Józef MützenmacherMützenmacher używał pisowni Mycenmacher do 1920, później używał niemieckiej pisowni Mützenmacher. Po jego śmierci była także używana wersja polska Mitzenmacher. Jacek Wilamowski i Andrzej Zasieczny: Tajemnice policji politycznej. Afera Joska Mitzenmachera wyd. Cindirella, 2005, s. 190, . (ur. jako Josek Mycenmacher 18 kwietnia 1903 w Mławie, zm. 30 grudnia 1947 w Łodzi) – kadrowy działacz komunistyczny w Polsce, Niemczech i ZSRR, zastępca członka Komitetu Centralnego KPP, następnie agent i współpracownik polskiej policji politycznej. Znany był również pod pseudonimami „Mietek Redyko” (akronim od REwolucja, DYktatura, KOmunizm), „Mieczysław Mützenmacher”, „Urbański”, „Jan Bogusław Kamiński”, „Jan Alfred Reguła”, „J.A.R.”, „Jan Berdych”, „Kwiatkowski”, „Docent”, „Jan Roszkowski” i innymiBogdan Gadomski, op. cit..
Lata 1919–1932 thumb|Józef Mitzenmacher w 1926 r. Mycenmacher pochodził z żydowskiej rodziny robotniczej, jego ojciec był włókniarzem. W 1919 wstąpił do grupy komunistycznej Związku Zawodowego Przemysłu Drzewnego. Rok później, 2 maja 1920, wstąpił do Komunistycznej Partii Robotniczej Polski (KPRP).
W czasie wojny polsko-bolszewickiej w 1920 roku Mława była przez krótki czas okupowana przez Armię Czerwoną i wtedy to Mycenmacher piastował funkcję sekretarza Komitetu Miejskiego KPRP, będąc równocześnie członkiem Czerwonej Milicji Robotniczej. W czasie odwrotu wojsk sowieckich spod Warszawy Mycenmacher uciekł z Mławy i został aresztowany w Ciechanowie. W więzieniu przesiedział 6 tygodni. Po wypuszczeniu przedostał się do Niemiec, do Prus Wschodnich, gdzie wstąpił do Związku Komunistycznej Młodzieży Niemieckiej (Kommunistische Jugendverband Deutschlands – KJVD). Za udział w powstaniu marcowym w 1921 roku w Niemczech został aresztowany i osadzony w więzieniu w Królewcu.
Po zwolnieniu z więzienia wyjechał do ZSRR. Okres od czerwca 1920 do września 1924 spędzony w służbie dla Czerwonej Milicji Robotniczej, w więzieniu w Ciechanowie oraz w Prusach Wschodnich (w tym w więzieniu w Królewcu) władze partyjne zaliczyły mu do służby w Armii Czerwonej. W czasie pobytu w ZSRR był zastępcą kierownika szkoły wojskowej, prawdopodobnie tzw. Szkoły Czerwonych Dowódców. Do sierpnia 1924 był słuchaczem szkoły partyjnej i ukończył dwa kursy Komunistycznego Uniwersytetu Mniejszości Narodowych Zachodu (Коммунистический Университет Национальных Меньшинств Запада), równocześnie będąc członkiem tak zwanego Biura Polskiego przy Komitecie Centralnym Komsomołu. We wrześniu 1924 Mützenmacher był już w Polsce i przyjął pseudonim „Mietek Redyko”. Został skierowany do pracy w komunistycznym ruchu młodzieżowym, zajmując szereg stanowisk kierowniczych: był członkiem Komitetu Centralnego Komunistycznego Związku Młodzieży Zachodniej Białorusi, następnie został sekretarzem KC Komunistycznego Związku Młodzieży Zachodniej Ukrainy. W 1925 został wysłany do Czechosłowacji jako „delegat Polski” na międzynarodową konferencję bojówek komunistycznych w Morawskiej Ostrawie. Policja aresztowała uczestników konferencji i Mitzenmacher przesiedział w miejscowym więzieniu 8 miesięcy (1925–1926). Po wydaleniu z Czechosłowacji w sierpniu 1926 znalazł się z powrotem w Polsce i pracował w sekretariacie KC Komunistycznego Związku Młodzieży Polski, będąc równocześnie członkiem kierownictwa Młodzieżowej Międzynarodówki Komunistycznej. Polska policja aresztowała go w listopadzie 1926. Dwa lata przebywał w areszcie śledczym na Pawiaku, a po skazaniu go przez sąd na 5 lat więzienia został osadzony w więzieniu we Wronkach i w Rawiczu. Tu prawdopodobnie w końcu 1930 został zwerbowany do współpracy z policją.
