thumb|Grób Hanny Rewskiej i Krystyny Szarzyńskiej na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach Hanna Rewska, właśc. Anna Rewska, z d. Sarzyńska, w opracowaniach również jako Hanna Szarzyńska-Rewska, Anna Szarzyńska-Rewska(ur. w Kijowie, zm. 1 października 1970 w Warszawie) – polska geograf, dama Orderu Virtuti Militari, polska działaczka społeczna, żołnierz ZWZ-AK, uczestniczka powstania warszawskiego, więzień polityczny w PRL, skazana za współpracę z Jerzym Giedroyciem.

Życiorys Urodziła się 9 kwietnia 1915 roku, jej rodzicami byli Dymitr Sęp-Szarzyński i Janina z domu Spława-Neyman. Do Polski przyjechała w 1919 roku (według Polski Słownik Biograficznego (PSB) w 1923). W 1933 roku zdała maturę w Gimnazjum Żeńskim im. Cecylii Plater-Zyberkówny. W tym samym roku podjęła studia na Wydziale Geografii (według PSB: Wydziale Matematyczno-Przyrodniczego) Uniwersytetu Warszawskiego. W 1936 roku przeniosła się na Uniwersytet Jagielloński, gdzie rok później uzyskała tytuł magistra geografii (według PSB: magistra filozofii) na podstawie pracy pt. Polskie porty morskie i żegluga morska. W 1937 roku wyszła za mąż za historyka sztuki i konserwatora zabytków Zbigniewa Barnabę Rewskiego. Zamieszkała razem z nim w Łucku, pracowała jako nauczycielka geografii.

W czasie II wojny światowej przebywała u rodziców w Warszawie. Początkowo wraz z siostrą Krystyną pracowała w Polskim Czerwonym Krzyżu przy rejestracji rannych w warszawskich szpitalach. Jeszcze jesienią 1939 roku musiała przerwać prace z powodów problemów z tarczycą. W październiku 1941 roku została członkinią Związku Walki Zbrojnej jako łączniczka, przyjęła pseudonim „Albertyna”. Wiosną 1943 roku otrzymała przydział do kobiecego oddziału AK – Oddziału „Dysk”, używała pseudonimów „Renata” i „Renia”. Należała również do Batalionu „Parasol”, gdzie używała pseudonimu „Hanka” (według PSB do Batalionu została przeniesiona z „Dysku” jesienią 1943 roku, w czerwcu 1944 roku została zaś ponownie przydzielona do „Dysku”). Uczestniczyła m.in. w przeprowadzonym 1 lutego 1944 roku zamachu na Franza Kutscherę. W powstaniu warszawskim walczyła w szeregach Batalionu „Zośka”. 21 sierpnia brała udział powstańczym natarciu na Dworzec Gdański, podczas walk została poważnie ranna. Po upadku powstania została zatrzymana przez Niemców, 6 października 1944 roku zdołała uciec z transportu do obozu w Skierniewicach (według PSB uciekła bezpośrednio z obozu).

Po II wojnie światowej studiowała na Wydziale Filozofii Uniwersytetu Łódzkiego. Przez kilka lat mieszkała w Olsztynie, gdzie jako geograf pracowała w Urzędzie Wojewódzkim w dziale zagospodarowania przestrzennego miasta. Z pracy została zwolniona ze względu na jej przynależność do Armii Krajowej. Następnie pracowała w mleczarni. W 1952 roku przeprowadziła się do Warszawy, gdzie znalazła zatrudnienie jako starsza dokumentalistka w Przedsiębiorstwie Geologiczno-Fizjograficznym i Geodezyjnym Budownictwa „Geoprojekt” w Warszawie.

Należała do Klubu Krzywego Koła. W czerwcu 1956 roku została korespondentką krajową Jerzego Giedroycia. Odpowiadała za kolportaż „Kultury” oraz informowanie o sytuacji w Polsce. 30 stycznia 1958 roku została aresztowana przez Służbę Bezpieczeństwa i oskarżona o współpracę z „Kulturą”. W lipcu 1958 roku została skazana na trzy lata więzienia. Na skutek rewizji więzienie opuściła po jedenastu miesiącach odbycia wyroku. Proces ten został przez historyka Jacka Sawickiego określony jako jeden z głośniejszych procesów politycznych w latach 1956–1970. W 1961 roku uprawomocnił się wyrok Sądu Najwyższego. Rewska została skazana na 1,5 roku więzienia w zawieszeniu na trzy lata. Po zwolnieniu wróciła do pracy w „Geoprojekcie”.

Jest autorką wspomnień, ich fragmenty zostały opublikowane w książce A. Kunickiego Cichy front z 1968 roku. W 1958 roku w filmie dokumentalnym Akcja na Kutscherę pokazane zostało zdjęcie Rewskiej, lecz bez podania jej nazwiska.

Zmarła 1 października 1970 roku w Warszawie, została pochowana na Cmentarzu Wojskowym na warszawskich Powązkach.

Za udział w akcjach na Franza Kutscherę i na Dworzec Gdański została dwukrotnie odznaczona Krzyżem Walecznych (oba odznaczenia zostały przyznane w 1944 roku) i Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (ten ostatni przyznała jej Rada Państwa 12 listopada 1969 roku).

26 września 2009 roku została pośmiertnie odznaczona Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

Przypisy

Linki zewnętrzne Zdigitalizowana teczka Anny Rewskiej znajdująca się w zbiorach Fundacji Generał Elżbiety Zawackiej w Toruniu

Kategoria:Absolwentki Gimnazjum Żeńskiego im. Cecylii Plater-Zyberkówny Kategoria:Kobiety – powstańcy warszawscy Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Więźniowie polityczni w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej 1957–1989 Kategoria:Urodzeni w 1915 Kategoria:Zmarli w 1970 Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie