thumb|Nagrobek Przemysława Burcharda Przemysław Seweryn Burchard (ur. 5 lipca 1925 w Podgórzu, zm. 16 kwietnia 2008 w Warszawie) – polski etnograf, prozaik, reportażysta, redaktor i wydawca, podróżnik i speleolog.

Życiorys Był absolwentem I Liceum Ogólnokształcącego im. Jarosława Dąbrowskiego w Tomaszowie Mazowieckim. Ukończył studia etnograficzne na Wydziale Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, studiował też w Szkole Inżynierskiej w Szczecinie. W czasie II wojny światowej żołnierz Narodowych Sił Zbrojnych i Armii Krajowej (Kedyw i 25 pp AK), podporucznik Pogotowia Akcji Specjalnej Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. W maju 1945 brał udział w brawurowym ataku na areszt UB w Tomaszowie Mazowieckim i odbiciu kpt. „Marsa” Dębskiego. Aresztowany i skazany na karę śmierci, złagodzoną wskutek amnestii na karę więzienia.

Od 1953 do 1955 asystent w Zakładzie Badania Sztuki Ludowej Państwowego Instytutu Sztuki w Krakowie. Był współpracownikiem prof. Romana Reinfussa. W latach 1955–1958 był założycielem i redaktorem naczelnym czasopisma „Ziemia”. Debiutował w 1957 na łamach prasy. Od 1960 mieszkał w Warszawie. Członek kolegium redakcyjnego pisma „Poznaj Świat”, publikował też w piśmie „Wierchy”.

Uprawiał taternictwo, speleologię, kajakarstwo, łucznictwo i nurkowanie. Prekursor polskiej speleologii, inicjator nurkowania swobodnego w Polsce (inicjator ekspedycji odkrywczych w latach 1950–1966). Autor wielu książek etnograficznych i podróżniczych. Podróżował po Ameryce Południowej i Środkowej, Australii i Oceanii, Nowej Gwinei, Afryce i Dalekim Wschodzie. W swoich badaniach zajmował się zwłaszcza mniejszościami narodowymi, akulturacją, interferencją kulturową. Sprowadzoną przez niego kolekcję związaną z Indianami kolumbijskimi można oglądać w Państwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie.

W okresie stanu wojennego w Polsce działacz opozycji demokratycznej w PRL, udzielał się w Prymasowskim Komitecie Pomocy Pozbawionym Wolności i Ich Rodzinom. Po 1989 wydawca katalogów sztuki dawnych ziem wschodnich, książek historycznych, poezji, zbiorów dokumentów historycznych, przewodników krajoznawczych i książek z zakresu najnowszej historii Polski (w założonym przez siebie wydawnictwie „Burchard Edition”).

Członek Klubu Grotołazów i Oddziału Warszawskiego Związku Literatów Polskich.

Mieszkał w Warszawie przy ul. Podleśnej. Pochowany 22 kwietnia 2008 na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 139-1-19).

