Gołąb – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Puławy. Leży nad Wisłą między Puławami a Dęblinem.
Na terenie wsi utworzono dwa sołectwa: Gołąb A i Gołąb B. Według Narodowego Spisu Powszechnego z roku 2011 wieś liczyła 2227 mieszkańców.
Wieś jest siedzibą parafii św. Floriana i św. Katarzyny.
Położenie Leży na prawym brzegu Wisły, u dawnej przeprawy przez tę rzekę, ok. 12 km na północ od Puław. Zabudowania rozłożyły się na płaskiej terasie nadzalewowej, pociętej starorzeczami WisłyHenryk Gawarecki, Józef Marszałek, Tadeusz Szczepanik, Włodzimierz Wójcikowski: Lubelszczyzna. Przewodnik, Wydawnictwo „Sport i Turystyka”, Warszawa 1979, s. 334..
W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Gołąb. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do tzw. „małego” województwa lubelskiego.
Historia XII wiek – pierwsza historyczna wzmianka o Gołębiu 1621 – majątek ziemski Gołąb należał do Jerzego Ossolińskiego 1628–1636 – zbudowano kościół parafialny 1638 – 5 września biskup Tomasz Oborski dokonał poświęcenia kościoła 1634–1642 – zbudowano kaplicę loretańską 1656 – 19 lutego miała miejsce bitwa w rejonie Gołębia, którą stoczyły wojska polskie dowodzone przez Stefana Czarnieckiego z wojskami szwedzkimi 1672 – 16 października w miejscowości miała miejsce tzw. konfederacja gołąbska. W dokumentach z tego okresu wzmiankowany jest drewniany dwór znajdujący się we wsi 1784 – majątek ziemski Gołąb w powiecie lubelskim województwa lubelskiegoKarol de Perthées, Mappa szczegulna woiewodztwa lubelskiego 1786. należał do Stanisława Kostki Krajewskiego 1792 – w okolicy miejscowości przeprowadzono pierwsze manewry wojsk polskich 1831 – 28 maja w czasie potyczki pod Gołębiem dwa szwadrony jazdy sandomierskiej rozbiły dwa szwadrony dragonów rosyjskichE. Callier, Bitwy i potyczki stoczone przez wojsko polskie w roku 1831, Drukarnia Dziennika Poznańskiego, Poznań 1887, s. 166. 1864 – 2 marca na mocy dekretu o uwłaszczeniu włościan wydanego przez cara Aleksandra II Romanowa wieś (ziemia i budynki) stała się własnością mieszkańców (rolników) Gołębia. 1901 – we wsi urodził się Władysław Stańczak, ksiądz i kapelan Narodowych Sił Zbrojnych 1920 – z rejonu Gołębia Wojsko Polskie przeprowadziło kontrofensywą przeciwko wojskom Armii Czerwonej 1939 – 2 września Niemcy zbombardowali lotnisko w Gołębiu oraz pobliskie jezioro Nury. Kilkanaście kobiet, które prały odzież i pościel w jeziorze, poniosło śmierć. Według historyka Zygmunta Mańkowskiego w czasie nalotu niemieccy lotnicy zabili 13 kobiet. 1944 – w nocy z 12 na 13 maja w rejonie Gołębia żołnierze Batalionów Chłopskich zaatakowali niemiecki pociąg urlopowy oraz wysadzili niemiecki pociąg amunicyjny 1975–1998 – miejscowość należała administracyjnie do województwa lubelskiego
Zabytki i atrakcje turystyczne Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, św. Floriana i św. Katarzyny w Gołębiu w stylu manierystycznym, domek loretański – kopia kaplicy z Loreto figura Jana Nepomucena, las Bonowski – tereny dawnej wsi Bonów wysiedlonej w 1936 pod budowę poligonu szkoły lotniczej w Dęblinie. Muzeum Nietypowych Rowerów. stacja kolejowa z budynkiem drewnianym, Szlak Renesansu Lubelskiego rezerwat biocenotyczny Piskory, rezerwat faunistyczny Czapliniec koło Gołębia oraz jezioro Nury
Oświata Szkoła Podstawowa im. Stefana CzarnieckiegoSzkoła Podstawowa im. Stefana Czarnieckiego..
Przypisy GUS: Ludność – struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
GUS. Wyszukiwarka TERYT. Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (). BIP gminy, jednostki pomocnicze [dostęp 2023-10-07]. Opis parafii na stronie diecezji
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Cała historia o Gołębiu
Kategoria:Wsie dzierżawy gołąbskiej