22 Pułk Piechoty (22 pp) – oddział piechoty Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR.

Formowanie i zmiany organizacyjne Na podstawie rozkazu dowódcy Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR L.dz.650/Org./Tjn./42 z dnia 5 stycznia 1942 rozpoczęto formowanie 7 Dywizji Piechoty. W dniach 13-22 stycznia do rejonu stacji kolejowej Kermine wyruszyły zawiązki organizacyjne z Buzułuku, Tatiszczewa i Tockoje. Rozkazem organizacyjnym nr 1 L.dz.27/42 dowódcy 7 DP z dnia 10 stycznia 1942 rozpoczęto przygotowania do formowania pułku. W dniu 27 stycznia 1942 rozpoczęto formowanie 22 pułku piechoty, dyslokowanego z dniem 28 stycznia do rejonu stacji kolejowej w Kermine na terytorium Uzbeckiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej, w składzie 7 Dywizji Piechoty. Oddział był organizowany według etatów zbliżonych do brytyjskich, w składzie trzech batalionów strzelców i batalionu ckm oraz samodzielnych pododdziałów specjalnych. Jednocześnie dowódca dywizji gen. bryg. Zygmunt Bohusz-Szyszko rozkazem organizacyjnym nr 2 wyznaczył dowódcę pułku ppłk. Stanisława Krajewskiego i obsadę najważniejszych stanowisk w pułku.

Pułk był formowany w trudnych warunkach klimatycznych i bytowych. Pomieszczenia dla żołnierzy wznoszone były, w błotnistej o tej porze okolicy. Sami żołnierzy znaleźli lokum w budowanych przez siebie namiotach i lepiankach. W takich warunkach rozpoczęto organizację jednostki. Od 8 lutego wstępujący do pułku żołnierzy otrzymywali umundurowanie wzoru brytyjskiego. Nastąpił napływ licznych poborowych i byłych żołnierzy z terenów całego ZSRR, wyniszczonych głodem i pracą ponad siły w obozach, miejscach przymusowego osiedlenia oraz z więzień. Wraz z nimi pojawiła się bardzo duża grupa ludności cywilnej, wszyscy przybywający podatni byli na choroby zakaźne. W wyznaczonym garnizonie z uwagi na panujące warunki klimatyczne, zły stan zdrowia wcielanych ochotników i poborowych, a także brak środków sanitarnych. W lutym wybuchła epidemia tyfusu plamistego. Przez okres lutego i marca 1942 pułk zajmował się organizacją wcieleń żołnierzy, polepszaniem warunków sanitarno-epidemiologicznych. W związku z prowadzoną I ewakuacją części Armii Polskiej w ZSRR na Bliski Wschód w dniu 29 marca 1942 roku z pułku wyjechało 5 oficerów i 607 szeregowych, zgrupowanych w pięciu kompaniach marszowych (1-5). 29 marca w szeregach pozostało 68 oficerów i 525 szeregowych, jednocześnie trwało dalsze wcielanie do pułku poborowych i ochotników. W kwietniu do jednostki napłynęła żywność z Wielkiej Brytanii, a z 5 DP otrzymano niewielką ilość uzbrojenia strzeleckiego.

Na dzień 26 maja 1942 służyło w pułku 92 oficerów, 385 podoficerów 730 szeregowców oraz 65 ochotniczek Pomocniczej Służby Kobiet (PSK). 1 czerwca 1942 stan osobowy pułku osiągnął 93 oficerów i 1027 szeregowych. Jednocześnie gorący klimat i epidemia chorób układu pokarmowego oraz malaria dziesiątkowały szeregi żołnierzy pułku. Prowadzone było tylko szkolenie w ograniczonym zakresie. Pod koniec czerwca do pułku przydzielono kilkuset żołnierzy z Ośrodka Zapasowego Armii, pozwoliło to zwiększyć stan osobowy pułku. Powiększono kompanie odbudowując je do niemal pełnych stanów. Pod koniec lipca podjęto przygotowania do ewakuacji pułku do Iranu.

