Bałtycka Brygada Wojsk Ochrony Pogranicza (BBWOP) – zlikwidowana brygada Wojsk Ochrony Pogranicza pełniąca służbę na granicy morskiej.
Formowanie i zmiany organizacyjne 15 Bałtycka Brygada Wojsk Ochrony Pogranicza została sformowana na podstawie zarządzenia nr 075/58 Ministra Spraw Wewnętrznych z 22 kwietnia 1958 na bazie 15 Brygady WOP, a na podstawie rozkazu dowódcy WOP nr 07 z 15 lipca 1958 zmieniła nazwę na 15 Bałtycką Brygadę Wojsk Ochrony Pogranicza.
W 1958 zarządzeniem org. SWW nr 07/WW z 28 marca 1958 sformowano sformowano dwie placówki zwiadu w Śliwnie i Mielnie.
W 1960 zarządzeniem organizacyjnym MSW nr 0155/60 z 1 września 1960 rozformowane zostały 151 Batalion WOP Trzebiatów i 152 Batalion WOP Koszalin, a strażnice podporządkowano bezpośrednio brygadzie. Rozwiązaniu nie podlegała sekcja II Zwiadu WOP. Utworzono GPK Mrzeżyno (rybackie), natomiast w Trzebiatowie pozostawiono sekcję II batalionu podległą Wydziałowi II Zwiadu Brygady.
W 1961, 15 Brygada WOP miała kryptonim Platyna.
W 1962, wprowadzono nowy plan mobilizacyjny PM–62. Zakładał on na wypadek wojny znaczne rozwiniecie jednostki. Zgodnie z etatem czasu „P”, na dzień 1 lipca 1965 Brygada liczyła 1570 żołnierzy, a etat czasu „W” przewidywał 3247 żołnierzy. W ramach zadań mobilizacyjnych jednostka mobilizowała dywizjon OP Kołobrzeg i samodzielną eskadrę lotnictwa rozpoznawczego WOP.
9 czerwca 1963 społeczeństwo województwa koszalińskiego ufundowało nowy sztandar dla Bałtyckiej Brygady WOP, wręczenia dokonał dowódca WOP gen. bryg. Eugeniusz Dostojewski.
31 lipca 1964 rozformowano strażnice WOP: Stilo (budynek strażnicy przekazano Kaszubskiej Brygadzie WOP) i Rowy a w jej budynkach zorganizowano ćwiczebną strażnicę WOP.
15 sierpnia 1964 Graniczna Placówka Kontrolna Łeba oraz strażnice WOP: Karwia, Biała Góra i Łeba wraz z odcinkami przekazano do Kaszubskiej Brygady WOP.
30 sierpnia 1964 rozformowany został sztab batalionu w Lęborku a obiekty przekazano do Kaszubskiej Brygady WOP, zreorganizowana została Szkoła Podoficerska i z dniem 1 stycznia 1965 rozpoczęła szkolenia podoficerów radiolokacji.
Rok 1965 zapoczątkował nowy etap w systemie dowodzenia, rozwoju struktur organizacyjnych i działalności WOP. Od 1 lipca 1965 formację tę podporządkowano MON. Podległość pod względem gospodarczym, nastąpiła od 1 stycznia 1966 Zarządzenie prezesa Rady Ministrów nr 41 z 24 czerwca 1965, które stanowiło podstawę przejścia WOP do nowego resortu, motywowało tę decyzję koniecznością ujednolicenia struktury organizacyjnej oraz systemu dowodzenia Sił Zbrojnych. Razem z WOP podporządkowano MON – Korpus Bezpieczeństwa Wewnętrznego. Natomiast w resorcie MSW nadal pozostawiono przejścia graniczne. W 1967 dywizjon okrętów został podporządkowany dowódcy Morskiej Brygady Okrętów Pogranicza.
Realizując rozkaz MON nr 0114/Org. z 23 listopada 1965 w sprawie reorganizacji jednostek morskich WOP i wydane w oparciu o ww. rozkaz zarządzenia szefa Szt. Gen. nr O135/Org. z 22 grudnia 1965 i Głównego Inspektora OT nr 028/Org. z 25 lutego 1966 sformowano 1 kwietnia 1966 6. Brygadę Okrętów Pogranicza w Gdańsku-Nowym Porcie. Sztab tej jednostki powstał na bazie byłego Szefostwa Służby Morskiej WOP. Jednocześnie ze składu nadmorskich brygad WOP, tj. 12., 15. i 16. wydzielono dywizjony okrętów pogranicza, które wraz ze Szkołą Specjalistów Morskich WOP (będącą dotychczas samodzielną jednostką) podporządkowano tejże jednostce. W skład 6. BOP weszły trzy dywizjony Okrętów Pogranicza, które stacjonowały: 30 dOP w Świnoujściu, 32 dOP w Kołobrzegu i 31 dOP w Gdańsku Westerplatte.
Na podstawie zarządzenia DWOP nr 044 z 14 marca 1966 Dywizjon Okrętów Pogranicza przekazany został do Morskiej Brygady Okrętów Pogranicza w Gdańsku.
