Zdrojkowate (Montiaceae Raf.) – rodzina roślin okrytonasiennych wyróżniana w nowszych pracach systematycznych i filogenetycznych. Dawniej (też jeszcze w systemie Reveala z lat 1994-1999) rośliny tu należące włączane były do portulakowatych. Należy tu 14 rodzajów z 225 gatunkami. Największe zróżnicowanie osiągają w zachodniej części Ameryki Północnej i w Ameryce Południowej, rosną poza tym w pozostałej części Ameryki Północnej, na Antylach, wyspach subantarktycznych, w Australii i na przyległych wyspach, w Europie, Azji zachodniej i północno-wschodniej. Do polskiej flory należy tylko jeden gatunek – zdrojek błyszczący Montia fontana. Gatunki i mieszańce z rodzaju lewizja uprawiane są jako rośliny ozdobne.
Morfologia Rośliny jednoroczne i byliny, nagie, często z liśćmi skupionymi w rozetę przyziemną i spichrzowymi korzeniami. Liście często siedzące z szeroką nasadą, płaskie, nierzadko mięsiste. Kwiaty pojedyncze lub zebrane w szczytowe lub kątowe kwiatostany wierzchotkowe. Listków okwiatu zwykle w liczbie 4–5, czasem są liczniejsze (do 19), bywają zrośnięte u dołu. Pręcików jest tyle ile członów okwiatu. Zalążnia górna, powstaje z 2–8 owocolistków. Owoc jednonasienny, niepękający.
Systematyka Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016) Rodzina znajduje się w politomii z wyćwiklinkowatymi, Didiereaceae, Halophytaceae i linią rozwojową prowadzącą do portulakowatych i kaktusowatych. Przy czym zdrojkowate są najprawdopodobniej siostrzane dla tej ostatniej grupy. Wraz z wszystkimi wymienionymi i szeregiem innych rodzin zdrojkowate wchodzą w skład rzędu goździkowców w obrębie dwuliściennych właściwych:
Pozycja według systemu Reveala W systemie z lat (1994-1999) takson nie był wyróżniany, a należące tu rodzaje były włączone do portulakowatych. W systemie z roku 2007 zdrojkowate są już wyróżniane, przy czym jako odrębna rodzina wyodrębniane są tu też Hectorellaceae Philipson & Skipw. in Trans. Roy. Soc. New Zealand, Bot. 1: 31. 20 Sep 1961 (grupa ta włączana jest przez APweb do zdrojkowatych).
Podział rodziny według APweb i GRIN Calandrinia Kunth – kalandrynia Calyptridium Nutt. Cistanthe Spach Claytonia L. – klajtonia Hectorella Hook. f. Lenzia Phil. Lewisia Pursh – lewizja Lewisiopsis Govaerts Lyallia Hook. f. Montia L. – zdrojek Parakeelya Hershk. Phemeranthus Raf. Philippiamra Kuntze Schreiteria Carolin
Przypisy
Kategoria:Zdrojkowate