thumb|Budynek narzędziowni przed 1939 rokiem thumb|Dawny budynek administracyjny przedsiębiorstwa z bramą wjazdową (2019) Zakłady Amunicyjne „Pocisk”, S-ka Akc. – utworzona w 1919 w Warszawie spółka produkująca amunicję karabinową. Posiadała zakłady produkcyjne przy ul. Mińskiej 25 w Warszawie oraz w Rembertowie.
Historia zakładów Pierwotny kapitał zakładowy spółki wynosił 40 mln koron austro-węgierskich. Budowa zakładów uniemożliwiła realizację ujętej przez miasto w planie regulacyjnym szerokiej ulicy biegnącej przez tereny Kamionka i Grochowa.
Pełny rozruch fabryki nastąpił w 1923 r. Wytwórnia produkowała wówczas następującą amunicję dla wojska: nabój 8 × 50 mm R Mannlicher, 8 mm × 50 R Lebel, 7,92 mm × 57 Mauser, a także amunicję izbową. Na rynek cywilny wytwarzano naboje: 6,35 mm × 15 SR Browning, 7,65 mm × 17 SR Browning, oraz różne wzory amunicji myśliwskiej i sportowej. W 1924 r. zakłady wyprodukowały ponad 32 miliony sztuk amunicji. Wytwarzały również proch, trotyl, amunicję saperską, amunicję myśliwską i zapalniki. Produkowały także obrabiarki precyzyjne do wyrobu amunicji różnych kalibrów, automatyczne maszyny kontrolujące, pasy karbowe napędowe, prasy hydrauliczne i inne, piece rotacyjne do obróbki termicznej. Zakłady wykonywały również remonty silników lotniczych. W 1924 r. przedsiębiorstwo opracowało projekt 47 mm działka – na konkurs Ministerstwa Spraw Wojskowych. Ostatecznie zbudowały 2 działka, różniące się między sobą długością lufy i masą. Były to pierwsze nowoczesne działka polskiej konstrukcji zbudowane w kraju. Ogółem wyprodukowano od 4 do 10 działek wz. 25.
Przedsiębiorstwo posiadało własną elektrownię.
W 1927 roku produkcja stanowiła ok. 1/3 całości mobilizacyjnej wszystkich tego typu fabryk w kraju. Zakłady zatrudniały wówczas ok. 4230 pracowników. W latach wielkiego kryzysu (1929–1934) załogę zredukowano o ponad 1 tys. pracowników. W dniach 10 oraz 18-20 stycznia 1928 roku załoga strajkowała żądając m.in. podwyżki płac o 28%.
12 listopada 1928 r. w wyniku eksplozji materiałów wybuchowych w wytwórni w Rembertowie zginęło dwóch pracowników, a kolejnych dwóch zostało ciężko rannychDziennik Poznański Nr 263 z 14 listopada 1928 r. Kurier Poznański Nr 521 z 13 listopada 1928 r..
W roku 1937 wykonano próbną partię naboi Mausera w łusce stalowej lakierowanej, natomiast w 1939 partię w łuskach stalowych miedziowanych.
We wrześniu 1939 roku pracowników przedsiębiorstwa i część wyposażenia ewakuowano na wschód. W wyniku niemieckich bombardowań zniszczeniu uległo kilka budynków, w tym narzędziownia. Po kapitulacji Warszawy Niemcy wywieźli do III Rzeszy ocalały park maszynowy, wyposażenie oraz zapasy magazynowe. W latach 1942−1943 na terenie przedsiębiorstwa zorganizowano magazyn zboża, a w sierpniu−wrześniu 1944 roku Niemcy zbudowali tam trzy baraki dla robotników przymusowych zatrudnianych przy demontowaniu wyposażenia praskich zakładów przemysłowych (przewożonego następnie na Dworzec Wschodni).
Po 1944 Warszawa Po 1945 zakłady zostały przejęte przez Polskie Zakłady Samochodowe nr 2, od 1951 mieściła się tam Warszawska Fabryka Motocykli.
W 2010 pięć budynków dawnych zakładów (w tym budynek administracyjny z bramą wjazdową) zostało wpisanych do rejestru zabytków.
Po 2000 roku na terenie zakładów powstał kompleks mieszkalno-usługowy Soho Factory.
Rembertów W czasie wojny Niemcy zorganizowali na terenach fabryki w Rembertowie filię obozu w Beniaminowie Stalag 333 dla jeńców radzieckich (wrzesień 1941– początek 1944), a następnie obóz pracy przymusowej dla Polaków (lipiec 1944−wrzesień 1944).
Po zajęciu Rembertowa przez Armię Czerwoną, na przełomie 1944 i 1945 roku, NKWD utworzyło tam obóz dla żołnierzy AK i NSZ, (Obóz Specjalny NKWD numer 10 tzw. obóz w Rembertowie). Po likwidacji obozu (lipiec 1945) w budynkach stacjonowała jednostka KGB, 20. Brygada Łączności Rządowej (20 Бригада правительственной связи) (1980-1993)Paweł Piotrowski: Do sierpnia 1993 r. Rosjanie z Rembertowa przechwytywali łączność rządu RP, wcześniej Pułk Łączności Rządowej (37 Полк правительственной связи) (-1980). Później obiektami zarządzało Wojsko Polskie. Obecnie znajduje się tam 2 Regionalna Baza Logistyczna. W 1995 przy ul. Marsa róg ul. Płatnerskiej odsłonięto pomnik upamiętniający ofiary obozu.
Zobacz też Budynek mieszkalny Zakładów Amunicyjnych „Pocisk”
Przypisy
Kategoria:Byłe przedsiębiorstwa w Warszawie Kategoria:Przedsiębiorstwa w II Rzeczypospolitej Kategoria:Kamionek (Warszawa) Kategoria:Przemysł w Warszawie Kategoria:Rembertów