Na przełomie kwietnia i maja 1971 brygada została przeniesiona z koszar przy ul. Wojska Polskiego do koszar przy ul. Armii Czerwonej (obecnie Marsz. J. Piłsudskiego).
Od 1 października 1971, decyzją Prezydium Rządu z 30 lipca 1971, WOP podporządkowano Ministerstwu Spraw Wewnętrznych, w związku z czym dotychczasowe Szefostwo WOP przeformowano na Dowództwo WOP, a w skład formacji weszła ponownie służba KRG. Zmiany te objęły również nadmorskie brygady WOP. Jednocześnie wyłączono z tej formacji Morską Brygadę Okrętów Pogranicza, którą podporządkowano dowództwu Marynarki Wojennej i odtąd w ochronie granicy morskiej uczestniczyła ona tylko na zasadach współdziałania z brygadami nadmorskimi WOP. Dlatego też jej jednostki pływające wykorzystywano tylko do działań interwencyjno–pościgowych i służby dozoru na Zatoce Gdańskiej i pełnym morzu.
Po roku 1975 w związku, z przeprowadzoną reformą administracji państwowej i nowym podziałem administracyjnym kraju. Zgodnie z przyjętymi w 1975 przez kierownictwo MSW, kierunkami doskonalenia ochrony granicy, w działalności WOP do roku 1980, przewidującym dostosowanie odcinków służbowych brygad WOP do nowego podziału administracyjnego kraju oraz przejściem na dwuszczeblową strukturę dowodzenia i kierowania (BWOP – strażnica WOP, BWOP – GPK WOP), z jednoczesnym wyeliminowaniem szczebla batalion graniczny od 1 czerwca 1976 wprowadzono nową strukturę organizacyjną WOP obowiązującą w następnych latach.
W latach siedemdziesiątych, w wyniku reformy administracji państwowej zaistniała potrzeba dostosowania odcinków ochranianych przez brygady WOP do granic nowych województw. Zarządzeniem MSW z 29 stycznia 1976 zmiany organizacyjne w jednostkach WOP wprowadzono w życie. Nadmorskie brygady WOP dostosowały swoje struktury organizacyjne do zakresu ich odpowiedzialności za odcinki granicy państwowej w ramach nowo utworzonych województw: Pomorska Brygada WOP – za odcinek granicy morskiej na terenie ówczesnego województwa szczecińskiego Bałtycka Brygada WOP – za odcinek granicy morskiej na terenie ówczesnego województwa koszalińskiego Kaszubska Brygada WOP – za odcinek granicy morskiej na terenie ówczesnego województwa: gdańskiego, elbląskiego i olsztyńskiego.
Zarządzeniem dowódcy WOP z 17 lutego 1976 15 Bałtycka Brygada WOP przeszła na dwuszczeblowy system dowodzenia podporządkowując strażnice bezpośrednio pod sztab brygady. Z kolei na podstawie zarządzenia dowódcy WOP z 25 lipca 1976 brygada otrzymała nazwę Bałtycka Brygada Wojsk Ochrony Pogranicza. W tym samym roku, w wyniku zmian organizacyjnych w Wojskach Ochrony Pogranicza, podporządkowano z Kaszubskiej Brygady WOP w Gdańsku: GPK w Łebie, strażnicę WOP w Łebie i batalion WOP Lębork (Na bazie 161 batalionu WOP Lębork utworzono samodzielną kompanię odwodową, kompanię techniczną i kompanię ochrony i regulacji ruchu), natomiast strażnicę WOP Rewal, samodzielną kompanię odwodową (sko) Mrzeżyno i GPK Mrzeżyno przekazano do Pomorskiej Brygady WOP.
Za osiągnięcia w służbie na rzecz ochrony granicy państwowej 14 października 1984 Rada Państwa nadała brygadzie Order Sztandaru Pracy II klasy. thumb|240 px|Elewi Szkoły Podoficerskiej Bałtyckiej Brygady WOP (lipiec 1987) W 1989 zapadła decyzja o rozwiązaniu Bałtyckiej Brygady WOP. W wyniku wstrzymania procedury likwidacyjnej w kwietniu 1990 na bazie Bałtyckiej Brygady WOP utworzono Bałtycki Oddział Wojsk Ochrony Pogranicza.
Zarządzeniem nr 012 Komendanta Głównego Straży Granicznej z 7 maja 1991 w sprawie rozwiązania jednostek WOP oraz utworzenia jednostek organizacyjnych Straży Granicznej Minister Spraw Wewnętrznych polecił z dniem 16 maja 1991 rozwiązać Bałtycki Oddział WOP w Koszalinie istniejący według etatu nr 44/0142 o stanie osobowym na okres „W” 1274 żołnierzy i 56 pracowników cywilnych oraz na okres „P” 1265 żołnierzy i 60 pracowników cywilnych. Na jego bazie powstał oddział Straży Granicznej: Bałtycki Oddział Straży Granicznej w Koszalinie. Oddziałowi została przydzielona nazwa związana z regionem, w którym działałASG, sygn. 445/7 s. 43–48..
