Batman (jego alter ego – Bruce Wayne) – fikcyjna postać (superbohater) znany z licznych serii komiksowych, wydawanych przez DC Comics, oraz z różnych adaptacji związanych z tą postacią. Po raz pierwszy postać Batmana pojawiła się w czasopiśmie komiksowym Detective Comics vol. 1 #27 w maju 1939 roku. Postać Batmana została stworzona wspólnie przez Boba Kane’a i Billa Fingera, lecz przez wiele lat tylko Kane był oficjalnie podawany jako autor. W zamyśle twórców Batman miał być pogromcą przestępczości, powstałym z kombinacji cech różnych bohaterów magazynów pulpowych i filmów. Bob Kane wzorował się przede wszystkim na Zorro, którego znał z oglądanej w młodości ekranizacji jego przygód, zatytułowanej Znak Zorro (The Mark of Zorro) z 1920 roku (stamtąd zaczerpnął ideę zamaskowanego mężczyzny jakim był Bruce Wayne). Innymi inspiracjami były dla niego Shadow i Drakula z filmowej adaptacji z 1931 (idea mrocznej postaci), postać złoczyńcy z filmu z 1930 roku (idea kostiumu nietoperza, idea bat-sygnału), Sherlock Holmes (idea błyskotliwego detektywa i stratega), jak również szkice skrzydłowca autorstwa Leonarda da Vinci. Imię alter ego Batmana – Bruce zostało zainspirowane postacią króla Szkocji Roberta I Bruce’a, zaś nazwisko rodowe – Wayne pochodzi od bohatera rewolucji amerykańskiej – Anthony’ego Wayne’a. Oryginalnie był nazywany „The Bat-man” lub „The Batman”, w Polsce znany również jako „człowiek-nietoperz”, posiada także przydomki: The Caped Crusader (Krzyżowiec w pelerynie), The Dark Knight (Mroczny Rycerz), oraz The World’s Greatest Detective (Najlepszy Detektyw Świata).
Batman obok Supermana należy do najbardziej znanych postaci komiksowych. Obaj są superbohaterami, których zadaniem jest walka ze złem i pomoc ludziom. Batman nie posiada żadnych nadludzkich mocy, swoje zdolności zawdzięcza treningowi fizycznemu, unikalnym gadżetom i pojazdom. W komiksowym uniwersum DC uchodzi za najwybitniejszego detektywa. Pilnuje porządku w rodzinnym mieście Gotham City.
Znany jest również z licznych seriali aktorskich i animowanych, filmów fabularnych i gier komputerowych, bazujących na komiksach. Pierwszy raz na ekranie pojawił się w 15-odcinkowym serialu kinowym Batman z 1943 roku, gdzie w tytułową postać wcielił się Lewis Wilson. W kontynuacji serialu, pod tytułem Batman and Robin z 1949 roku miejsce Wilsona zajął Robert Lowery. W serialu telewizyjnym z lat sześćdziesiątych oraz w filmie Batman zbawia świat (Batman: The Movie) w rolę człowieka-nietoperza wcielił się Adam West. W dwóch filmach w reżyserii Tima Burtona: Batman z 1989 roku oraz Powrót Batmana (Batman Returns) z 1992 roku tytułową postać zagrał Michael Keaton, natomiast w kontynuacjach (reżyserowanych odtąd przez Joela Schumachera), Batmana zagrali kolejno: Val Kilmer w Batman Forever z 1995, oraz George Clooney w Batman i Robin (Batman and Robin) 1997 roku. W trylogii Mrocznego Rycerza (The Dark Knight) w reżyserii Christophera Nolana w postać Batmana wcielił się Christian Bale. W sequelu Człowieka ze Stali (Man of Steel) pod tytułem Batman v Superman: Świt sprawiedliwości (Batman v Superman: Dawn of Justice) z 2016 roku, nowym odtwórcą Batmana został Ben Affleck. W serialu telewizyjnym Gotham w rolę młodego Bruce’a Wayne’a wcielił się młody aktor David Mazouz, a w filmie Batman (The Batman) z 2022 rolę tytułową zagrał Robert Pattinson. Natomiast w serialu animowanym Batman (Batman: The Animated Series), oraz w jego kontynuacjach, a także grze komputerowej Batman: Arkham Asylum głosu postaci Batmana użyczył aktor Kevin Conroy.
W 2000 roku w Warszawie odnalazł się pierwszy amerykański numer komiksu o Batmanie. Jego właściciel kupił go podczas pobytu w USA w 1939 roku i od powrotu do Polski przechowywał w domu, po czym sprzedał jednemu z warszawskich sklepów z komiksami. Tego typu komiks jest wart ok. 150 tysięcy dolarów i jest jedynym takim znaleziskiem w Europie, co potwierdziło – podobnie jak autentyczność komiksu – jego amerykańskie wydawnictwoGazeta Stołeczna nr 273, wydanie warszawskie z dnia 23/11/2000, str. 1.
