Kobyla Góra – wieś (dawniej miasto) w Polsce, położona w województwie wielkopolskim, w powiecie ostrzeszowskim. Miejscowość jest siedzibą gminy Kobyla Góra.

Kobyla Góra uzyskała lokację miejską około 1424 roku, a utraciła je około 1793. W 1798 roku liczyła tylko 125 mieszkańców, a od 1800 roku przestała być w statystykach pruskich zaliczana do ośrodków miejskich. Z dniem 1 stycznia 2027 roku miejscowości zostanie przywrócony status miasta.

Położenie Kobyla Góra położona jest nad strumieniem Meresznica (Merześnica) oraz Zalewem Blewązka, na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Wzgórza Ostrzeszowskie i Kotlina Odolanowska. Znajduje się ok. 10 km na zachód od Ostrzeszowa i ok. 35 km na południowy zachód od Ostrowa Wielkopolskiego.

Pod względem historycznym, Kobyla Góra położona jest w ziemi wieluńskiej.

Według regionalizacji fizycznogeograficznej Polski miejscowość znajduje się w mezoregionie Wzgórza Ostrzeszowskie, stanowiącym część makroregionu Wału Trzebnickiego.

Nazwa W 1295 w kronice łacińskiej Liber fundationis episcopatus Vratislaviensis miejscowość wymieniona jest jako Cobilagora i KobylagoraLiber fundationis episcopatus Vratislaviensis online. W roku 1613 śląski regionalista i historyk Mikołaj Henel z Prudnika wymienił miejscowość w swoim dziele o geografii Śląska pt. Silesiographia podając jej łacińską nazwę: Kobelgura. W 1943 roku Reichsgau Wartheland zmienił na dwa lata nazwę wsi na .

Części wsi +Integralne części wsi Kobyla Góra SIMC Nazwa Rodzaj 0200041Lipnikczęść wsi0200058Onufryczęść wsi0200064Pustkiczęść wsi0200070Sójkaczęść wsi0200087Trzy Kamienieczęść wsi0200093Wesołaczęść wsi

Historia

Kalendarium Kobyla Góra była pierwszy raz wzmiankowana w 1387 roku, w dokumentach z czasów króla Władysława Jagiełły. Prawa miejskie osada posiadała od XV do XIX wieku, czego dowodem jest zachowana do dziś zabudowa rynku o miejskim charakterze. Oprócz produkcji rolniczej działalność gospodarcza opierała się na siedmiu młynach, usytuowanych na rzece Meresznicy. Z początkiem XVI wieku, Kobyla Góra otrzymała przywilej organizowania jarmarków, od króla Zygmunta Starego, oraz w końcu XVI wieku od króla Zygmunta III Wazy. W końcu stycznia 1793 roku, w wyniku II rozbioru Rzeczypospolitej, Kobyla Góra znalazła się w granicach państwa pruskiego, gdzie utraciła status miasta. Stan ten utrzymał się aż do 1918 roku, z wyjątkiem okresu Księstwa Warszawskiego (od 1807 do 1815 roku). W okresie zaborów dla Kobylej Góry bardzo ważny był handel. Mimo że w 1793 roku mieszkańcy zrzekli się praw miejskich, to nadal mogli korzystać z możliwości organizacji targów. Ważnym wydarzeniem, które ułatwiło kontakty handlowe, było otwarcie w 1860 roku szosy z Ostrzeszowa, przez Kobylą Górę do Sycowa i dalej do Wrocławia. Po powstaniu listopadowym władze pruskie ustanowiły w Kobylej Górze Komisariat Obwodowy, celem osłabienia pozycji szlachty polskiej. Stan ten utrzymał się aż do końca panowania zaborcy. W 1848 roku, podczas Wiosny Ludów, w Kobylej Górze miał miejsce bunt chłopów. Do II poł. XIX w. Kobyla Góra była miejscowością o licznej społeczności żydowskiej. Jeszcze w latach 70. XIX w. Żydzi stanowili 45% z 359 mieszkańców. Intensywna emigracja Żydów z Wielkopolski w II poł. XIX w. zmieniła krajobraz etniczny Kobylej Góry. W 1905 liczyła ona 455 mieszkańców, z czego 62% stanowili Polacy, 21% Niemcy i 17% Żydzi. Katolicy stanowili 56% ludności, protestanci 27%. W 1908, w ramach prowadzonej w prowincji poznańskiej polityki germanizacyjnej, administracja pruska zmieniła oficjalną nazwę miejscowości z Kobylagora na Heideberg. Nazwa ta utrzymała się do przejęcia władzy przez Polaków w 1919. Po 1918 roku, powiat ostrzeszowski został objęty powstaniem wielkopolskim; nie ominęło ono również Kobylej Góry. Sformowane wówczas przez Polaków straże ludowe prowadziły zaciekłe walki z niemieckim Grenzschutzem. W decydujący sposób na przebieg kampanii wpłynęła bitwa pod Ligotą 15 stycznia 1919 roku, wygrana przez powstańców. W 1920, na mocy traktatu wersalskiego, miejscowość wraz z większością historycznej Wielkopolski została włączona w skład Rzeczypospolitej Polskiej. Nastąpił odpływ dużej części ludności niemieckiej oraz żydowskiej do Niemiec. W 1939 roku miało dojść do połączenia wsi Kobyla Góra i Góry, co było spowodowane małą ilością mieszkańców obu wsi sołeckich (do Kobylej Góry należało wówczas 48 domów). Do połączenia nie doszło z powodu sprzeciwu wojewody poznańskiego. W 1942 roku okupanci niemieccy wprowadzili dla miejscowości kolejno nazwy hitlerowskie Haideberg i Heideberg. Podczas okupacji Niemcy połączyli wioski.

Zabytki Kościół parafialny pw. św. Jadwigi wybudowany w latach 1807-1808, klasycystyczny. Kościół ewangelicko-augsburski zbudowany w 1894. Kamienice z ornamentyką klasycystyczną. Cmentarz Żydowski i „Pomnik na Cmentarzu”.

Turystyka Nad strumieniem Merześnica w 1978 roku rozpoczęto budowę zbiornika zaporowego Blewązka. Powstały w 1983 roku zalew, o podłużnym, trójkątnym kształcie, ma powierzchnię 17 hektarów, długość około 900 metrów, a szerokość w najszerszym miejscu – 520 metrów. Jest to popularne miejsce wypoczynku i ośrodek sportów wodnych. W okolicy, oraz nad samym zalewem znajdują się liczne pensjonaty i gospodarstwa agroturystyczne.

Galeria

Osoby związane z Kobylą Górą Edward Nawrot – polski duchowny katolicki, proboszcz parafii św. Michała Archanioła i Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kiekrzu. Robert Korzeniowski – polski lekkoatleta, chodziarz, wielokrotny mistrz olimpijski i świata. Przed ważnymi zawodami odpoczywał i trenował w Kobylej Górze. Honorowy obywatel Kobylej Góry.

Przypisy Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()

Linki zewnętrzne Kobyla Góra – nieoficjalna strona

Kategoria:Dawne miasta w województwie wielkopolskim Kategoria:Miasta w Polsce lokowane w XV wieku