw Europy (2011, 2013) Lider strzelców Eurobasketu (2011, 2013)
Statystyki
Na podstawie Basketball-Reference.com
Sezon regularny
Play-offy
Rekordy Statystyka Data Przeciwko Źródło Punkty: 55 5 listopada 2008 Minnesota Timberwolves Zbiórki: 12 10 grudnia 2012 Houston Rockets Zbiórki w ataku: 3 6 razy – Zbiórki w obronie: 12 10 grudnia 2012 Houston Rockets Asysty: 18 21 maja 2013 Memphis Grizzlies Bloki: 2 25 lutego 2008 Atlanta Hawks Przechwyty: 6 3 marca 2004 Seattle SuperSonics Minuty: 53 9 kwietnia 2005 Los Angeles Clippers Na podstawie: nba.com
Przypisy
Linki zewnętrzne Oficjalna strona
Kategoria:Ludzie urodzeni w Brugii Kategoria:Ludzie związani z Villeurbanne Kategoria:Francuscy koszykarze Kategoria:Francuscy olimpijczycy Kategoria:Francuzi pochodzenia holenderskiego Kategoria:Francuzi pochodzenia amerykańskiego Kategoria:Koszykarze San Antonio Spurs Kategoria:Koszykarze Charlotte Hornets Kategoria:Koszykarze ASVEL Lyon-Villeurbanne Kategoria:Koszykarze Racing Basket Paryż Kategoria:NBA All-Stars Kategoria:Koszykarze Centre Fédéral Kategoria:Urodzeni w 1982