thumb|"Deborah Kallikak", kobieta, której rodzinę zbadał i opisał Goddard thumb|Ilustracja z książki przedstawiająca rodowód rodziny "Kallikak" The Kallikak Family: A Study in the Heredity of Feeble-Mindedness – książka z 1912 roku autorstwa amerykańskiego psychologa i eugenika Henry'ego H. Goddarda. Praca jest szerokim opisem badanego przez Goddarda przypadku dziedziczenia "ułomności umysłowej" (ang. feeble-mindedness), pod którym to szerokim pojęciem rozumiano wówczas szerokie spektrum zaburzeń umysłowych, obejmujących niepełnosprawność intelektualną, trudności w nauce i zaburzenia psychiczne.
Książka rozpoczyna się opisem przypadku Deborah Kallikak (nazwisko Kallikak jest pseudonimem utworzonym z greckiego (kalos) i (kakos), znaczących, odpowiednio, "dobry" i "zły")Wyraz kalos znaczy przede wszystkim piękny , , , terminem znaczącym dobry jest po grecku agatos, por. kalokagatia, pacjentki prowadzonej przez Goddarda instytucji, New Jersey Home for the Education and Care of Feebleminded Children (obecnie Vineland Training School). Goddard utrzymywał, że badając rodowód kobiety doszedł do ciekawych i pouczających wniosków.
Praprapradziadek probantki, Martin Kallikak, był bohaterem wojny o niepodległość. Po wojnie zdarzyło mu się spotykać z "ułomną umysłowo" barmanką. Młody Martin szybko jednak "wyszedł na prostą" i powrócił do przykładnego życia, założył dużą rodzinę i pozostał ogólnie szanowanym obywatelem Nowej Anglii.
Według Goddarda, z romansu z bezimienną upośledzoną dziewczyną narodziło się dziecko, chłopiec, który założył rodzinę i był w prostej linii przodkiem (prapradziadkiem) Deborah. Porównując losy członków rodzin dzieci z dwóch związków Martina Kallikaka, Goddard doszedł do wniosku, że inteligencja, zdrowie psychiczne, a nawet moralność są dziedziczone i uwarunkowane genetycznie. Argumentował, że strona rodziny z uznanego związku Martina Kallikaka, w której przeważali lekarze i prawnicy, odziedziczyła "dobre" geny, podczas gdy potomkowie Kallikaka i "ułomnej umysłowo" dziewczyny odziedziczyli jej "złe" geny, odpowiadające za biedotę, skłonność do przestępstw i różnego stopnia niesprawność umysłową. Goddard przedstawił rodowody, dowodzące dziedziczenia "złych" i "dobrych" cech zgodnego z odkrytymi zaledwie dekadę wcześniej prawami Mendla.
Argumentując, że nawet jeden związek prawego, zdrowego obywatela z osobą uznawaną za "ułomną" daje pokolenia żyjących w biedzie i popełniających przestępstwa, niepełnosprawnych intelektualnie obywateli korzystających z dobrobytu państwa i żyjących dzięki podatkom "zdrowej" części społeczeństwa, Goddard postulował odizolowanie upośledzonych umysłowo i uniemożliwienie im prokreacji.
Odbiór i krytyka W swoim czasie, książka zyskała duże uznanie i doczekała się wielu wydań. Pomogła Goddardowi uzyskać opinię jednego z czołowych amerykańskich ekspertów w dziedzinie wykorzystania psychologii na potrzeby polityki, i umieściła go w gronie najsłynniejszych amerykańskich eugeników XX wieku, obok Charlesa B. Davenporta i Madisona Granta.
Obecnie metodologia i wnioski zawarte w pracy Goddarda są sztandarowym przykładem przytaczanym podczas omawiania błędów wczesnych badań nad eugeniką i dziedziczeniem. Goddard był uważany przez współczesnych za prawdziwego naukowca (był pierwszym, który przetłumaczył na angielski i wprowadził testy IQ Alfredda Bineta w USA), obecnie często określa się go jako pseudonaukowca. Większość wykorzystanych przez Goddarda danych w rzeczywistości zebrały jego asystentki, dziewczęta ze starszych klas pobliskich college’ów, do których obowiązków należało odwiedzenie zamieszkujących gorsze dzielnice Kallikaków i określenie ich jako "ułomnych umysłowo" po krótko zebranym wywiadzie.
Literatura dodatkowa Henry H. Goddard, The Kallikak Family: A Study in the Heredity of Feeble-Mindedness, New York: Macmillan, 1912. Stephen Jay Gould, The Mismeasure of Man, Norton: New York, 1996, revised edn. R. E. Fancher, "Henry Goddard and the Kallikak family photographs," American Psychologist, 42 (1987), 585-590. J. David Smith, Minds Made Feeble : The Myth and Legacy of the Kallikaks, Rockville, MD : Aspen, 1985
Przypisy
Kategoria:Eugenika Kategoria:Historia medycyny Kategoria:Utwory literackie z 1912