Polskie przekłady Psalmów należały do najczęstszych tłumaczeń ksiąg Biblii w Polsce.
Lista przekładów Tabela przedstawia listę wszystkich wydanych przekładów Księgi Psalmów na język polski. Opisy poszczególnych pól: autor – autor przekładu samodzielne wydanie – tak: przekład był wydany osobno i samodzielnie; nie: przekład był częścią większego wydania nazwa – nazwa przekładu lub wydania, w którego skład wchodził rok pierwszego wydania tekst źródłowy, który posłużył do tłumaczenia: Wulgata, Septuaginta, tekst masorecki lub Psalterium Pianum (łaciński przekład tekstu masoreckiego z 1945).
Autor Samodzielne wyd. Nazwa Rok Tekst źródłowy nieznany Psałterz floriański 1395-1405 Wulgata nieznany Psałterz puławski XV w. Wulgata nieznany Psałterz krakowski 1470 Wulgata Walenty Wróbel z Poznania Psałterz został wydany drukiem w 1539 roku przez Andrzeja Glabera z Kobylina w Krakowie w oficynie Heleny Unglerowej. Żołtarz Dawida proroka 1528Z 1528 roku pochodzi rękopiśmienny kodeks, zawierający Żołtarz Dawida Proroka, przechowywany obecnie w Bibliotece Kórnickiej, sygn. 7. Transliteracja Psalmu 50 zob. w: W. Wydra, W. R. Rzepka, Chrestomatia staropolska. Teksty do roku 1543, Wrocław (...) 1984, s. 79–82. Wulgata Mikołaj RejPsałterz ukazał się bez podania tłumacza. Badacze przypisują go Rejowi m.in. na podstawie analizy języka i stylu. Psałterz Dawidów 1546Książka nie zawiera roku wydania. Przyjmuje się, że pierwsze wydanie wyszło najpóźniej w 1546. WulgataTłumaczenie nie jest oparte bezpośrednio na Wulgacie, lecz na parafrazie psalmów Jana Campensisa (Psalmorum omnium… paraphrastica interpretatio, Kraków 1532) Jakub Lubelczyk Psałterz Dawida 1558 Wulgata nieznanyNazwiska tłumacza Biblia Leopolity nie podaje, redaktorem drugiego wydania był Jan Nicz. Biblia Leopolity 1561 Wulgata zespół autorów Biblia brzeska 1563 tekst masorecki Jan Kochanowski Psałterz Dawidów 1579 Wulgata Szymon Budny Biblia nieświeska 1582 tekst masorecki Paweł Milejewski Psalmy Dawidowe 1587Drugie wydanie. Data pierwszego wydania nie jest znana. Jakub Wujek Psałterz Dawidów 1594 Wulgata Jakub Wujek Biblia Jakuba Wujka 1599 Wulgata Maciej Rybiński Psalmy Dawidowe 1605 Salomon Rysiński Niektóre psalmy DawidoweWybór psalmów. Nie zachował się, znane są rękopiśmienne odpisy. 1614 Daniel Mikołajewski Biblia gdańska 1632 tekst masorecki Franciszek Karpiński Psałterz Dawida 1806 Wulgata + Kochanowski Bazyli Popiel P. Grodziski Krótki wykład Psalmów Dawidowych 1806 włoski przekład francuskiej parafrazy Paweł Byczewski Psalmy Dawida przełożone dosłownie z osnowy języka hebrajskiego 1854 tekst masorecki Bolesław Goetze Nowy Testament i Psalmy w przekładzie Bolesława Goetze ok. 1860 tekst masorecki Kazimierz Bujnicki Psałterz Dawidowy przełożony wierszem polskim 1878przekład powstał w pierwszej połowie XIX wieku, ale zgodę na jego publikację autor wyraził dopiero przed śmiercią; por. Wulgata Izaak Cylkow Autor publikował też przekłady innych ksiąg, jednak Psalmy wydano niezależnie. Psalmy 1884 tekst masorecki Kazimierz Buczkowski Psalmy Dawida na język polski wierszem przełożone 1884 Wulgata Albin Symon Psałterzyk do użytku modlących sięWybór psalmów. 1906 tekst masoreckiW miejscach niezgodnych z Septuagintą i Wulgatą, autor odchodzi od TM; por. Jan Wiśniewski Psałterz 1917 wolny przekład wierszowany Jan M. Michał Kowalski Księga Psalmów Dawidowych, w: Biblia mariawicka 1925 Wulgata + tekst masorecki Fryderyk T. Aszkenazy Chwała Boża (Psałterz Dawidowy), ks. 1–5 1927Księga 1 – 1927; księgi 2–5 – 1930 tekst masorecki Józef Archutowski Egzegeza psalmów wraz z przekładem 1928 brak informacji Józef Kruszyński Kruszyński wydał księgę Psalmów jako niezależny IV tom swojego przekładu Starego Testamentu. Księga Psalmów, przekład z oryginału hebrajskiego 1936 tekst masorecki Mikołaj Biernacki Księgi Psalmów i Pieśni nad pieśniami 1937 Wulgata i tekst masoreckipodtytuł wydania Łódź, 1937: Nowy przekład według Wulgaty i tekstu hebrajskiego. Jan Szeruda Księga Psalmów. Z języka hebrajskiego na nowo przełożył i z tłumaczeniem polskim z 1632 porównał. 1937 tekst masorecki Leopold Staff Księga Psalmów 1937 Wulgata Aleksy Klawek Psalmy z Wulgaty w formie modlitewnika 1938 Wulgata Franciszek Mirek Psałterz Rzymski : stopięćdziesiątTaka pisownia w tytule. Psalmów według wydania watykańskiego z r. 1945 do użytku wiernychJeden z niewielu przekładów prozą. 