Sala Obrzędowa w Pradze (), nazywana również Nową Salą Obrzędową przy Starym Cmentarzu Żydowskim – neoromański budynek dawnej sali obrzędowej i kostnicy praskiego żydowskiego bractwa pogrzebowego. Znajduje się w dzielnicy Josefov w Pradze, na terenie Starego Cmentarza Żydowskiego, obok Synagogi Klausowej. Wzniesiono go w latach 1906–1908 według projektu architektów Jana Gerstla i Aloisa Gabriela. Wraz ze Starym Cmentarzem Żydowskim jest chroniony jako część czeskiego narodowego zabytku kultury.

Historia Nowa sala obrzędowa powstała w miejscu starszego budynku praskiego bractwa pogrzebowego, który pełnił tę samą funkcję. Za neoromańską fasadą odbywała się rytualna tahara, czyli oczyszczenie ciała zmarłego przed pogrzebem. Obiekt służył pierwotnemu celowi do I wojny światowej. Z mieszczącej się w podziemiu kostnicy wyruszały kondukty pogrzebowe na Nowy Cmentarz Żydowski.

W 1926 roku praskie bractwo pogrzebowe wydzierżawiło budynek Muzeum Żydowskiemu w Pradze, które otworzyło w nim swoją pierwszą ekspozycję. W 1997 roku obiekt odrestaurowano i udostępniono w nim wystawę poświęconą żydowskim zwyczajom pogrzebowym. Ekspozycja była czynna do 2024 roku. Obecnie budynek przechodzi rekonstrukcję, która ma przywrócić mu pierwotną postać. Planowane nowe ekspozycje mają być poświęcone bractwu pogrzebowemu oraz praskiej asanacji.

Architektura i pierwotne wykorzystanie Budynek wzniesiono z opoki. Neoromański charakter mają zarówno jego masywna bryła i półkoliste łuki, jak i detale architektoniczne: bazy i głowice kolumn, kuta krata oraz dębowe drzwi. Pomiędzy Salą Obrzędową a Synagogą Klausową zbudowano również nowe wejście na cmentarz.

Pierwotny układ odpowiadał poszczególnym zadaniom bractwa pogrzebowego. W podziemiu mieściła się kostnica, na pierwszym piętrze pomieszczenie przeznaczone do rytualnego oczyszczania zmarłych, a na drugim piętrze sala bractwa. Główna sala miała mozaikową posadzkę, ściany obłożone marmurem i dekorację malarską. W budynku znajdowała się także jedna z pierwszych wind technicznych w Pradze.

Bractwo pogrzebowe Chewra kadisza (aram. חברה קדישא, „Święte Bractwo”), pełną nazwą Chewra kadisza de-gomlej chasadim, zajmowała się odwiedzaniem chorych, opieką nad umierającymi, rytualnym oczyszczaniem ciała oraz organizacją pogrzebu. Praskie bractwo założył w 1564 roku rabin Eliezer Aszkenazi, a ostateczną postać jego statutom nadał rabin Löw. Statuty te stały się wzorem dla większości bractw pogrzebowych w aszkenazyjskiej Europie.

Cykl obrazów bractwa pogrzebowego Ważnym świadectwem dziejów praskiego bractwa pogrzebowego jest cykl piętnastu obrazów przedstawiających wykonywane przez nie zwyczaje i obrzędy. Nieznany malarz stworzył je na zamówienie zarządu bractwa około 1772 roku. Dzieła nawiązują do tradycji malarstwa barokowego, a zarazem odzwierciedlają idee oświecenia i podkreślają społeczną rolę bractwa. Dokumentują również ostatni okres pochówków na Starym Cmentarzu Żydowskim, dzięki czemu stanowią cenne źródło historyczne.

Zobacz też Muzeum Żydowskie w Pradze Stary Cmentarz Żydowski w Pradze Synagoga Klausowa w Pradze

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Sala Obrzędowa na stronie Muzeum Żydowskiego w Pradze

Kategoria:Judaica w Pradze Kategoria:Muzea w Pradze Kategoria:Muzea żydowskie w Czechach Kategoria:Zabytki Pragi