Puchar Świata w Szachach 2002 – turniej szachowy rozegrany w indyjskim mieście Hajdarabad w dniach 9–20 października 2002 roku. Na starcie stanęło 24 zawodników i 24 zawodniczki, którzy rozegrali eliminacje systemem kołowym w czterech 6-osobowych grupach, z których najlepsza dwójka kwalifikowała się do dalszego etapu rozegranego systemem pucharowym. W porównaniu z Pucharem Świata 2000 w przypadku dzielenia miejsc w grupach nie rozgrywano dogrywek, a o kolejności decydował system wartościowania Koyi.
Przebieg turnieju Wśród uczestników znaleźli się czołowi szachiści i czołowe szachistki świata, wśród mężczyzn byli to Viswanathan Anand (notowany na 3. miejscu na świecie na liście rankingowej FIDE w dniu 1 października 2002 r. z wynikiem 2755 punktów), Wasyl Iwanczuk (ówczesny wicemistrz świata, 2709, 9. miejsce) i Aleksandr Moroziewicz (2707, 10. miejsce), a wśród kobiet 5 zawodniczek z pierwszej dziesiątki na świecie: Antoaneta Stefanowa (2541, 3. miejsce), Zhu Chen (2509, 4. miejsce), Maia Cziburdanidze (2497, 5. miejsce), Nana Ioseliani (2491, 8. miejsce), Humpy Koneru (2484, 10. miejsce), jak również niesklasyfikowana z powodu niskiej aktywności Pia Cramling (2508). W turnieju uczestniczyło dwoje reprezentantów Polski, Joanna Dworakowska i Bartłomiej Macieja (ówczesny mistrz Europy).
Eliminacje rozegrane w dniach 5–14 października przyniosły kilka niespodziewanych rozstrzygnięć, do których należały grupowe zwycięstwo Subbaraman Meenakshi oraz wyeliminowanie zaliczanych do faworytów Wasyla Iwanczuka, Aleksandra Moroziewicza (który, podobnie jak w poprzedniej edycji, uzyskał tylko 1 punkt w 5 partiach), Zhu Chen, Mai Cziburdanidze, Nany Ioseliani i Pii Cramling. W grupie A miał miejsce incydent, szeroko komentowany przez polskie media. Mianowicie w ostatniej rundzie eliminacji, Wasyl Iwanczuk przegrał z Władimirem Małachowem w partii, która powinna zakończyć się remisem. W wyniku takiego rozstrzygnięcia do dalszego etapu rozgrywek nie awansował kolega klubowy Iwanczuka z warszawskiej Polonii, Bartłomiej Macieja. Sędzia klasy międzynarodowej Andrzej Filipowicz skomentował to wydarzenie w następujący sposób:
Decydujące rundy Pucharu Świata odbyły się 15–16 października (ćwierćfinały), 17–18 października (półfinały) oraz 19–20 października (finały). Uczestnicy rozgrywali po dwie partie tempem klasycznym, następnie – w przypadku remisu – dwie lub cztery kolejne tempem przyspieszonym oraz – jeśli wynik wciąż pozostawał remisowy – ostatnią decydującą partię „do nagłej śmierci” (ang. sudden death). Zwycięzcami w swoich kategoriach zostali ostatecznie zdobywca Pucharu Świata 2000 Viswanathan Anand (który pokonał Rustama Kasimdżanowa) oraz Antoaneta Stefanowa (która zwyciężyła obrończynię trofeum, Xu Yuhua). Oba finałowe pojedynki zakończyły się wynikami 1½ – ½.
Mężczyźni Grupa A MiejsceZawodnicyRanking123456Punkty1 Władimir Małachow2670 • 1½0113½2 Ye Jiangchuan26670 • ½1½133 Bartłomiej Macieja2615½½ • ½1½34 Giovanni Vescovi261410½ • ½135 Wasyl Iwanczuk27090½0½ • 126 Saidali Jułdaszew251100½00 • ½
Grupa B MiejsceZawodnicyRanking123456Punkty1 Aleksiej Driejew2673 • ½1½½13½2 Siergiej Rublewski2664½ • ½1½½33 Tejmur Radżabow26280½ • ½1134 Zurab Azmaiparaszwili2666½0½ • ½12½5 Aleksiej Jermolinski2575½½0½ • 01½6 Watu Kobese23990½001 • 1½
Grupa C MiejsceZawodnicyRanking123456Punkty1 Rustam Kasimdżanow2653 • 01½113½2 Viswanathan Anand27551 • 0½1½33 Krishnan Sasikiran267001 • ½102½4 Hicham Hamdouchi2593½½½ • 012½5 Mohamad Al-Modiahki25500001 • 126 Xu Jun26430½100 • 1½
Grupa D MiejsceZawodnicyRanking123456Punkty1 Ołeksandr Bielawski2650 • ½½½1½3½2 Nigel Short2684½ • ½11½3½3 Jaan Ehlvest2600½½ • ½113½4 Surya Ganguly253100½ • ½125 Pentala Harikrishna2551000½ • 11½6 Aleksandr Moroziewicz2707½½000 • 1
Finały
Kobiety Grupa A MiejsceZawodniczkiRanking123456Punkty1 Swietłana Matwiejewa2465 • ½½½113½2 Li Ruofan2357½ • ½½1½33 Jekatierina Kowalewska2466½½ • ½½134 Maia Cziburdanidze2497½½½ • ½025 Viktorija Čmilytė246000½½ • 126 Dronavalli Harika22480½010 • 1½
Grupa B MiejsceZawodniczkiRanking123456Punkty1 Antoaneta Stefanowa2541 • 111½14½2 Xu Yuhua24730 • ½1113½3 Nino Churcidze24550½ • ½0124 Subbaraman Vijayalakshmi239400½ • 1½25 Ghate Swathi2247½010 • 01½6 Pia Cramling2508000½1 • 1½
Grupa C MiejsceZawodniczkiRanking123456Punkty1 Humpy Koneru2484 • ½11114½2 Irina Krush2403½ • ½½113½3 Aleksandra Kostieniuk24550½ • 1½134 Nana Ioseliani24910½0 • ½125 Tatjana Stiepowa239800½½ • 126 Bagyashree Thipsay225600000 • 0
Grupa D MiejsceZawodniczkiRanking123456Punkty1 Subbaraman Meenakshi2309 • ½½1½13½2 Wang Pin2473½ • 1½½13½3 Joanna Dworakowska2389½0 • 1102½4 Zhu Chen25090½0 • 112½5 Aarthie Ramaswamy2271½½00 • ½1½6 Peng Zhaoqin24430010½ • 1½
Finały
Przypisy
Bibliografia The Week in Chess #414 14th October 2002 by Mark Crowther The Week in Chess #415 21st October 2002 by Mark Crowther
2002 Kategoria:Zawody sportowe w Hajdarabadzie (Indie) Kategoria:2002 w Indiach Kategoria:2002 w szachach Kategoria:Szachy w Indiach