Twórczość Z wyprawy grotołazów (opowiadania dla młodzieży). Nasza Księgarnia Warszawa 1957 Noc bez gwiazd (opowiadania). Sport i Turystyka Warszawa 1957 Podwodne przygody (opowiadania). Wiedza Powszechna Warszawa 1960 Tropami folkloru (szkice). Wydawnictwo Harcerskie „Horyzont” Warszawa 1960 Na szlaku. Nowoczesny sprzęt turystyczny (poradnik). Wydawnictwo Harcerskie „Horyzont” Warszawa 1960 Na dno świata (reportaże). Czytelnik Warszawa 1961 seria: „Z żaglem” Kariera ministra (opowieść; wsp. Aleksander Drożdżyńskim. Wydawnictwo MON Warszawa 1963; seria Biblioteka Żółtego Tygrysa) Mały przewodnik kolekcjonera. Moje hobby (wsp. Eugeniuszem Gołowin). Iskry Warszawa 1966 Wśród magotów i krokodyli (reportaże) Wiedza Powszechna Warszawa 1963; wydanie Kuba: 1967 Krok za rogatki (szkice). Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza Warszawa 1964 Bułgaria (przewodnik). Wiedza Powszechna Warszawa 1965, 1967, 1980 ; 1987, ; seria: Biblioteka – Kraje, Ludzie, Obyczaje" Duchy żółtych liści (opowiadania). Nasza Księgarnia Warszawa 1965 Węgry (przewodnik). Wiedza Powszechna 1966, 1974, 1988, ; seria: Biblioteka – Kraje, Ludzie, Obyczaje" Inne kraje, inne ludy (szkice etnograficzne) Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza Warszawa1967, 1974 Operacja "Pluto". Wydawnictwo Morskie 1967; seria: Miniatury Morskie Rumunia (przewodnik). Wiedza Powszechna Warszawa 1968, 1976; seria: Biblioteka – Kraje, Ludzie, Obyczaje Rzym (przewodnik). Wiedza Powszechna Warszawa 1971, 1982, ; 1987, ; seria: Biblioteka – Kraje, Ludzie, Obyczaje Indianie z peryferii (powieść). Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza Warszawa 1973 Sandomierz (szkic). Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych Warszawa 1973 Dżungla za progiem (reportaże podróżnicze). Czytelnik Warszawa 1975, 1978; seria: Z żaglem; przekład niemiecki: Unter Indianern Kolumbiens, tłum. Bolko Schweinitz; F. A. Brockhaus 1976, 1979, 1984, 1987. Operacja Kret (reportaż) Czytelnik Warszawa 1977. seria: Z żaglem; przekład niemiecki: Unternehmen Maulwurf, tłum. Bolko Schweinitz; F. A. Brockhaus 1982) Za ostatnim przystankiem (reportaże). Czytelnik Warszawa1985. ; seria: Z żaglem Australijczycy (szkice etnograficzne; Wiedza Powszechna Warszawa 1990. ; przekład niemiecki: Australier. Geschichte, Konflikte, Bräuche, Sitten, tłum. Bolko Schweinitz; Urania 1990. )

Inne prace redakcyjne Pierre Minvielle, W głąb ziemi (autor przedmowy; tłum. Janina Zielonko; Nasza Księgarnia 1972 Związki polsko-rumuńskie [w:] Sebastian Bonifaciu, Nicolae Docnescu, Ioana Vasiliu-Ciotoiu, Przewodnik po Rumunii (Sport i Turystyka, 1978) Tadeusz Boy-Żeleński, Erinnerungen an das Labyrinth. Krakau um die Jahrhundertwende: Skizzen und Feuilletons (autor fotografii; tłum. z jęz. polskiego Bolko Schweinitz; Leipzig, G. Kiepenheuer 1979) Pamiątki i zabytki kultury żydowskiej w Polsce (autor opracowania; przewodnik; Zakłady Graficzne "Reprint" Piotr Piotrowski 1990)

Odznaczenia i nagrody Srebrny Krzyż Zasługi z Mieczami Krzyż Walecznych Krzyż Partyzancki Medal Wojska Krzyż Armii Krajowej Krzyż Narodowego Czynu Zbrojnego nagroda „Życia Literackiego” za książkę Za ostatnim przystankiem (1986)

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Członkowie Prymasowskiego Komitetu Pomocy Osobom Pozbawionym Wolności i ich Rodzinom Kategoria:Ludzie urodzeni w Podgórzu (Toruń) Kategoria:Ludzie związani z I LO im. J. Dąbrowskiego w Tomaszowie Mazowieckim Kategoria:Ludzie związani z Tomaszowem Mazowieckim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Narodowego Czynu Zbrojnego Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Partyzanckim Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi z Mieczami Kategoria:Oficerowie Narodowego Zjednoczenia Wojskowego Kategoria:Osoby skazane na karę śmierci w Polsce w ramach represji stalinowskich Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy etnografowie Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy podróżnicy i odkrywcy Kategoria:Polscy reportażyści Kategoria:Polscy speleolodzy Kategoria:Polscy wydawcy Kategoria:Urodzeni w 1925 Kategoria:Zmarli w 2008 Kategoria:Żołnierze Armii Krajowej Kategoria:Żołnierze Narodowych Sił Zbrojnych