Na początku 1931 został zwolniony z więzienia z powodu choroby serca. Rozpracowany i dokładnie przepatrzony przez KPP, wydelegowany został jako jeden z najwybitniejszych i najinteligentniejszych członków, mimo że samouk, na szkołę kominternowską pod Moskwą. Tu studiował razem z Józefem Różańskim, późniejszym pułkownikiem i dyrektorem Departamentu Śledczego Ministerstwa BezpieczeństwaZbigniew Błażyński: Mówi Józef Światło. Za kulisami bezpieki i partii 1940 – 1955. Wyd. III, Polska Fundacja Kulturalna, Londyn 1986, s. 202..
Po powrocie do Polski został skierowany przez partię do pracy jako sekretarz okręgu Komunistycznej Partii Polski (funk) w Zagłębiu Dąbrowskim. W 1932 został wybrany delegatem na VI Zjazd KPP, który się odbył między 9 a 18 października 1932 na terenie Białorusi sowieckiej. Na zjeździe został wybrany na zastępcę członka KC KPP+ foto. (Wykaz uczestników VI Zjazdu KPP, poz. 59: Mitzenmacher Mieczysław ps. „Urbański”, delegat z głosem doradczym). (Fotografia zbiorowa uczestników VI Zjazdu KPP, na której jest dobrze widoczny Mitzenmacher. W podpisie redakcja wymienia wszystkie nazwiska poza Mitzenmacherem, którego podpisano „prowokator”.)., a po powrocie ze zjazdu rozpoczął pracę jako członek Sekretariatu Krajowego KPP.
6 czerwca 1933 przyjechał do Polski działacz komunistyczny Alfred Lampe, który stanął na czele Sekretariatu Krajowego. Dwa tygodnie później (20 sierpnia) został aresztowany przez policję w lokalu, w którym miał się spotkać z Mitzenmacherem w: Kowalski Józef. (A. Lampe otrzymał wyrok 15 lat więzienia.).. Równocześnie zostali aresztowani przebywający w kraju członkowie KC KPP Zenon Nowak i Szymon Zachariasz, zastępca członka KC Adam Leśkiewicz, a także Albin Markuszewski, Aleksander Hiller i inni. .
Cztery dni po aresztowaniu Lampego na łamach Ilustrowanego Kuriera Codziennego ukazał się artykuł, w którym donoszono, że w gliniance na drodze z Warszawy do Włoch (we Włochach mieszkał Mitzenmacher) znaleziono ciało mężczyzny, którego wygląd zewnętrzny zgadzał się z wyglądem Mitzenmachera. Zwłoki miały zmasakrowaną twarz i brak było przy nich dokumentów. Miały one na sobie autentyczne ubranie, buty, zegarek MitzenmacheraDr. Halina Winnicka – ustna relacja. i na tej podstawie jego żona, Rajsa Sztajn-Rajska, działaczka KPP, po dokonaniu pobieżnych oględzin w asyście policji, rozpoznała swego męża.
8 września 1933 roku ukazał się w Ilustrowanym Kurierze Codziennym kolejny artykuł donoszący, że wybitny komunista niemiecki został zamordowany w Warszawie. Równocześnie sugerowano, że mord został dokonany przez komunistów na komuniście. W tej sytuacji kierownictwo KPP było przekonane, że Mitzenmacher został zamordowany przez policję. Ogłoszono nekrolog i komunikaty kreujące go na bohatera partyjnego. Jego pogrzeb stał się manifestacją polityczną, w której wzięli udział zarówno komuniści, jak i pepeesowcy, bundowcy i inne osoby o przekonaniach lewicowych. W prasie komunistycznej w Polsce i ZSRR ukazały się liczne nekrologi i komunikaty. Nawet w więzieniu komuniści urządzili małą żałobną uroczystość dla uczczenia jego pamięciTeofil Głowacki: Głowacki: Górny bieg. Wspomnienia. Wstęp i opracowanie Witold Stankiewicz. Książka i Wiedza, Warszawa 1983, s. 114.<ref name="r6a"> + fotografia (znaleziona w Centralnym Archiwum KC PZPR: VI Zjazd KPP – ankiety uczestników. Sygn. 158/I-6, t. 16.)</.</ref> (wiadomość o zaginięciu). (Op. cit. Kowalski (s. 635) podaje, że analogiczna notatka została opublikowana w moskiewskiej „Prawdzie”.).W styczniu 1934 r. przyjechał do Polski działacz komunistyczny Stanisław Martens, między innymi po to, aby wyjaśnić kulisy zabójstwa Mitzenmachera..
Lata 1933–1939 Chroniony przez policję Mitzenmacher rozpoczął nowy etap swego życia, jako wybitny ekspert do spraw ruchu komunistycznego w Polsce. Ukryty w Bydgoszczy, przyjął nazwisko „Jan Bogusław Kamiński”. W okresie od jesieni 1933 do marca 1934 napisał Historię Komunistycznej Partii Polski w świetle faktów i dokumentów, którą wydał pod nowym nazwiskiem „Jan Alfred Reguła”. Książka ta stała się bestsellerem i w krótkim czasie jej nakład został wyczerpany. Jeszcze w tym samym roku ukazało się drugie wydanie, znacznie rozszerzone i poprawione.
