Ocenianie kształtujące (formative assessment) – rodzaj oceniania szkolnego, którego głównym celem jest pomoc uczniowi w uczeniu się.

Podczas gdy ocenianie sumujące ma na celu podsumowanie wiedzy uzyskanej przez ucznia po zakończeniu procesu uczenia się, ocenianie kształtujące ma towarzyszyć procesowi uczenia się i go wspomagać.

Według Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) ocenianie kształtujące to częste, interaktywne ocenianie postępów ucznia i uzyskanego przez niego zrozumienia materiału, tak by móc określić, jak uczeń ma się dalej uczyć i jak najlepiej go nauczać. Taka definicja znajduje się w raporcie opublikowanym w 2005 roku przez tę organizację.

W Wielkiej Brytanii tamtejsze Ministerstwo Edukacji upowszechnia zasady i praktykę oceniania kształtującego posługując się terminem "ocenianiu służącym uczeniu się" (assessment for learning) i definiują go jako proces poszukiwania i interpretowania dowodów, które mogą posłużyć nauczycielowi i uczącemu się do określenia, na jakim etapie nauczania/uczenia się znaleźli, jaki następny krok mają do wykonania i jak najlepiej go wykonać. W języku polskim prowadzony jest specjalny serwis oceniania kształtującego.

Rozwój i popularyzacja w Polsce

W polskim systemie oświaty ocenianie kształtujące (często określane skrótem OK) zaczęło zyskiwać popularność na początku XXI wieku. Główną rolę w jego upowszechnieniu odegrało Centrum Edukacji Obywatelskiej (CEO), które we współpracy z Polsko-Amerykańską Fundacją Wolności wdrożyło program „Szkoła Ucząca Się” (SUS). Kluczową postacią dla rozwoju tej metodyki w Polsce jest ekspertka Danuta Sterna, autorka licznych publikacji i poradników, która dokonała adaptacji założeń oceniania kształtującego na grunt polskiej szkoły. Dzięki działalności szkoleniowej i wydawniczej CEO, metoda ta stała się jednym z filarów profesjonalnego doskonalenia nauczycieli, koncentrując się na procesie uczenia się ucznia, a nie tylko na sumatywnym wystawianiu stopni.

Przypisy OK Serwis Formative Assessment: Improving Learning in Secondary Classrooms

Kategoria:Pedagogika