Strzyżyk nadrzeczny (Cistothorus platensis) – gatunek małego ptaka z rodziny strzyżyków (Troglodytidae). Występuje w Meksyku, Ameryce Centralnej i Południowej. Nie jest zagrożony.
Systematyka Systematyka tego gatunku jest bardzo skomplikowana. Tradycyjnie wyróżniano około dwudziestu podgatunków Cistothorus platensis. Robbins i Nyári w 2014 roku zasugerowali, iż gatunek ten powinien zostać podzielony na minimum 9 gatunków. Na razie jednak do osobnego, monotypowego gatunku wydzielono jedynie strzyżyka turzycowego (Cistothorus stellaris), zamieszkującego południowo-środkową i południowo-wschodnią Kanadę oraz północno-wschodnie USA. Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC), autorzy AviList i The Clements Checklist of Birds of the World wyróżniają 17 podgatunków: Cistothorus platensis tinnulus R.T. Moore, 1941 – zachodni Meksyk. Cistothorus platensis potosinus Dickerman, 1975 – San Luis Potosí (środkowy Meksyk). Cistothorus platensis jalapensis Dickerman, 1975 – środkowe Veracruz (wschodni Meksyk). Cistothorus platensis warneri Dickerman, 1975 – niziny Veracruz, Tabasco i Chiapas (południowo-wschodni Meksyk). Cistothorus platensis russelli Dickerman, 1975 – Belize. Cistothorus platensis elegans P.L. Sclater & Salvin, 1859 – strzyżyk rdzawoszyi – południowy Meksyk i Gwatemala. Cistothorus platensis graberi Dickerman, 1975 – południowo-wschodni Honduras i północno-wschodnia Nikaragua. Cistothorus platensis lucidus Ridgway, 1903 – Kostaryka i zachodnia Panama. Cistothorus platensis alticola Salvin & Godman, 1883 – strzyżyk krótkoskrzydły – północna Kolumbia przez Wenezuelę do zachodniej Gujany. Cistothorus platensis aequatorialis Lawrence, 1871 – strzyżyk łąkowy – zachodnio-środkowa Kolumbia do środkowego Peru. Cistothorus platensis graminicola Taczanowski, 1874 – strzyżyk inkaski – południowo-środkowe Peru. Cistothorus platensis minimus Carriker, 1935 – strzyżyk punański – południowe Peru do południowej Boliwii. Cistothorus platensis polyglottus (Vieillot, 1819) – południowo-wschodnia Brazylia, Paragwaj i północno-wschodnia Argentyna. Cistothorus platensis tucumanus E. Hartert, 1909 – strzyżyk ubogi – południowa Boliwia i północno-zachodnia Argentyna. Cistothorus platensis platensis (Latham, 1790) – strzyżyk nadrzeczny – środkowa i wschodnia Argentyna. Cistothorus platensis hornensis (Lesson, 1834) – strzyżyk pasiasty – środkowe i południowe Chile, południowa Argentyna. Cistothorus platensis falklandicus Chapman, 1934 – Falklandy. Wyróżniany dawniej podgatunek boliviae (z Santa Cruz w Boliwii) jest synonimizowany z minimus lub tucumanus; podgatunki tolimae (północna część Kordyliery Środkowej w Kolumbii) i tamae (południowo-zachodnia Wenezuela i wschodnia Kolumbia) zsynonimizowano z aequatorialis.
Morfologia Długość ciała 10–12 cm. Czoło ciemnobrązowe, delikatne rdzawe kreski. Brak białego paska ocznego jak u strzyżyka błotnego, a białe kreski na grzbiecie mniej wyraźne. Boki pomarańczowopłowe, pokrywy podogonowe płowe; spód ciała biały. Obie płci są podobne.
Środowisko Występuje w zróżnicowanych środowiskach, m.in. w niskich zaroślach na wilgotnych łąkach i obrzeżach mokradeł, na sawannach.
Status zagrożenia IUCN uznaje strzyżyka nadrzecznego za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern). Liczebność populacji po taksonomicznym podziale gatunku nie została oszacowana, jednak biorąc pod uwagę bardzo duży zasięg występowania, na pewno nie jest ona mała. Ze względu na brak dowodów na spadki liczebności bądź istnienie poważnych zagrożeń dla gatunku BirdLife International ocenia trend liczebności populacji jako prawdopodobnie stabilny.
Przypisy Systematyka i nazwy polskie za:
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Strzyżyki Kategoria:Ptaki Ameryki Północnej Kategoria:Ptaki Ameryki Południowej Kategoria:Taksony opisane przez Johna Lathama Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1790 roku