1946 Psalterium Pianum Stanisław Wójcik Księga Psalmów oraz pieśni biblijne brewiarza rzymskiego 1947 Psalterium PianumPierwsze wydanie przekładu Wójcika powstało na podstawie Wulgaty z uwzględnieniem tekstu masoreckiego, na końcu zaś zostało dostosowane do Psalterium Pianum. Kolejne wydania 1959–1983 były już oparte na przekładzie piusowym. Adolf Tymczak Księga Psalmów i pieśni brewiarzowe 1947 Psalterium Pianum Benedyktyni Tynieccy Biblia Tysiąclecia, wydanie I 1965 Psalterium Pianum Roman Brandstaetter Przekłady biblijne z języka hebrajskiego: Psałterz 1968 tekst masorecki Augustyn Jankowski i Lech Stachowiak Biblia Tysiąclecia, wydanie II zm. 1971 tekst masorecki Konrad Marklowski, Michał Stolarczyk Biblia poznańska 1973 tekst masorecki zespół biblistów Biblia warszawska 1975 tekst masorecki Marek Skwarnicki Psalmy-Kantyki. Układ według liturgii godzinWydanie Psalmy-kantyki z 1976 zawierało też pieśni brewiarzowe w przekładzie Placyda Galińskiego. W 1990 ukazało się samodzielne wydanie Psałterza.. 1976 Biblia Tysiąclecia – adaptacja Wojciech Bąk Psalmy Dawidowe oraz Pieśni Brewiarza Rzymskiego 1979przekład wydany pośmiertnie; powstał około 1947. Wulgata Czesław Miłosz Księga Psalmów 1979 tekst masorecki Władysław Borowski Psalmy. Komentarz biblijno-ascetyczny 1983 tekst masorecki Jadwiga Stabińska Psałterz poetycki 1986 Przekład Marka Skwarnickiego – adaptacja poetycka Anna Kamieńska Do źródeł Psalmy i inne przekłady poetyckieOpublikowany został wyłącznie przekład Psalmów 1-47. 1988 brak informacji Stanisław Łach Księga Psalmów: Wstęp – przekład z oryginału – komentarz – ekskursy 1990 tekst masorecki Harry Duda Psalmy Dawida wierszem przez Harry’ego Dudę; zbiory I-VI 1992 ? Antoni Tronina Psałterz Biblii Greckiej 1996 Septuaginta Kazimierz Romaniuk Biblia warszawsko-praska 1997 tekst masorecki zespół tłumaczy Przekład Nowego Świata 1997 PNS w jęz. angielskim zespół tłumaczy Nowa Biblia gdańska lata 90. XX w. Biblia gdańska, Przekład Cylkowa, Septuaginta Alfred Tschirschnitz Biblia Ekumeniczna 2001Wyd. wraz z Nowym Testamentem. W 2008 ukazało się tom Księgi dydaktyczne, w którym tłumaczenie Psalmów zostało zmienione, por. Słowo wstępne redakcji naukowej ksiąg dydaktycznych Starego Testamentu, s. 10. tekst masorecki Bohdan Drozdowski Psalmy Króla Dawida 2003 brak informacji zespół tłumaczy Biblia Paulistów 2005 tekst masorecki z uwzględnieniem Septuaginty Piotr Zaremba Nowe Przymierze i Psalmy 2012 tekst masorecki z uwzględnieniem Septuaginty Anna Horodecka i Jurij Gołowanow z zespołemDokładnie: "Przekład przygotowany redakcyjnie na podstawie tłumaczenia z języka hebrajskiego dokonanego przez: Annę Horodecką i Jurija Gołowanowa" za: Księga Psalmów. Nowy Przekład Dynamiczny 2012 tekst masorecki Remigiusz Popowski Septuaginta w przekładzie Remigiusza Popowskiego 2013 Septuaginta Henryk Paprocki Psałterz z modlitwami za żywych i zmarłych 2017Wydanie internetowe 2010. Septuaginta
Tabela nie zawiera modernizacji tekstów Biblii Wujka, której do początków XX wieku dokonywali liczni autorzy. M.in. J. Kruszyński (1909), E. Górski (1915), W. Michalski (1926), Stanisław Styś (1935). Jako samodzielne wydania ukazywały się również tłumaczenia psalmów z Biblii brzeskiej (1564), Biblii Leopolity (1579) i Biblii gdańskiej (1633). Ponadto wydawane były tłumaczenia lub parafrazy pojedynczych psalmów (na przykład Mikołaja Sępa Szarzyńskiego), wybory psalmów zaczerpnięte z różnych tłumaczeń oraz psalmy zawarte w modlitewnikach, kancjonałach i katechizmach.
Na przełomie XIX i XX w. Władysław Nehring oraz Aleksander Brückner, opierając się na wzmiance w żywocie św. Kingi, sformułowali hipotezę, że pod koniec XIII w. istniał w jej otoczeniu przekład psalmów na język polski, nazwany hipotetycznie Psałterzem św. Kingi. Późniejsze psałterze, jak Psałterz puławski czy Psałterz floriański, miałyby wywodzić się z tego pierwszego tłumaczenia. Psałterz św. Kingi byłby więc najstarszym tłumaczeniem psalmów na język polski. Jednak hipoteza o istnieniu takiego przekładu nie jest potwierdzona innymi dowodami.
Zobacz też Księga Psalmów Polskie przekłady Biblii
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Polskie przekłady Biblii Kategoria:Przekłady psalmów *