mały|250x250px|Kościół pw. św. Joachima Zagórze – północna dzielnica Sosnowca, przeobrażona urbanistycznie w czasie budowy Huty Katowice w latach 70. oraz w latach 80. XX wieku. W latach 1967–1975 samodzielne miasto w powiecie będzińskim, a następnie w 1975 r. włączone na podstawie decyzji administracyjnych do Sosnowca.

Graniczy od północy z Dąbrową Górniczą, od wschodu z Kazimierzem i Porąbką, od południa z Klimontowem i Sielcem, od zachodu ze Środulą, a od północnego zachodu z Będzinem.

W dzielnicy ma swoje źródła Potok Zagórski, a północno-zachodnią częścią przebiega droga krajowa nr 94, posiadająca na granicy z Dąbrową Górniczą węzeł drogowy z bezkolizyjnym skrzyżowaniem, od którego odchodzi droga wojewódzka nr 910.

Podział Części dzielnicy i osiedla mieszkaniowe: Józefów (do 1954 r. odrębna wieś, a w latach 1954–1975 w granicach miasta Zagórze) Mortimer Kępa Kolonia Mec Pekin Małe Zagórze Osiedle Bohaterów Monte Cassino Osiedle Kisielewskiego Stare Zagórze – część Zagórza położona od Mecu do granicy z Dąbrową Górniczą Zagórze Wschodnie (Osiedle Koszalińska, Ulica Lubelska, Ulica Radomska, Osiedle Lenartowicza, Osiedle 11 Listopada) Osiedle Gwiezdna

Pochodzenie nazwy Nazwa pochodzi od rzeczownika zagórze, oznaczającego „miejsce położone za górą”K. Rymut, Nazwy miast Polski, Ossolineum 1987, s. 274.. W XIV i XV wieku nazwa wykazywała nieustaloną formę. Świadczą o tym zapisy: de Zagoricz (1379 r.), Zagorze (1389 r.), Zagorzicze (1437 r.) i Zagorze (1470–1480).

Historia XI-XII w. – na Starym Zagórzu funkcjonuje osada produkcyjna – huta srebra i ołowiu. XII–XIII w. – pierwsze wzmianki o osadzie w miejscu Zagórza. 2 poł. XIV w. – właścicielami wsi byli bracia Mikołaj i Czader z rodu Gryfitów. XV w. – osada stała się własnością Jana Zagórskiego. 1666 r. – własność rodziny Mieroszewskich, nabyte przez starostę siewierskiego Krzysztofa Mieroszewskiego herbu Ślepowron. 1864 r. – Zagórze stało się własnością Gustawa von Kramsta i jego spadkobierców, a następnie kapitału francuskiego tworzącego Towarzystwo Kopalń i Zakładów Hutniczych Sosnowieckich. 1 czerwca 1939 r. – uruchomiono pierwsze połączenie autobusowe na trasie Śródmieście Sosnowca – Dąbrowa Górnicza. 15 lipca 1959 r. – nieudana próba zamachu na I sekretarza KC KPZR Nikitę Chruszczowa. 3 grudnia 1961 r. – nieudana próba zamachu na I sekretarza KC PZPR Władysława Gomułkę przy ówczesnej ul. Krakowskiej (później PKWN, dziś Szymanowskiego). Obydwa zamachy przygotował Stanisław Jaros umieszczając bombę zegarową przy trasie przejazdu dygnitarzy. 1 stycznia 1967 r. – uzyskanie praw miejskich. 1 czerwca 1975 r. – utrata statusu miasta, przyłączenie do Sosnowca. 1978 r. – uruchomienie zajezdni autobusowej WPK Katowice zakład nr 8 (obecnie PKM Sosnowiec). 28 października 1982 r. – uruchomienie połączenia tramwajowego ze Śródmieściem Sosnowca i Katowicami. 1998 r. – zakończenie wydobycia węgla w Kopalni Węgla Kamiennego Porąbka-Klimontów. 14 czerwca 1999 r. – przejazd papieża Jana Pawła II zagórskimi ulicami (Księdza Franciszka Blachnickiego, Generała Tadeusza Bora-Komorowskiego, Generała Mariusza Zaruskiego, Marszałka Edwarda Rydza-Śmigłego) na pobliski plac przy ulicy Gwiezdnej, na którym odbyła się msza zorganizowana w ramach VII pielgrzymki papieża do Polski.