Książka ta jest klasycznym policyjnym opracowaniem dokumentalnym, opartym na opublikowanych dokumentach KPP, które policja skrupulatnie zbierała. Mitzenmacher – jako wieloletni działacz aparatu partyjnego – znakomicie się orientował w zawiłościach meandrów politycznych i walkach wewnętrznych, stosunkach personalnych i podobnych kwestiach. Jest to kompetentne vademecum o centralnych działaczach KPP, a także o jej genezie i historii. Według Józefa Światły książka Reguły stała się szybko źródłowym i klasycznym niemal materiałem do nauki o komunizmie w Polsce. Do dziś (tj. do 1955) mówi się między towarzyszami, że jest to jedyna prawdziwa książka o Komunistycznej Partii Polski...Zbigniew Błażyński, op. cit., s. 203. Od momentu wydania tej monografii kręgi partyjne usiłowały rozwiązać zagadkę, kto kryje się pod pseudonimem „Jan Alfred Reguła” – działacze komunistyczni sądzili wówczas, że jest to Jan DemantWładysław Broniewski: Od bliskich i dalekich. Korespondencja do Władysława Broniewskiego 1915 – 1939. Opracowanie Feliksy Lichodziejskiej. Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1991, s. 148..
W latach 1934–1939 Mitzenmacher, pod pseudonimem „Kwiatkowski”, był zatrudniony w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Pracował z naczelnikiem Wydziału Społeczno-Politycznego, Bachem, i wiceministrem Henrykiem Kaweckim jako ekspert od ruchu komunistycznegoBłażyński: op. cit. s. 202.. Równocześnie rozwinął szeroką współpracę z różnymi organizacjami (działał aktywnie w Stowarzyszeniu Mężów Akcji Katolickiej na Grochowie w Warszawie) i czasopismami antykomunistycznymi, jak Mały Dziennik, Przegląd Powszechny, Bój z Bolszewizmem (red. Włodzimierz Rydzewski, Warszawa 1936–1937). W tym ostatnim pisemku „J.A.R.” (Jan Alfred Reguła) prowadził stałą kolumnę zatytułowaną Czerwona Tablica. Umieszczał tu krótkie notki biograficzne o poszczególnych działaczach KPP, np. Saulu Amsterdamie, Stanisławie Mertensie, Salomonie Jaszuńskim, Gustawie Reicher-Rwalu. Pisywał również na tematy aktualne, na przykład w artykule Kulisy walki w Hiszpanii omówił rolę partii komunistycznej w toczącej się wojnie domowej, a także jej powiązania z NKWD https://jbc.bj.uj.edu.pl/Content/367307/PDF/NDIGCZAS018317_1936_001.pdf.. W następnym numerze ukazał się jego artykuł Nowe morderstwa moskiewskie, w którym autor podaje nazwiska polskich komunistów wraz z krótkimi notkami biograficznymi: Henryk Stein-Domski – rozstrzelany Zofia Unszlicht-Osińska – rozstrzelana Karol Sobelson–Radek – aresztowany Klonowicz – rozstrzelany (bez notki biograficznej) Antoni Piwowarczyk – aresztowany Rozensztejn-Maksymowski – aresztowany (sprostowanie w nr. 3/1936, wiadomość nieprawdziwa) http://jbc.bj.uj.edu.pl/dlibra/publication?id=386051&tab=3..
W tym samym numerze J.A.R. zamieścił krótką recenzję niemieckiej pracy zbiorowej Der Weltbolschewismus pod redakcją dra Adolfa EhrtaDr. Adolf Ehrt, „Der Weltbolschewismus”, Nibelungen Verlag, Berlin 1936, praca zbiorowa wydana pod auspicjami niemieckiego „Antikominternu”.. Autor recenzji zwraca uwagę na rozdziały dotyczące Polski, autorstwa Włodzimierza von Starzyńskiego i Jana Alfreda Reguły. J.A.R. zarzuca von Starzyńskiemu, że nazwał Wielkopolskę i Pomorze byłymi prowincjami niemieckimi. Na tym kończą się krytyczne uwagi recenzenta a ogólna ocena wypada nadzwyczaj pozytywnie. Autor na końcu recenzji wzywa do współpracy „w walce z międzynarodowym Komunizmem.”.
W następnym numerze zamieszczono informację, że książka Jana Alfreda Reguły „Historia KPP” została zaliczona do wydawnictw Instytutu Naukowego Badania Komunizmu http://jbc.bj.uj.edu.pl/dlibra/publication?id=386051&tab=3..
W II Rzeczypospolitej, poza Ministerstwem Spraw Wewnętrznych, policją i II Oddziałem Sztabu Generalnego Wojska Polskiego,
Lata 1939–1945
thumb|Józef Mitzenmacher w 1942 r.