W związku z całkowitą ewakuacją z terenu ZSRR, w drugiej połowie lipca rozpoczęła się likwidacja garnizonu 22 pułku. Wyjazd nastąpił transportem kolejowym nr 534 w dniu 5 sierpnia 1942 ze stacji Kermine. Na miejscu pozostała Komisja Likwidacyjna składająca się z kilkudziesięciu żołnierzy pułku, w tym pluton wartowniczy oraz grupa ciężko chorych w szpitalach i skazani na dłuższe wyroki w więzieniach sowieckich. 22 pp wyjechał do Bazy Ewakuacyjnej w Krasnowodzku, skąd drogą morską do Pahlavi do Iranu. Jego stan osobowy wynosił wówczas 99 oficerów i 1990 szeregowych.

Na plaży w Pahlawi nastąpiło przemundurowanie żołnierzy pułku w sorty tropikalne oraz przeszli tam kwarantannę zdrowotną. Chorzy żołnierze zostali przewiezieni do szpitali w Pahlevi i Teheranie, natomiast większość żołnierzy pułku w okresie od 16 sierpnia do pierwszych dni września została sukcesywnie przewieziona do Khanaqin w Iraku. Żołnierze zostali zakwaterowani w namiotach na pustyni. Stan liczebny 22 pp na dzień 29 sierpnia 1942 wynosił 48 oficerów, 276 podoficerów, 673 szeregowców, 12 ochotniczek PSK oraz 23 junaków. W tym czasie do 7 pułku artylerii ciężkiej przekazano baterię artylerii piechoty 22 pp. W nowym miejscu postoju żołnierze byli poddani opiece sanitarnej i doprowadzeni do lepszej kondycji zdrowotnej. Sukcesywnie pułk otrzymywał uzbrojenie i rozpoczął szkolenie. Do pułku sukcesywnie dołączyli żołnierze pozostawieni do prac drogowych oraz ozdrowieńcy w ze szpitali i kompanii ozdrowieńców w Pahlevi i Teheranie.

Przed rozwiązaniem pułk liczy 76 oficerów, 2096 szeregowych. Od 7 do 13 grudnia 1942 następuje rozformowanie 22 pułku piechoty i przekazanie żołnierzy do nowo formowanych oddziałów. Z żołnierzy 22 pp sformowano 8 Brygadę Strzelców 7 Dywizji Piechoty, 22 batalion strzelców i uzupełniono 24 batalion strzelców 7 Brygady Strzelców, a część przekazano do innych jednostek Armii Polskiej na Wschodzie. Z żołnierzy pułku została wyłoniona drużyna piłki nożnej, będąca później zrębem drużyny 8 Brygady Strzelców i 7 DP oraz WKS Gryf. Obsada personalna pułku Dowództwo i sztab pułku 5 VIII 1942: dowódca pułku - ppłk Stanisław Krajewski (28 I – 13 XII 1942) zastępca dowódcy pułku - mjr Karol Leon Dyszyński I adiutant pułku - por. Jerzy Antoni Grudnicki II adiutant pułku - ppor. Jan Oberleitner oficer informacyjny - ppor. Tadeusz Jarzębowki oficer ewidencyjny - ppor. Kazimierz Lejczak oficer oświatowy - ppor. Józef Nowak kwatermistrz - kpt. int. Władysław Polnik oficer płatnik - ppor. Józef Rozumkiewicz skarbnik - por. Franciszek Niewiarowski oficer żywnościowy - chor. Wincenty Choryś oficer materiałowy - kpt. Bolesław Fecak-Paszkowski oficer techniczny - por. Zdzisław Fogl lekarze pułkowi - por. lek. Jan Zenneg, por. Marian Knobel kapelmistrz - ppor. Feliks Zalewski oficer kasynowy - por. Zygmunt Sarbiński kapelan - ks. Władysław Gałecki