Zabytki alt=Kapliczka rycerska w Sosnowcu|mały|250x250px|Kapliczka Matki Bożej Akowskiej Dwór Mieroszewskich Kościół św. Joachima Grodzisko stożkowate z XIII-XV w. w miejscu rycerskiej siedziby należącej do rycerzy z rodu Gryfitów. Jego średnica to ok. 25 metrów, a wysokość ok. 7 m. Gródek powstał być może po 1228 roku, gdy okoliczne tereny otrzymał Klemens z Ruszczy. Na początku XIV wieku spalony w czasie walk oddziałów czeskiego stronnika biskupa Muskaty z Władysławem Łokietkiem. W 2 poł. XIV wieku właścicielami wsi i gródka byli bracia Mikołaj i Czader także z rodu GryfitówStanisław Kołodizejski „Rezydencje obronne Gryfitów” s. 84. Kaplica Matki Bożej Akowskiej

Parki mały|Zabytkowy Park Mieroszewkich Parki i tereny zielone

Zabytkowy Park Mieroszewskich Park Kępa Park Zagórski Las Zagórski

Szkoły podstawowe i średnie mały|Technikum nr 2 Architektoniczno - Budowlane Szkoła Podstawowa nr 9 im. Marii Konopnickiej Szkoła Podstawowa nr 23 z Oddziałami Dwujęzycznymi Szkoła Radości Szkoła Podstawowa nr 38 im. Tadeusza Kościuszki (w strukturze ZSO 5) Szkoła Podstawowa nr 39 im. Kornela Makuszyńskiego Szkoła Podstawowa nr 40 (w strukturze ZSO 14) Szkoła Podstawowa nr 46 im. Jana Kiepury Szkoła Podstawowa nr 47 im. Jana Brzechwy IX Liceum Ogólnokształcące im. Wisławy Szymborskiej Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 5 Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 14 Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego Technikum nr 2 Architektoniczno - Budowlane Branżowa Szkoła I Stopnia nr 2 Branżowa Szkoła I Stopnia nr 3 Architektoniczno - Budowlana Branżowa Szkoła I Stopnia Specjalna

Wspólnoty wyznaniowe Kościół rzymskokatolicki: Parafia Jezusa Chrystusa Najwyższego i Wiecznego Kapłana Parafia św. Floriana Parafia św. Joachima Parafia Zesłania Ducha Świętego Parafia Najświętszej Maryi Panny Różańcowej Sanktuarium Matki Bożej Fatimskiej Świadkowie Jehowy: Zbór Sosnowiec-Zagórze (Sala Królestwa ul. Lenartowicza 55)

Sport alt=Park Kępa w Sosnowcu|mały|250x250px|Skatepark w Parku Kępa Górnik Zagórze – klub powstał w 1945 r. Obecnie występuje jako Górnik Sosnowiec. Naprzód Zagórze – klub powstał w 1917 r. Obecnie nie istnieje. Sosnowiecki Klub Motocrossowy Moto Sosnowiec. Stadion i hala sportowa Skatepark strzelnica sportowa Klub sportowy JAS-FBG Sosnowiec

Urodzeni w Zagórzu Grzegorz Augustynik (1847–1929) – ksiądz, działacz społeczno-kulturalny Edmund Buła (1926–2012) – generał brygady Wojska Polskiego Zygmunt Hempel (1894–1944) – ziemianin, żołnierz Legionów Polskich, oficer w stanie spoczynku Wojska Polskiego (kapitan), w czasie okupacji niemieckiej członek Służby Zwycięstwu Polski i Związku Walki Zbrojnej, współzałożyciel Konwentu Organizacji Niepodległościowych i kierownik Wydziału Wykonawczego Zarządu Głównego KON, Zdzisław Lachur (1920–2007) – malarz i grafik, założyciel wytwórni filmów rysunkowych w Bielsku-Białej Zbigniew Leliwa-Sujkowski (1898–1954) – żołnierz Pierwszej Kompanii Kadrowej, geolog, docent Uniwersytetu Warszawskiego, szef Biura Studiów Kedywu Armii Krajowej Jerzy Talkowski (1934–2024) – ekonomista, samorządowiec, trzykrotnie prezydent Dąbrowy Górniczej Adam Wrzosek (1875–1965) – lekarz patolog, antropolog oraz historyk medycyny Mirosław Żurek (1919–1989) – żołnierz Batalionów Chłopskich, działacz ludowy, poseł na Sejm PRL Lidia Babiuch (ur. 1925) – polska lekarka chorób zakaźnych, profesor nauk medycznych, organizatorka pierwszej w Polsce kliniki dla chorych na AIDS, żona premiera PRL Edwarda Babiucha Klaudiusz Jędrusik (1928-1986) – artysta, współzałożyciel Grupy St-53, autor mozaiki w kinie „Kosmos” w Katowicach

Zobacz też Kopalnia Węgla Kamiennego Porąbka-Klimontów Huta Katowice Expo Silesia Zagłębie Dąbrowskie

Przypisy

Linki zewnętrzne

Oficjalna strona internetowa Sosnowca

Kategoria:Zagórze (Sosnowiec) Kategoria:Dawne miasta w województwie śląskim Kategoria:Miasta w Polsce, którym nadano prawa miejskie w XX wieku