Powiat sarneński – dawna jednostka samorządu terytorialnego II stopnia i podziału administracyjnego. Jego siedzibą było miasto Sarny. Historia Utworzony 15 marca 1920 r. pod Zarządem Cywilnym Ziem Wołynia i Frontu Podolskiego z dotychczasowych gmin:
powiatu rówieńskiego – Wysock, Dąbrowica, Lubikowicze, Niemowicze i Wiry oraz gmin powiatu owruckiego – Kisorycze, Olewsk i JurowoDz. Urz. ZCZWiFP z 1920 r. Nr 2, poz. 20.
1 czerwca 1920 r. przekazany Rządowi Rzeczypospolitej Polskiej (w granicach należących dawniej do powiatu rówieńskiego)Dz. Urz. ZCZW z 1920 r. Nr 42, poz. 1058.
12 grudnia 1920 r. do powiatu pod Zarządem Terenów Przyfrontowych i Etapowych przyłączono z powiatu łuckiego gminy: Bereźnica, Włodzimierzec, Horodziec, Rafałówka i Bielska WolaDziennik Urzędowy Zarządu Terenów Przyfrontowych i Etapowych. R.1, 1920 nr 5, poz. 49.
19 lutego 1921 r. wszedł w skład nowo utworzonego województwa poleskiego II Rzeczypospolitej.
16 grudnia 1930 r. został przyłączony do województwa wołyńskiego.
W skład powiatu wchodziło 9 gmin wiejskich, 3 miejskie, 172 gromady wiejskie (sołectwa), 1 miasto i 5 miasteczek.
1 stycznia 1923 r. wyłączono gminę Wysock do nowo utworzonego powiatu stolińskiego.
Powiat zniesiono po wybuchu II wojny światowej.
Dane Powiat sarneński zajmował północno-wschodnią część województwa wołyńskiego i graniczył: od zachodu z powiatami kowelskim i łuckim, od północy z województwem poleskim (powiaty piński i stoliński), od wschodu granica jego przebiegała wzdłuż granicy państwowej Polska-ZSRR, zaś od południa graniczył z powiatem kostopolskim.
Powierzchnia powiatu wynosiła 5.478 km², a ludność 181,3 tys. osób (według spisu z 1931 r.), a więc dawała wskaźnik zamieszkania 33 osoby na 1 km².
Według drugiego powszechnego spisu ludności z 1931 roku powiat liczył 181 284 mieszkańców, 28 192 było rzymskokatolickiego wyznania, 450 – unickiego, 132 241 – prawosławnego wyznania, 816 – augsburskiego, 65 – reformowanego, 57 – unijne ewangelickie, 762 osób podało wyznanie ewangelickie bez bliższego określenia, 2 478 – inne chrześcijańskie, 16 088 – mojżeszowe, 5 – inne niechrześcijańskie, 122 osób nie podało przynależności konfesyjnej.
Podział administracyjny Gminy gmina Antonówka nad Horyniem (od 1928, wcześniej: gmina Horodziec"Polesie" (tygodnik), nr 16, 18 listopada 1928, s. 12) gmina Bielska Wola gmina Bereźnica (do 1928) gmina Dąbrowica (miejska) gmina Dąbrowica gmina Horodziec (do 1928, następnie: gmina Antonówka nad Horyniem) gmina Kisorycze gmina Klesów gmina Lubikowicze gmina Niemowicze gmina Rafałówka gmina Rokitno (miejska) gmina Sarny (miejska) gmina Włodzimierzec gmina Wysock (do 1922)1 stycznia 1923 r. wyłączono z powiatu sarneńskiego i przyłączono do powiatu stolińskiego
Miasta Bereźnica (do 1926) Dąbrowica Rokitnozdegradowane (Dz.U. Z.C.Z.W. Nr 13 poz. 112) Sarny Włodzimierzec (do 1926) Wysock (do 1922)
Starostowie Stanisław Rutkowski (1920-)
Zobacz też podział administracyjny II Rzeczypospolitej województwo poleskie województwo wołyńskie (II Rzeczpospolita)
Przypisy
Powiat sarneński Kategoria:Podział administracyjny województwa poleskiego Kategoria:Podział administracyjny województwa wołyńskiego Kategoria:Powiat sarneński