dowódcy pododdziałów: dowódca oddziału rozpoznawczego - rtm. Michał Szafran oficerowie młodsi - ppor. Jerzy Wisłocki, ppor. Jerzy Jeliński, ppor. kaw. Hipolit Sobolewski dowódca kompanii przeciwpancernej - ppor. Tadeusz Spittal oficerowie młodsi - ppor. Edward Porwisz, ppor. Jakub Czokalski dowódca baterii artylerii - ppor. art. Tadeusz Mortyński dowódca kompanii łączności - ppor. Adam Malach oficerowie młodsi - ppor. Aleksander Stachowicz, ppor. Bolesław Keller, ppor. Aleksander Juniewicz, ppor. Rajmund Zdanowicz dowódca kompanii warsztatowej - por. Marian Jeżewski oficer młodszy - ppor. Marian Czekański dowódca kompanii sztabowej - por. Aleksander Dudek oficer młodszy - ppor. Julian Rakowski dowódca I batalionu – mjr Feliks Merka zastępca dowódcy batalionu - kpt. Henryk Lisocki adiutant batalionu - ppor. Tadeusz Brzostek dowódca plutonu łączności - por. Stefan Tarasiewicz lekarz batalionu - por. lek. Adam Zyss dowódca 1 kompanii strzelców - por. Marian Spławski oficerowie młodsi - ppor. Władysław Strzelecki, ppor. Leon Grzesiak, ppor. Norbert Reiser dowódca 2 kompanii strzelców - por. Tadeusz Procyk oficer młodszy - ppor. Emanuel Steinbach dowódca 3 kompanii strzelców - por. Czesław Windyga oficerowie młodsi - ppor. Adam Krukiewicz, ppor. Józef Leibel dowódca II batalionu – kpt. Stefan Sowa zastępca dowódcy batalionu - kpt. Tadeusz Miączyński adiutant batalionu - por. Edward Sadowski dowódca plutonu łączności - por. Józef Dąbrowski oficer płatnik - ppor. Józef Laskowski lekarz batalionu - sierż. pchor. san. Stanisław Pokorski dowódca 4 kompanii strzelców - ppor. Lucjan Wajs oficerowie młodsi - ppor. Mieczysław Radoń, ppor. Dawid Lieber dowódca 5 kompanii strzelców - ppor. Józef Klukiewicz oficerowie młodsi - ppor. Tadeusz Chronowski, ppor. Henryk Kaczan dowódca 6 kompanii strzelców - por. Tomasz Szczepanik oficerowie młodsi - ppor. Włodzimierz Hawrysz, ppor. Władysław Szałkowski dowódca III batalionu – kpt. Władysław Chwojnowski adiutant batalionu - ppor. Rościsław Radoman dowódca plutonu łączności - ppor. Romuald Chudzikowski oficer płatnik - por. Marian Jeżewski lekarz batalionu - ppor. lek. Ałk Ełkano dowódca 7 kompanii strzelców - por. Józef Belotii oficer młodszy - ppor. Izydor Goldreich dowódca 8 kompanii strzelców - ppor. Józef Zadrąg oficerowie młodsi - ppor. Brunon Klausner, ppor. Feliks Zalewski dowódca 9 kompanii strzelców - por. Józef Weber oficerowie młodsi - ppor. Wiesław Krzystowski, ppor. Zygmunt Steinbach dowódca batalionu ckm – kpt. Władysław Woyno zastępca dowódcy batalionu - por. Franciszek Niewiarowski adiutant batalionu - ppor. Teodor Brodzki dowódca 1 kompanii ciężkich karabinów maszynowych - por. Stanisław Jeleń oficerowie młodsi - ppor. Stanisław Tkaczyk, ppor. Wacław Engelard, ppor. Bronisław Konik, ppor. Alojzy Onusajtis dowódca 2 kompanii ciężkich karabinów maszynowych - ppor. Edward Sobczyk oficerowie młodsi - ppor. Stanisław Pastuszek, ppor. Józef Kijowski, ppor. Stanisław Smyrski 9 oficerów oddelegowanych lub szpitalu.

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Polskie Siły Zbrojne w ZSRR 1941–1942 Kategoria:Pułki piechoty Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Oddziały 7 Dywizji Piechoty (PSZ) Kategoria:polskie jednostki piechoty rozwiązane w 1942