Batman został uznany za największego superbohatera wszech czasów przez magazyn „SFX”SFX: The Top 10 Greatest Superheroes Ever Revealed.
Opis postaci Bruce Wayne był spokojnym, szczęśliwym dzieckiem pary miliarderów. Rodzice nie rozpieszczali go, obdarzając mądrą miłością. Pewnego wieczoru wybrali się we trójkę do kina na seans filmu o Zorro (w wersji filmowej był to teatr). Po skończonym spektaklu udawali się do domu, gdy nagle zza rogu wyłonił się bandyta, zażądał pieniędzy i biżuterii, a gdy Wayne’owie stawili opór, ten zabił ich bez skrupułów na oczach chłopca.
To wydarzenie odmieniło dalsze życie Bruce’a. Zaczął trenować umysł i ciało. Wrócił do rodzinnego miasta, by chronić je przed bandytamiBatman Rok Pierwszy – wyd. Egmont Polska.
Umiejętności i wyposażenie thumb|Kostium Batmana z filmu Mroczny Rycerz powstaje (The Dark Knight Rises). Batman w odróżnieniu od wielu innych superbohaterów nie posiada żadnych nadprzyrodzonych mocy. Ich rolę pełni wysoka inteligencja i znakomita kondycja fizyczna, znajomość psychologii (np. wykorzystywanie mrocznego wizerunku mściciela i teatralności w celu zyskania przewagi psychologicznej nad przeciwnikiem lub wymuszenia od niego zeznań), kryminalistyki (znajomość metod i technik śledczych, przydatnych np. przy rozwiązywaniu zagadek Riddlera), strategii, sztuk walki (znajomość ponad 127 różnych stylów, w tym skoncentrowanych na uderzeniach m.in.: boks klasyczny, boks francuski, boks tajski, capoeira, style karate np. Shōtōkan i Gōjū-ryū, style wushu np. Wing Chun, oraz skoncentrowanych na chwytach m.in.: judo, brazylijskie jiu-jitsu i sambo, a także z wykorzystaniem broni białej np. szermierka), znajomość wielu języków oraz korzystanie z różnych fikcyjnych osobowości (np. Matches Malone).
Początkowo Batman używał broni palnej, a nawet zabijał swoich oponentów. Dopiero, kiedy w 1940 roku redaktorem komiksów o przygodach tej postaci został Whitney Ellsworth, Batman zaczął posługiwać się kodeksem moralnym, który zabraniał mu zabijać i korzystać ze śmiercionośnej broni. Odtąd, aby móc prowadzić swoją krucjatę ze zbrodnią, Batman zaczął posługiwać się wyłącznie gadżetami i wysoce zaawansowaną technologią. Z lubością, nazywając swoje wynalazki, dodaje przedrostek bat- (ang. nietoperz), np. batlina, batmobil.
Wrogowie Batmana mały|Rysownik Jim Lee w sklepie komiksowym Midtown Comics na Manhattanie (Nowy Jork), trzymający komiks DC ze swoim autografem. Na okładce widać Batmana, Supermana i Wonder Woman. Joker – psychopatyczny seryjny morderca i socjopata, o białej skórze i szyderczym uśmiechu (przez co przypomina klauna). W dokonywaniu morderstw wykorzystuje zazwyczaj trucizny, której stadium działania rozpoczyna się od wywołania histerycznego śmiechu, a kończy się na śmierci ofiary z charakterystycznym uśmiechem na twarzy. Jego prawdziwa tożsamość nie jest znana. Odpowiedzialny jest za kalectwo Barbary Gordon (pierwszej Batgirl) i śmierć Jasona Todda (drugiego Robina). Większość czasu spędza zamknięty w zakładzie Arkham, z którego jednak nieustannie ucieka. Posiada wspólniczkę, Harley Quinn, która niegdyś była jego psychiatrą. Arcy-wróg i najbardziej rozpoznawalny przeciwnik człowieka-nietoperza. Harvey Dent/Dwie Twarze (ang. Two-Face) – niegdyś przyjaciel Bruce’a i prokurator w Gotham City, który po oszpeceniu połowy twarzy stał się pozbawionym wszelkich skrupułów przestępcą. Ma obsesje na punkcie dualizmu. Wszystkie decyzje podejmuje poprzez rzut monetą. W historii Batman: Hush po operacji powrócił na dobrą drogę, jednak później ponownie zwrócił się ku przestępczości. Oswald Chesterfield Cobblepot/Pingwin (ang. Penguin) – przestępca, czasami szef mafii. Nazywany Pingwinem z powodu niskiego wzrostu, wielkiego nosa i sporej tuszy. Jego znakami rozpoznawczymi są cylinder, parasole, w których ukrywa swoje bronie (karabin, gaz, etc.) i umiłowanie do ptaków. W przeciwieństwie do większości wrogów Batmana, jest