Reguła stosunków promieni jonowych stanowi prosty, choć niezbyt dokładny sposób przewidywania struktury związków chemicznych o budowie jonowej (kryształów jonowych). Wykorzystuje ona informację o rozmiarach wolnych anionów i kationów, aby na podstawie możliwych geometrycznie sposobów ich najgęstszego upakowania, przy założeniu bezkierunkowości wiązań jonowych i kulistego kształtu jonów, przewidzieć możliwą strukturę krystaliczną:
oraz
gdzie: r1 jest mniejszym z promieni: rkat lub ran r2 jest większym z promieni: ran lub rkat.
W zależności od stosunku promieni przewiduje się strukturę: - struktura chlorku cezu - struktura sfalerytu (odmiana ZnS) - struktura NaCl
Dużą zawodność tej metody tłumaczy się: faktem, że wiązania chemiczne, uznawane formalnie za jonowe, posiadają zwykle pewien udział charakteru wiązań kowalencyjnych (wiązanie kowalencyjne jest kierunkowe, a więc może powodować inne położenia wiązanych atomów niż przewidziane przy założeniu braku kierunkowości wiązań) błędami w wyznaczaniu promieni jonowych, które oblicza się przy założeniu przebywania wolnych jonów w próżni, gdy tymczasem w krysztale istnieją silne oddziaływania międzyjonami, które deformują kształt chmur elektronowych jonów.
Kategoria:Krystalografia