Borek, Borok () – wieś (ros. деревня, trb. dieriewnia) w zachodniej Rosji, w osiedlu wiejskim Katynskoje rejonu smoleńskiego w obwodzie smoleńskim.
Geografia Miejscowość położona jest nad Dnieprem, przy drodze federalnej R120 (Orzeł – Briańsk – Smoleńsk – Witebsk), 4 km od centrum administracyjnego osiedla wiejskiego (Katyń), 19,5 km na zachód od Smoleńska (ros.).
Demografia W 2010 r. miejscowość liczyła sobie 77 mieszkańców.
Historia Wieś znajduje się dokładnie pomiędzy miejscowością Katyń a uroczyskiem Kozie Góry, gdzie w 1940 roku funkcjonariusze NKWD zamordowali kilka tysięcy polskich oficerów z obozu w Kozielsku (zbrodnia katyńska).
Majątek Borek nabył na letnisko w 1897 roku Aleksander Lednicki, rezydujący na stałe w Moskwie. Znajdował się on w jego rękach do nacjonalizacji w 1917 roku. Ledniccy mieszkali w modrzewiowym dworku, którego przebudową na ich użytek kierował Tomasz Bohdanowicz-Dworzecki. W tym czasie gościło tam wielu Polaków oraz znanych Rosjan zaangażowanych w życie polityczne i gospodarcze Rosji. Przed Lednickim właścicielem majątku była Maria Fiedorowna Ustromska, wdowa po Jewstafiju Aleksandrowiczu Ustromskim. Z aktu notarialnego wynikało, że wcześniej majątek nosił nazwę Korżenka, jak uważa więc Wacław LednickiWacław Lednicki, Pamiętniki, tom 1, Londyn 1963, Wyd. B. Świderski, nazwa Borek została mu nadana przez Ustromskich.
Majątek w połowie lat 20. XX wieku przejęła radziecka policja polityczna – OGPU. W maju 1937 roku w majątku z rozporządzenia kierownictwa NKWD utworzono dom wczasowy tej organizacji. Wzniesiono wówczas kilka budynków służących jako pensjonaty. W czasie okupacji niemieckiej dom wczasowy zamieniono w szpital polowy Organizacji Todt. Od 19 kwietnia do 20 maja 1943 roku w szpitalu tym mieszkali członkowie Komisji Technicznej Polskiego Czerwonego Krzyża badającej ekshumowane zwłoki ofiar zbrodni katyńskiejThe Katyn Forest Massacre: hearings before the Select Committee to Conduct an Investigation of the Facts, Evidence and Circumstances of the Katyn Forest Massacre, Eighty-second Congress, first[-second] session, on investigation of the murder of thousands of Polish officers in the Katyn Forest near Smolensk, Russia .
Po wojnie, w 1946 roku, w domu wczasowym urządzono sanatorium Ministerstwa Spraw Wewnętrznych ZSRR (obecnie MSW Federacji Rosyjskiej) dla chorych na gruźlicę. W 2006 roku zmieniło ono profil i skoncentrowało się na leczeniu szerokiego spektrum chorób dróg oddechowych. W 2009 roku rozebrany został modrzewiowy dworek LednickichAndrzej Przewoźnik, Jolanta Adamska, Katyń. Zbrodnia, prawda, pamięć, Warszawa 2010, Świat Książki, str. 202.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Wsie w obwodzie smoleńskim Kategoria:Miejscowości w rejonie smoleńskim Kategoria:Zbrodnia katyńska