całkowicie zdrowy psychicznie. W filmowej wersji Tima Burtona jest o wiele bardziej dramatyczną postacią – urodzony z trzema palcami został wyrzucony do kanałów przez bogatych rodziców, którzy się go wstydzili, odnaleziony i wychowany przez cyrkowców wraca po latach, aby się zemścić chcąc uśmiercić dzieci najbogatszych ludzi w Gotham City. Wersja Pingwina z trzema palcami była później wykorzystywana w serialach animowanych i niektórych komiksach (np. Batman: Długie Halloween). Edward E. Nigma/Edward Nashton/Człowiek-Zagadka (ang. Riddler) – przestępca z ogromnym IQ i obsesją na punkcie zagadek, które zostawia na miejscu zbrodni bądź wysyła do Batmana szyfrując w nich gdzie znowu uderzy (często mający też zagadko-tematyczne pułapki) – obecnie zreformowany. Selina Kyle/Kobieta-Kot (ang. Catwoman) – włamywaczka z zamiłowaniem do luksusu. Nosi strój kota. Jest dobrą akrobatyką i mistrzynią sztuk walki. Mimo iż tradycyjnie jest uważana za złoczyńcę, coraz częściej przedstawia się ją jako antybohaterkę, a w obecnym uniwersum (New 52) została nawet członkiem Justice League. Zarówno w komiksach, jak i różnego rodzaju adaptacjach ukazywany jest jej romans z Batmanem. Ra’s al Ghul – terrorysta w imię ideałów dążący do zniszczenia Gotham. W komiksach nieśmiertelny – odradza się okresowo dzięki alchemicznym kąpielom w tzw. Jamach ŁazarzaBatman: Birth of the Demon – wyd. DC Comics. Jonathan Crane/Strach na Wróble (ang. Scarecrow) – mający obsesje na punkcie lęków psycholog, posługujący się gazem wywołującym u ludzi halucynacje przedstawiające ich najgorsze koszmary. Arnold Wesker/Brzuchomówca & Scarface (ang. Ventriloquist and Scarface) – spokojny człowiek, z zawodu brzuchomówca, który jest podporządkowany swojej drugiej osobowości, którą jest lalka imieniem Scarface o postaci gangstera. Dr. Pamela Lilian Isley/Trujący Bluszcz (ang. Poison Ivy) – była botaniczka, która stała się hybrydą człowieka i rośliny. Posiada moc chlorokinezy (kontroli roślin), którą wykorzystuje w swojej przestępczej działalności. Victor Fries/Mr.Freeze – Pozbawiony wszelakich uczuć, emocji i wyposażony w technologię zdolną zamrażać wszystko na około naukowiec, desperacko szukający lekarstwa dla swojej pogrążonej w śpiączce żony. Jervis Tetch/Szalony Kapelusznik (ang. Mad Hatter) – potrafiący za pomocą specjalnych kapeluszy kontrolować ludzkie umysły osobnik, uważający się za jedną z postaci z powieści „Alicja w Krainie Czarów”. Victor Zsasz/Zsasz – morderca odznaczający ofiary nożem na swoim ciele. Waylon Jones/Killer Croc – mężczyzna cierpiący na chorobę skóry, przypominający krokodyla. Roman Sionis/Black Mask – bezduszny gangster, skrywający swą twarz pod czarną maską przypominającą ludzką czaszkę, która w wyniku wypadku na stałe przywarła do jego skóry, chcący zemścić się na Batmanie. Garfield Lynns/Firefly – psychopatyczny piroman. Wyposażony w specjalny ognioodporny kombinezon i miotacza ognia stał się postrachem Gotham znanym jako Firefly (świetlik). Thomas „Tommy” Elliot/Hush – przyjaciel Bruce’a z dzieciństwa. Znakomity chirurg i mistrz strategii oraz manipulacji. Główny przeciwnik bohatera w historii Batman: Hush. Bane – Niezwykle przebiegły, a zarazem nadludzko silny, dzięki specjalnemu dożylnie podawanemu sterydowi o nazwie „jad”. Urodził się na niewielkiej karaibskiej wyspie. W historii Knightfall pokonał Batmana, łamiąc mu kręgosłup (ogłosił się wówczas „Człowiekiem, który złamał nietoperza”). Przez wielu uważany za najgroźniejszego przeciwnika, z jakim Batmanowi przyszło się zmierzyć. Były członek takich organizacji przestępczych jak Secret Six, Suicide Squad, Secret Society of Super-Villains. W adaptacjach, w których się pojawiał był przedstawiany w najróżniejszy sposób: od ociężałego umysłowo pomagiera innych złoczyńców (Batman i Robin), po wysoce inteligentnego i muskularnego (jednak nie używającego znanego z komiksów „jadu”) terrorysty (Mroczny Rycerz powstaje).