Aleksandra Maria Cieślikowa (ur. 7 stycznia 1936 w Wieliczce, zm. 11 grudnia 2018 w Krakowie) – polska polonistka, specjalistka w zakresie językoznawstwa.
Życiorys Absolwentka filologii polskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego. Po ukończeniu studiów zatrudniona została przez Witolda Taszyckiego w Pracowni Słownika Staropolskich Nazw Osobowych PAN. W marcu 1990 roku uzyskała stopień doktora nauk humanistycznych na podstawie rozprawy Derywacja paradygmatyczna w staropolskiej antroponimii w Instytucie Języka Polskiego PAN w Krakowie, w listopadzie 1990 uzyskała habilitację na podstawie monografii Staropolskie odapelatywne nazwy osobowe. Proces onimizacji (wyd. 1990). Tytuł profesora zwyczajnego otrzymała w lipcu 1997 roku.
Od 1958 r. pracowała w Zakładzie Onomastyki Polskiej, początkowo należącego do Zakładu Językoznawstwa PAN, następnie IBL PAN oraz Instytutu Języka Polskiego PAN na stanowiskach asystenta, adiunkta dokumentacji naukowej, dokumentalisty, docenta, a w końcu profesora. Od marca 1992 była kierownikiem Pracowni Antroponimicznej IJP PAN.
Specjalizowała się głównie w badaniach nad historycznymi i współczesnymi procesami kształtowania się nazw własnych różnych kategorii: imion, nazwisk, przezwisk, a także nazw miejscowych; związkami funkcjonowania nazw własnych ze zjawiskami kulturowymi, społecznymi, obyczajowymi. Prowadziła badania etymologiczne oraz rekonstruowała antroponimię prasłowiańską, w tym wyjaśnianie genezy, etymologii imion i nazwisk.
Od 1960 była członkiem Polskiego Towarzystwa Językoznawczego.
Pochowana na Cmentarzu Salwatorskim w Krakowie (sektor L1, rząd 1, nr grobu 25).
thumb|240px|Grób prof. Aleksandry Cieślikowej na Cmentarzu Salwatorskim Członkostwo w organizacjach oraz pełnione funkcje od 1985 – sekretarz Zespołu Antroponimicznego przy Komisji Onomastycznej. od 1993 – członek Komisji Językoznawstwa. od 1994 – członek Komisji Ustalania Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych przy Ministerstwie Administracji od 1994 – sekretarz Komisji Onomastyki Polskiej przy Komitecie Językoznawstwa. od 1994 – członek ICOS (International Council of Onomastic Sciences). od 1998 – zastępca przewodniczącej Komisji Onomastyki Słowiańskiej PTJ, członek Komitetu Językoznawstwa i Komisji Kultury Języka Polskiego. od 2003 – Przewodnicząca Komisji Językoznawstwa PAN od października 2004 – Przewodnicząca Komisji Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych od 2004 – Członek Rady Języka Polskiego od 2004 – Członek zarządu Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego Członek Komisji Kultury Języka przy Komitecie Językoznawstwa Członek Komisji Teorii Języka
Publikacje Mały słownik odmiany nazw własnych. Kraków. 2008 Słownik staropolskich nazw osobowych, I–VI pod red. W. Taszyckiego, Wrocław 1965–1981; VII (Suplement) pod red. M. Malec, Wrocław 1984–1987. Derywacja paradygmatyczna w staropolskiej antroponimii, Kraków 1992, s. 157 (praca doktorska). Recenzent. E. Wolnicz-Pawłowska, Onomastica XXXVIII, 289–295. Index a tergo do Słownika staropolskich nazw osobowych pod red. A. Cieślikowej i M. Malec, Kraków 1993. Odapelatywne nazwy osobowe, Kraków 2000. Suplement, Kraków 2002, stron 500. Mały słownik odmiany nazw własnych. Kraków 2002, stron 282. Słowiańska onomastyka. Encyklopedia. Autorstwo rozdziałów: 1. Historia onomastyki, 2. Teorie onomastyczne, 3. Metody badawcze i ich ewolucja, 4. Stan badań, 5. Polityka i pragmatyka w zakresie nazw własnych, 6. Antroponimia: Przezwiska, Pseudonimy, nazwy etniczne, Nazwy heraldyczne i dynastyczne, Inne nazwy osobowe. Warszawa–Kraków 2002, 550 stron. Studia z Filologii Polskiej i Słowiańskiej (41/2006). Profesor Kazimierz Rymut. (1935–2006) Przegląd Humanistyczny (Humanistic Review). Kilka uwag o zmianach znaczeniowych i słowotwórstwie (nazwotwórstwie) onimów. 2006. Aleksandra Cieślikowa, Barbara Czopek-Kopciuch. Toponimia i oronimia. 2001
Przypisy
Kategoria:Absolwenci Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Członkowie Rady Języka Polskiego Kategoria:Polscy językoznawcy Kategoria:Pracownicy Instytutu Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk Kategoria:Polscy poloniści Kategoria:Ludzie urodzeni w Wieliczce Kategoria:Pochowani na cmentarzu Salwatorskim w Krakowie Kategoria:Urodzeni w 1936 Kategoria:Zmarli w 2018