Zarządzeniem nr 012 Komendanta Głównego Straży Granicznej z 7 maja 1991 w sprawie rozwiązania jednostek WOP oraz utworzenia jednostek organizacyjnych Straży Granicznej Minister Spraw Wewnętrznych polecił z dniem 16 maja 1991 rozwiązać Ośrodek Szkolenia w Bałtyckim Oddziale WOP w Koszalinie istniejący według etatu nr 44/0143 o stanie osobowym na okres „W” 438 żołnierzy i 1 pracownik cywilny oraz na okres „P” 363 żołnierzy i 1 pracownik cywilny.
Struktura organizacyjna Struktury organizacyjne 15 Brygady Wojsk Ochrony Pogranicza w Koszalinie i Bałtyckiego Oddział WOP podano za:
W latach 1958–1976 na bazie 15 Brygady Wojsk Ochrony Pogranicza w Koszalinie funkcjonowała 15 Bałtycka Brygada Wojsk Ochrony Pogranicza – rozkaz o powołaniu 057/58 z 22.04.1958. Dowództwo Sztab Pododdziały dowodzenia 151 batalion WOP w Trzebiatowie i 5 strażnic 152 batalion WOP w Koszalinie i 5 strażnic 161 batalion WOP w Lęborku i 6 strażnic Dywizjon Okrętów Pogranicza w Kołobrzegu Szkoła Podoficerska Graniczne placówki kontrolne: Dziwnów (morska) Kołobrzeg (morska) Darłowo (rybacka) Ustka (rybacka) Łeba (rybacka).
Zarządzeniem Dowódcy WOP nr 069 z 12 marca 1990 na bazie Bałtyckiej Brygady WOP powołano Bałtycki Oddział WOP w składzie organizacyjnym: Dowództwo Sztab Pododdziały dowodzenia 13 strażnic WOP Graniczne placówki kontrolne: Mrzeżyno (morska) Kołobrzeg (morska) Darłowo (rybacka) Ustka (rybacka) Łeba (rybacka).
Wykaz punktów obserwacji wzrokowo-technicznejKażdy POWT posiadał 2 stanowiska bojowe, na których pełniono służbę: SB-1 i SB-2. Pierwsze z nich wyposażone w aparaturę r./lok. było stanowiskiem obserwacji technicznej. Z drugiego stanowiska bojowego, znajdującego się na wieży o wysokości ok. 18 m, w ciągu dnia prowadzono obserwację wzrokową za pomocą lunety lub lornetki (). Do pełnienia służby na POWT WOP kierowano żołnierzy służby zasadniczej po przeszkoleniu w Ośrodku Szkolenia Podoficerów i Młodszych Specjalistów BBWOP w Koszalinie () w Bałtyckiej Brygadzie WOP wg stanu z 1990Biblioteka MOSG w Gdańsku, Przepisy o pływaniu i postoju okrętów Marynarki Wojennej (wydawnictwo DMW), Gdynia 1972, s. 52–53; oraz ASG w Szczecinie, Akta DWOP, sygn. nr 2884, t. 251, Opracowanie DWOP z 12.10.1990 r., s. 1 (). POWT nr 15 Dźwirzyno POWT nr 16 Grzybowo POWT nr 17 Kołobrzeg POWT nr 18 Lubaszyce POWT nr 19 Sianożęty POWT nr 20 Łasin POWT nr 21 Gąski POWT nr 22 Mielenko POWT nr 23 Unieście POWT nr 24 Łazy POWT nr 25 Dąbkowice POWT nr 26 Żukowo Morskie POWT nr 27 Darłówko POWT nr 28 Kopań POWT nr 29 Rusinowo POWT nr 30 Samborze POWT nr 31 Królewice POWT nr 32 Modlinek POWT nr 33 Ustka POWT nr 34 Poddąbki POWT nr 35 Rowy POWT nr 36 Jezioro Dołgie POWT nr 37 Czołpino POWT nr 38 Rąbka (V-2) POWT nr 39 Łeba (wieża portowa) POWT nr 40 Ulinia POWT nr 41 Stilo (obok latarni).
Wydarzenia 1970–1971 – w celu natychmiastowego rozpoznania celów wykrytych przez stacje radiolokacyjne na wodach terytorialnych dla wybranych strażnic nadmorskich WOP przydzielono rzeczne kutry rozpoznawcze typu KR-70 po przystosowaniu ich do eksploatacji w warunkach morskich (Dopuszczenie kutrów rzecznych do służby na morzu było rozwiązaniem doraźnym). 1973–1975 – wybrane strażnice nadmorskie WOP otrzymały ze stoczni w Ustce kutry przystosowane do służby morskiej przede wszystkim umożliwiające szybkie i bezpieczne potrafiące dobicie do plaż morskich (Prototyp takiego kutra opracowała, a następnie wykonała stocznia w Ustce w 1972. Podstawowym materiałem, jakiego użyto do jego budowy, był laminat poliestrowo-szklany).