İlham Heydər oğlu Əliyev, polskie media często używają transkrypcji pisowni rosyjskiej: Ilham Alijew (ur. 24 grudnia 1961 w Baku) – azerski polityk, premier Azerbejdżanu od 4 sierpnia do 4 listopada 2003, prezydent od 31 października 2003.

Pełni funkcję przewodniczącego Partii Nowego Azerbejdżanu (od 2003).

Życiorys W 1982 ukończył historię na Państwowym Moskiewskim Uniwersytecie Stosunków Międzynarodowych, a następnie doktoryzował się tam, po czym od 1985 wykładał. W latach 1991–1994 prowadził prywatne interesy w Moskwie i Stambule. Znany był w tym czasie ze swej rozrzutności i umiłowania do kasyn, nie interesował się polityką. W maju 1994 roku ojciec, prezydent Heydər Əliyev, wprowadził go do Państwowego Przedsiębiorstwa Naftowego na stanowisko wiceprezesa. W kolejnym roku został wybrany do parlamentu, a w 1997 stanął na czele Narodowego Komitetu Olimpijskiego.

Pogarszające się zdrowie Heydəra Əliyeva skłoniło go do przekazania władzy synowi. Na kilka miesięcy przed wyborami ojciec mianował go premierem, a w wyborach 15 października 2003 İlham Əliyev zwyciężył z poparciem ponad 76% głosów. Wybory zdaniem międzynarodowych obserwatorów nie spełniły standardów demokratycznych. Urząd prezydenta objął 31 października 2003.

15 października 2008 roku został wybrany na drugą kadencję, otrzymując 88% głosów. Wybory te jednak nie były zgodne z międzynarodowymi standardami i nie zostały uznane przez opozycję. Pięć lat później w wyborach prezydenckich 2013 zdobył 84,5%, zapewniając sobie władzę na kolejną pięcioletnią kadencję. W 2018 roku Ilham Alijew uzyskał 86,02% głosów, uzyskując czwartą kadencję na urzędzie Prezydenta.

W 2023 roku jego działania doprowadziły do przejęcia kontroli nad Górskim Karabachem. Prezydent Karabachu Samwel Szahramanian podpisał dekret o rozwiązaniu wszystkich struktur państwowych, a większość Ormian zamieszkujących ten teren opuściła swoje domy i przeniosła się do Armenii.

W wyborach prezydenckich w 2024 roku został wybrany na piątą kadencję, uzyskując w głosowaniu 92% głosów. Opozycja zbojkotowała wybory.

Życie prywatne Ma żonę Mehriban, która zarządza Fundacją Heydəra Əliyeva, od 2005 jest deputowaną do azerbejdżańskiego parlamentu z ramienia partii męża, której jest wiceprzewodniczącą od 2013. Mają troje dzieci: dwie córki (Leyla ur. 1984 i Arzu ur. 1989) i syna (Heydar ur. 1997) oraz troje wnuków.

Odznaczenia Azerskie Order Heydəra Əliyeva (2005)

Zagraniczne (państwowe) Łańcuch Orderu Gwiazdy Rumunii (Rumunia, 2004) Łańcuch Orderu Króla Abdulaziza Al Sauda (Arabia Saudyjska, 2005) Order Aleksandra Newskiego (Rosja, 2005) Krzyż Wielki Legii Honorowej (Francja, 2007) Krzyż Wielki Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej (Polska, 2008). Order Księcia Jarosława Mądrego I klasy (Ukraina, 2008) Medal „10 lat Astany” (Kazachstan, 2008) Order Mubaraka Wielkiego (Kuwejt, 2009) Komandor Krzyża Wielkiego Orderu Trzech Gwiazd (Łotwa, 2009) Krzyż Wielki Orderu Wiernej Służby (Rumunia, 2011) Order Stara Płanina (Bułgaria, 2011) Order Ismoili Somoni (Tadżykistan, 2012) Order Przyjaźni Narodów (Białoruś, 2012) Order Zwycięstwa Świętego Jerzego (Gruzja, 2013) Order Republiki Serbii II klasy na Wstędze (Serbia, 2013) Order Republiki Tureckiej I klasy (Turcja, 2013) Order Wolności (Ukraina, 2013)Указ Президента України № 639/2013 від 18 листопада 2013 року «Про нагородження І. Алієва орденом Свободи». Kawaler Krzyża Wielkiego Udekorowany Wielką Wstęgą Orderu Zasługi Republiki Włoskiej (2018) Order Złotego Orła (Kazachstan, 2022)

Pozostałe Złoty Order Olimpijski (Międzynarodowy Komitet Olimpijski, 2004) Order Świętego Sergiusza Radoneżskiego I klasy (Rosyjski Kościół Prawosławny, 2005) Order Szacha Ismaila (Muzułmańska Rada Kaukazu, 2005) Order Honoru I klasy (Rosyjski Kościół Prawosławny, 2010) Najwyższy Order Świata Turkijskiego (Organizacja Państw Turkijskich, 2021)

Uwagi

Przypisy

Linki zewnętrzne Wojciech Jagielski: Prezydent Azerbejdżanu Ilham Alijew – dziedzic dynastii, 8 października 2013, wp.pl

Kategoria:Prezydenci Azerbejdżanu Kategoria:Premierzy Azerbejdżanu Kategoria:Absolwenci Moskiewskiego Państwowego Instytutu Stosunków Międzynarodowych Kategoria:Azerscy działacze sportowi Kategoria:Azerscy parlamentarzyści Kategoria:Politycy Partii Nowego Azerbejdżanu Kategoria:Nacjonaliści azerscy Kategoria:Doktorzy honoris causa MGIMO Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wielkim Legii Honorowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Medalem „10 lat Astany” Kategoria:Odznaczeni Orderem Aleksandra Newskiego (Federacja Rosyjska) Kategoria:Odznaczeni Orderem Gwiazdy Rumunii Kategoria:Odznaczeni Orderem Heydəra Əliyeva Kategoria:Odznaczeni Orderem Honoru (Gruzja) Kategoria:Odznaczeni Orderem Księcia Jarosława Mądrego Kategoria:Odznaczeni Orderem Olimpijskim Kategoria:Odznaczeni Orderem Przyjaźni Narodów (Białoruś) Kategoria:Odznaczeni Orderem Republiki Serbii Kategoria:Odznaczeni Orderem Stara Płanina Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Sergiusza Radoneżskiego Kategoria:Odznaczeni tadżyckimi odznaczeniami Kategoria:Odznaczeni Orderem Trzech Gwiazd Kategoria:Odznaczeni tureckimi odznaczeniami Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Włoskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Wiernej Służby (Rumunia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Wolności (Ukraina) Kategoria:Odznaczeni Orderem Złotego Orła Kategoria:Odznaczeni Orderem Zwycięstwa Świętego Jerzego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Moskiewskiego Państwowego Instytutu Stosunków Międzynarodowych Kategoria:Ludzie urodzeni w Baku Kategoria:Urodzeni w 1961