Ferdinand Keller (malarz)

Ferdinand von Keller (ur. 5 sierpnia 1842 w Karlsruhe, zm. 8 lipca 1922 w Baden-Baden) – niemiecki malarz specjalizujący się w malarstwie historycznym i rodzajowym. Twórca monumentalnych dekoracji dla budynków użyteczności publicznej, w tym murali dla Uniwersytetu w Heidelbergu oraz projektów kurtyn teatralnych dla Semperoper w Dreźnie. Za dekoracje King Carl Hall w Landesmuseum Württemberg w Stuttgarcie otrzymał osobisty tytuł szlachecki od króla Wirtembergii.

Życiorys Młodość i wykształcenie Ferdinand Keller urodził się w rodzinie Josepha Kellera, badeńskiego radcy budowlanego i inżyniera budownictwa, który zaprojektował pierwsze koleje w południowej Badenii. Jego brat Franz Keller-Leuzinger został później inżynierem, podróżnikiem, pisarzem, malarzem i ilustratorem. W 1857 roku, gdy rząd brazylijski zlecił ojcu przeprowadzenie regulacji rzek oraz budowę mostów i dróg, Ferdinand i Franz otrzymali pozwolenie na towarzyszenie mu w podróży. Przez ponad cztery lata utalentowany samouk tworzył w brazylijskich lasach deszczowych setki rysunków pełnych fantastyki, ale także precyzyjnej obserwacji rzeczywistości.

Jesienią 1862 roku Keller powrócił do Karlsruhe i rozpoczął edukację w Szkole Sztuk Pięknych. Początkowo uczęszczał do klasy rysunku Karla Schicka, następnie przeniósł się do klasy pejzażu , później studiował u Hansa Gude i Ludwiga des Coudres. Jako że nie przynosiło mu to większych korzyści w rozwoju artystycznym, od 1864 roku pobierał lekcje w prywatnym atelier , który właśnie po raz drugi przybył do karlsruskiej akademii. Tam otrzymał podstawy techniczne w malarstwie figuratywnym oraz wykształcenie jako kolorysta.

W latach 1866–1867 odbył podróże studyjne do Szwajcarii i Francji. W 1867 roku jego obraz historyczny „Śmierć Filipa II” zdobył uznanie na Wystawie Światowej w Paryżu. W latach 1867–1869 mieszkał w Rzymie, gdzie za pośrednictwem Victora von Scheffla poznał Anselma Feuerbacha, który obok Canona wywarł na niego silny wpływ. Keller zaprzyjaźnił się z Feuerbachem, pozował mu i brał udział w dokańczaniu „Sądu Parysa”, który został wystawiony na jesiennej wystawie w Berlinie w 1870 roku.

Kariera akademicka W 1870 roku wielki książę Fryderyk I powołał Kellera na nauczyciela malarstwa portretowego i historycznego w Szkole Sztuk Pięknych w Karlsruhe, a w 1873 roku nadał mu tytuł profesora. W kolejnych latach pełnił także funkcję dyrektora uczelni. Jednym z jego uczniów był Wilhelm Nagel. Propozycje pracy w innych akademiach zawsze odrzucał.

Oprócz pracy dydaktycznej wykonywał liczne projekty dekoracyjne dla budynków użyteczności publicznej. Stworzył dekoracje i kurtyny teatralne dla nowego Teatru Dworskiego w Karlsruhe oraz Semperoper w Dreźnie. Szczególne uznanie zyskał nagrodzony projekt kurtyny dla Semperschen Hoftheater w Dreźnie z 1876 roku. Ponieważ to alegoryczne przedstawienie uznano za dzieło Hansa Makarta, Kellera często nazywano „badeńskim Makartem”.

W 1886 roku Keller namalował monumentalne płótno „Założenie Uniwersytetu w Heidelbergu” (270 × 500 cm) dla auli Starego Uniwersytetu. Keller zmarł 8 lipca 1922 roku w Baden-Baden. W 1964 roku ulica w karlsruskiej dzielnicy Knielingen została nazwana jego imieniem.

Twórczość thumb|upright|„Flora” (1883) thumb|upright|„Hero odnajdująca ciało Leandra” (1880)

Keller malował krajobrazy o motywach brazylijskich, portrety oraz obrazy historyczne. Jego twórczość można podzielić na trzy okresy. Pierwszy charakteryzuje edukacja rysunkowa i dojrzewanie kolorystyczne pod kierunkiem Canona. Drugi okres jest naznaczony wpływem sztuki Feuerbacha i pozwolił Kellerowi odnaleźć własny styl. Wreszcie około 1885–1886 rozpoczął się trzeci okres, wyróżniający się przede wszystkim reprezentacyjnymi zleceniami.

W trzecim okresie kolorystyka uległa wyraźnej zmianie – jaskrawy i świetlisty koloryt ustąpił miejsca chłodniejszej palecie przechodzącej w srebrzystoszare i złocistożółte tony. Malarstwo pejzażowe Kellera nosi wyraźne znamiona wpływu Arnolda Böcklina, co dokumentuje efektowne przedstawienie „Grobu Böcklina” (1901–1902).

Wybrane dzieła „Podróżnicy w Brazylii” (1863) „Zatoka Rio de Janeiro” (1864) „Śmierć Filipa II” (1867) „Alchemik” (1868) „Nowoczesna Diana” (1872) Projekty kurtyny teatralnej dla Drezdna (1874–1876) „Humboldt nad Orinoko” (1877) „Zwycięstwo margrabiego Ludwiga Wilhelma Badeńskiego w bitwie pod Salankemen, 1691” (1879) „Hero i Leander” (1880) „Flora” (1883) „Wilhelmine Keller” – portret żony (1884) „Założenie Uniwersytetu w Heidelbergu” – mural w auli Starego Uniwersytetu (1886) „Apoteoza cesarza Wilhelma I” (1888) „Kaiser Wilhelm II” (1893) „Grób Böcklina” (1901–1902) „Wielki książę Fryderyk I Badeński” (1903)

Przypisy

Kategoria:Niemieccy malarze modernizmu Kategoria:Ludzie urodzeni w Karlsruhe Kategoria:Urodzeni w 1842 Kategoria:Zmarli w 1922